فوتو: primeminister.kz
ٷكٸمەتتٸڭ كەزەكتٸ وتىرىسىندا سانيتارلىق-ەپيدەميولوگييالىق احۋال قارالدى. بۇل تاقىرىپتا دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ اجار عينييات بايانداما جاسادى, دەپ حابارلايدى primeminister.kz سايتى.
ەلەمدە كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسييامەن سىرقاتتانۋشىلىقتىڭ ٶسۋٸ جالعاسۋدا جەنە زەرتتەلگەن ٷلگٸلەردٸڭ 95%-ىن قۇرايتىن «وميكرون» شتامى باسىم نۇسقا بولىپ قالىپ وتىر.
«رەسمي ستاتيستيكاعا سەيكەس ەلٸمٸزدە پاندەمييا باستالعالى بەرٸ كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسييامەن 1 ملن 400 مىڭنان استام ادام اۋىرىپ, ٸندەتتٸڭ 5 تولقىنى بولدى. 20 ماۋسىمنان باستاپ رەسپۋبليكا بويىنشا كۆي سىرقاتتانۋشىلىق ارتا باستادى. سوڭعى ەكٸ اپتادا اۋىرعان ادامداردىڭ سانى 3,2 ەسە ٶستٸ. ٶتكەن تەۋلٸكتە كۆي-دٸڭ وڭ نەتيجەسٸمەن 2021 جاعداي, كۆي-دٸڭ تەرٸس نەتيجەسٸمەن 1 جاعداي تٸركەلدٸ, ٶلٸم-جٸتٸم تٸركەلگەن جوق», — دەدٸ اجار عينييات.
ەپيدەميولوگييالىق جاعدايدى باعالاۋ ٷشٸن وميكرون نۇسقاسىنىڭ سيپاتتارىن, دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەسٸنە جٷكتەمەنٸ جەنە سالانىڭ دايىندىعىن ەسكەرە وتىرىپ, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ 15 شٸلدەدەن باستاپ سىرقاتتانۋشىلىق كٶرسەتكٸشٸن 100 مىڭ تۇرعىنعا شاققانداعى اۋرۋحاناعا جاتقىزۋ كٶرسەتكٸشٸنە اۋىستىرىپ, اعىمداعى ماتريتسانى ٶزەكتەندٸردٸ.
ۆەدومستۆو باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, باعالاۋ ماتريتساسىنا سەيكەس نۇر-سۇلتان قالاسى سارى ايماقتا, قازاقستان رەسپۋبليكاسى جەنە قالعان ٶڭٸرلەر جاسىل ايماقتا تۇر.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسييامەن سىرقاتتانۋشىلىقتىڭ ٶسۋٸ ماۋسىم ايىنىڭ ورتاسىنان باستاپ تٸركەلٸپ وتىر. اۋرۋدىڭ ەڭ كٶپ ٶسۋٸ ەلٸمٸزدٸڭ 6 ٶڭٸرٸندە بايقالادى, وندا سوڭعى ەكٸ اپتادا سىرقاتتانۋشىلىق 5 ەسە جەنە ودان جوعارى ٶستٸ, ونىڭ ٸشٸندە اقتٶبە وبلىسىندا – 8,2 ەسە, باتىس قازاقستان وبلىسىندا – 6,7 ەسە, قاراعاندى وبلىسىندا – 6,4 ەسە, پاۆلودار وبلىسىندا – 6,3 ەسە, اقمولا وبلىسىندا – 6,1 ەسە, قوستاناي وبلىسىندا – 5 ەسە كٶتەرٸلٸپ وتىر.
مينيستردٸڭ ايتۋىنشا, سىرقاتتانۋشىلىق 3-تەن 5 ەسەگە دەيٸن ٶسكەن ٶڭٸرلەردٸڭ ەكٸنشٸ توبىنا رەسپۋبليكانىڭ 5 ٶڭٸرٸ ەندٸ.
سىرقاتتانۋشىلىقتىڭ 3 ەسەگە دەيٸن ٶسۋٸ ەلٸمٸزدٸڭ 6 ٶڭٸرٸندە بايقالادى. سوڭعى اپتادا الماتى قالاسىندا كۆي بويىنشا ەپيدەميولوگييالىق احۋال تۇراقتاندى.
«بٷكٸل ەلەمدەگٸدەي وميكرون ۆا.5 شتامىنىڭ نۇسقاسى تۋدىرعان COVID-19-دىڭ كەزەكتٸ تولقىنى وسىجىلعى شٸلدەدە ەلٸمٸزدە جٷرگٸزٸلگەن گەنەتيكالىق زەرتتەۋ نەتيجەلەرٸ بويىنشا زەرتتەلگەن ٷلگٸلەردٸڭ 70%-دا انىقتالدى. بۇل نۇسقا جوعارى جۇقپالىعىمەن سيپاتتالادى جەنە دەلتا نۇسقاسىمەن سالىستىرعاندا اۋرۋ ەلدەقايدا جەڭٸل ٶتەدٸ. بۇل ناۋقاستاردىڭ 94%-دان استام امبۋلاتورييالىق جاعدايدا ەمدەلەتٸندٸگٸمەن دە راستالىپ وتىر», — دەدٸ اجار عينييات.
ستاتسيونارلىق ەم قابىلدايتىن پاتسيەنتتەردٸ تالداۋ كەزٸندە 36%-ى 18 جاسقا دەيٸنگٸ بالالار, 64%-ى ەرەسەكتەر ەكەنٸ, ال اۋىرعان بارلىق ادامداردىڭ 52%-ندا قوسالقى سوزىلمالى اۋرۋلارى بار ەكەنٸ انىقتالدى.
«ٶتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا كۆي كٷدٸكتٸ جەدەل مەديتسينالىق كٶمەككە شاقىرۋلار سانى 3,7 ەسە ازايعانىن اتاپ ايتقىم كەلەدٸ, بۇل كٶرسەتكٸش تە اۋرۋدىڭ جەڭٸل تٷردە ٶتٸپ جاتقانىن ايقىندايدى», — دەدٸ دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ.
بٷگٸنگٸ كٷنٸ ينفەكتسييالىق تٶسەك-ورىنمەن قامتۋ 30%-دى نەمەسە ناۋقاستار سانى - 1500, رەانيماتسييالىق تٶسەك-ورىنمەن قامتۋ 7%-دى نەمەسە ناۋقاستار سانى 47-نٸ قۇرايدى.
سونىمەن قاتار, دسم باسشىسى تٶسەك-ورىن قورىنىڭ قوزعالىسىن باقىلاۋ ونلاين رەجيمدە جٷرگٸزٸلەتٸنٸن اتاپ ٶتتٸ.
«تٶسەك-ورىنمەن قامتىلۋدى قاداعالاۋ ٷشٸن ينتەراكتيۆتٸ كارتا ونلاين رەجيمدە ٶڭٸرلەر بويىنشا مەديتسينالىق ۇيىمدار دەڭگەيٸنە دەيٸن احۋالدى باعالاۋعا جەنە جەدەل دەن قويۋ شارالارىن قابىلداۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. بۇل ەكٸمدٸكتەرگە, دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارمالارىنا قولجەتٸمدٸ جەنە كٷندەلٸكتٸ شەشٸم قابىلداۋعا ىڭعايلى», — دەدٸ ا. عينييات.
سونداي-اق دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىنىڭ تارالۋىنا جول بەرمەۋ جەنە تۇراقتى نەگٸزدە ۋاقىتىلى ەپيدەميياعا قارسى شارالار قابىلداۋ ماقساتىندا ٶڭٸرلەرمەن احۋالدى باعالاۋ بويىنشا شتابتار جٷرگٸزٸپ, جاعدايدى تۇراقتاندىرۋعا باعىتتالعان شارالاردى قابىلداپ جاتىر.
سونىمەن قاتار حالىقتى اقپاراتتاندىرۋ ماقساتىندا بريفينگتەر, بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا, ونىڭ ٸشٸندە مەديتسينا سالاسىنداعى جەتەكشٸ ساراپشىلاردىڭ قاتىسۋىمەن كەزدەسۋلەر دە ٶتكٸزٸلەدٸ.
«كۆي مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ دايىندىعى تۇراقتى نەگٸزدە قامتاماسىز ەتٸلۋدە, بٷگٸنگٸ كٷنٸ 189 مەديتسينالىق ۇيىمدا 5000 استام كوۆيدتٸك تٶسەك-ورىن, 620 رەانيماتسييالىق تٶسەك-ورىن, رەزەرۆتە 20 مىڭنان استام تٶسەك-ورىن بار. امسك دەڭگەيٸندە 5 700 ۇيىم جەنە 2 400-گە جۋىق كٶشپەلٸ موبيلدٸ بريگادا, ونىڭ 1000-نان استامى اۋىلدا مەديتسينالىق كٶمەك كٶرسەتٸپ جاتىر. رەزەرۆتە 1 610 موبيلدٸ بريگادا بار», — دەپ اتاپ ٶتتٸ دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ.
ۆەدومستۆو باسشىسىنىڭ حابارلاۋىنشا, اۋىرعان ادامداردىڭ 80%-ى ەگٸلمەگەن ادامدار نەمەسە 6 اي بۇرىن ەگٸلگەن ادامدار ەكەنٸن ەسكەرسەك, ۋاقىتىلى كۆي-عا قارسى رەۆاكتسيناتسييامەن قامتۋ قاجەت ەكەندٸگٸن كٶرسەتەدٸ.
قورىتىندىلاي كەلە, اجار عينييات رەسپۋبليكادا رەۆاكتسيناتسييا ودان ەرٸ جالعاسىپ جاتقانىن ايتتى. بٷگٸنگٸ كٷنٸ رەۆاكتسيناتسييانى 5 ملن استام ادام الدى, بۇل تيٸستٸ كونتينگەنتتٸڭ 68%-ىن قۇرايدى.
كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسييانىڭ ٶسۋٸنە بايلانىستى, ەپيدەميولوگييالىق جاعدايدى باعالاۋ ماتريتساسىنىڭ ٶزەكتەنۋٸن ەسكەرە وتىرىپ, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ ايماقتار بويىنشا شەكتەۋ شارالارىن قايتا قارادى جەنە بۇل شارالاردى ۆەدومستۆوارالىق كوميسسييا ماقۇلدادى. مەسەلەن, جاسىل جەنە سارى ايماقتاردا شەكتەۋ شارالارى بيزنەس وبەكتٸلەرٸنٸڭ قىزمەتٸن شەكتەمەي, ينفەكتسييا كٶزٸن وقشاۋلاۋعا باعىتتالعان. ياعني وبەكتٸلەردە سانيتارلىق-دەزينفەكتسييالىق تەرتٸپتٸ كٷشەيتۋ, قوعامدىق ورىنداردا, قوعامدىق كٶلٸكتە مەديتسينالىق ماسكا تاعۋ ۇسىنىلادى.
قىزىل ايماقتا شەكتەۋ شارالارى دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەسٸنٸڭ جٷكتەمەسٸنە بايلانىستى ەكٸ كەزەڭمەن قابىلدانادى.
بٸرٸنشٸ كەزەڭدە – R>1 بولعاندا جەنە 100 مىڭ تۇرعىنعا شاققاندا اۋرۋحاناعا جاتقىزۋ كٶرسەتكٸشٸ 25,0-دەن 50,0-گە دەيٸن بولعان كەزدە:
- بيزنەس شەكتەۋسٸز جۇمىس ٸستەيدٸ;
- جابىق ٷي-جايلاردا, كٶلٸكتٸڭ بارلىق تٷرلەرٸندە مٸندەتتٸ تٷردە ماسكالار پايدالانىلادى.
ەكٸنشٸ كەزەڭدە R-عا قاراماستان, 100 مىڭ تۇرعىنعا شاققاندا اۋرۋحاناعا جاتقىزۋ كٶرسەتكٸشٸ 50,0-دەن استام بولعان كەزدە:
- وبەكتٸلەردە «Ashyq» قوسىمشاسى مٸندەتتٸ تٷردە پايدالانىلادى;
- كٶپشٸلٸك ٸس-شارالاردى ٶتكٸزۋگە بايلانىستى بيزنەس وبەكتٸلەرٸنٸڭ تولىمدىلىعى 50%-عا دەيٸن شەكتەلەدٸ .
- بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارىنا قوسىمشا شەكتەۋلەر ەنگٸزٸلەدٸ;
- ۇيىمدار قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ 30%-ى قاشىقتىقتان جۇمىس ٸستەۋگە اۋىسادى;
قىزىل ايماققا كٶشۋ جەنە شەكتەۋ شارالارىن ەنگٸزۋ بيزنەستٸڭ جەنە حالىقتىڭ پروفيلاكتيكالىق شارالاردى ۇستانۋ جاعدايىنا بايلانىستى بولادى.
مينيستردٸڭ ايتۋىنشا, سارى ايماقتاعى نۇر-سۇلتان قالاسىندا ٷي-جايلاردا كٶپ ادام قاتىساتىن كٶپشٸلٸك ٸس-شارالار ٶتكٸزٸلەدٸ جەنە مەديتسينالىق ماسكا تاعۋ, ەلەۋمەتتٸك قاشىقتىق تالاپتارى ساقتالمايدى, بۇل ەلوردادا ينفەكتسييانىڭ ودان ەرٸ تارالۋىنا الىپ كەلٸپ وتىر.
«ەپيدەميولوگييالىق احۋالدى تۇراقتاندىرۋ جەنە بيزنەستٸڭ شەكتەۋسٸز جۇمىس ٸستەۋٸن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن بيزنەس وبەكتٸلەردە سانيتارييالىق-دەزينفەكتسييا رەجيمٸن ساقتاۋ جەنە حالىقتىڭ قىزمەتتەر الۋ كەزٸندەگٸ قاۋٸپسٸزدٸگٸن ساقتاۋ قاجەتتٸلٸگٸ تۋرالى تاعى دا قايتا ەسكە سالامىز», — دەپ تٷيٸندەدٸ اجار عينييات.
