ەڭبەك جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ مينيسترلٸگٸ بۇۇ دامۋ باعدارلاماسىمەن بٸرلەسە وتىرىپ, «مٷگەدەكتەر اراسىندا ەكونوميكالىق بەلسەندٸلٸككە جاعداي جاساۋ» جوبالىق كەڭسەسٸن جٷزەگە اسىرۋدا. جوبالىق كەڭسە اياسىندا مٷگەدەكتەردٸڭ جۇمىسپەن قامتىلۋىن قامتاماسىز ەتۋدٸڭ 26 نەگٸزگٸ شارالارى قاراستىرىلعان جول كارتاسى بەكٸتٸلدٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
مٷگەدەكتەردٸڭ جۇمىسپەن قامتىلۋىن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن دەنە قىزمەتٸنٸڭ بۇزىلعانى ەسكەرٸلەتٸن ساناتتاعى ادامدارعا ۇسىنىلاتىن ماماندىقتار كاتالوگى جاسالادى.
«بۇل نۇسقاۋلىق ەدٸستەمەلٸك ماتەريال رەتٸندە پايدالانىلادى. ونىڭ كٶمەگٸمەن جۇمىس بەرۋشٸلەر مٷگەدەكتٸگٸ بار ادامدار دەنەنٸڭ قاي مٷشەسٸنٸڭ قىزمەتٸ بۇزىلعانىنا بايلانىستى قانداي كەسٸپتە ٶزٸن-ٶزٸ تابا الاتىندىعىن تٷسٸنەدٸ. ول وسى جىلدىڭ اياعىندا اياقتالىپ, ەلەكتروندى ەڭبەك بيرجاسىنا ەنگٸزٸلەدٸ. بۇل انىقتاما جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگانداردىڭ, جۇمىس بەرۋشٸلەردٸڭ جەنە مٷگەدەكتەردٸڭ جۇمىسىندا تيٸمدٸ قۇرالعا اينالادى», - دەيدٸ ەڭبەك جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ مينيسترلٸگٸ ەلەۋمەتتٸك قىزمەتتەردٸ دامىتۋ دەپارتامەنتٸنٸڭ ديرەكتورى دەمەجان سەدۋاقاسوۆا.
وسىلايشا, ەلەكتروندىق ەڭبەك بيرجاسى فيزيولوگييالىق شەكتەۋلەر مەن بٸلٸكتٸلٸك تٷرلەرٸن تاڭداۋعا نەگٸزدەلگەن قولدانىستاعى بوس جۇمىس ورىندارى بويىنشا ۇسىنىستار شىعارادى. بۇل مٷمكٸندٸك ەلەكتروندى ەڭبەك بيرجاسى ارقىلى مٷگەدەكتەردٸ جۇمىسقا ورنالاستىرۋ امالىنىڭ سانىن كٶبەيتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ, سونىمەن قاتار جۇمىس بەرۋشٸلەرگە جۇمىس ورىندارىنا قوسۋ دەڭگەيٸن ارتتىرۋعا كٶمەكتەسەدٸ.
سونداي-اق, مٷگەدەكتەردٸ ەلەۋمەتتەندٸرۋ جەنە ينكليۋزيۆتٸ قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن جوبا كەڭسەسٸندە يننوۆاتسييالىق جەنە ساندىق تەحنولوگييا قولدانىلادى.
سونىمەن قاتار, دەنە مٷشەلەرٸنٸڭ ەرتٷرلٸ قىزمەتٸ بۇزىلعاندارعا ارنالعان موبيلدٸ قوسىمشالاردى قول جەتٸمدٸ پايدالانۋ بويىنشا جوبالار جٷزەگە اسىرىلۋدا. موبيلدٸ قوسىمشالارعا مونيتورينگ جەنە مٷگەدەكتەرگە ارنالعان البوم جاسالدى, ونىڭ ٸشٸندە 60 قوسىمشا بار. ٶتٸنٸشتەر دەنساۋلىق اقاۋلارىنىڭ تٷرلەرٸ بويىنشا: ەستۋ جەنە سٶيلەۋ قابٸلەتٸ, كٶرۋ قابٸلەتٸ جەنە تٸرەك-قيمىل اپپاراتى پروبلەمالارى بار ادامدار ٷشٸن 3 توپقا بٶلٸنەدٸ. مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ جاندار اراسىندا ەڭ تانىمال قوسىمشالار دا انىقتالدى. ٶتٸنٸمدەر تۋرالى اقپارات inva.gov.kz سايتىندا ۇسىنىلعان.
جوبالىق كەڭسە اياسىندا «ITeachMe» قوعامدىق قورىمەن بٸرلەسٸپ موبيلدٸ قوسىمشالاردى مٷگەدەكتەردٸڭ قاجەتتٸلٸكتەرٸنە بەيٸمدەۋ ٷشٸن قىزمەت كٶرسەتەتٸن كومپانييالارمەن جەنە ۇيىمدارمەن (جەتكٸزۋ, ساتۋ, موبيلدٸ بانكينگ, تاكسي قىزمەتتەرٸ جەنە ت.ب.) مەموراندۋم جاساۋ كٶزدەلٸپ وتىر.
مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ جانداردىڭ ەكونوميكالىق تەۋەلسٸزدٸگٸن ارتتىرۋعا ىقپال ەتەتٸن تاعى بٸر قۇرال - «Scale up» باعدارلاماسى. ول مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ كەسٸپكەرلەردٸ قولداۋعا ارنالعان جەنە بيزنەسكە قارجىلىق ەمەس كٶمەك كٶرسەتۋدٸ قاراستىرادى.باعدارلاما مٷگەدەكتەر اشاتىن جەنە مٷگەدەكتەر ٷشٸن تاۋارلار, جۇمىستار مەن قىزمەتتەر ٶندٸرەتٸن كەسٸپورىنداردى قامتيدى. بٷگٸنگٸ تاڭدا باعدارلاماعا قاتىسۋ ٷشٸن 75 بيزنەس جوبا ٸرٸكتەلٸپ الىندى. ولاردىڭ ەرقايسىسى ٷشٸن جەكە جول كارتاسى جاسالادى.
ۇيىمداستىرۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا, بۇل باعدارلاما مٷگەدەكتەردٸڭ ٶمٸر ساپاسىن جاقسارتۋمەن اينالىساتىن كەسٸپورىنداردىڭ دامۋىنا سەرپٸن بەرەدٸ.
سونىمەن قاتار, مٷگەدەكتەردٸ وقىتۋعا دا كٶڭٸل بٶلٸنەدٸ. مەملەكەتتٸك باسقارۋ اكادەميياسى بۇۇ دامۋ باعدارلاماسىمەن بٸرلەسٸپ, قاشىقتان جۇمىس رەجيمٸندە جۇمىس تيٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋعا باعىتتالعان مەملەكەتتٸك قىزمەتشٸلەرگە ارنالعان كۋرستار ەزٸرلەدٸ.
« ەڭبەك جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ باستاماسى بويىنشا بۇل كۋرستا مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ 342 مەملەكەتتٸك قىزمەتشٸ وقىتىلدى. بٷگٸنگٸ تاڭدا مەملەكەتتٸك قىزمەتتە 433 مٷگەدەك جۇمىس ٸستەيدٸ. ونىڭ 318-ٸ ورتالىق مەملەكەتتٸك ورگانداردا. بٷگٸنگٸ تاڭدا كٶپتەگەن ۇيىم قاشىقتان جۇمىس رەجيمٸنە ٶتكەن, سول سەبەپتٸ مۇنداي وقۋ كۋرستارى ٶتە ٶزەكتٸ», - دەپ اتاپ ٶتتٸ دەمەجان سەدۋاقاسوۆا.
ٶندٸرٸستەگٸ جاراقاتتانۋ دەڭگەيٸن تٶمەندەتۋ ماقساتىندا مينيسترلٸك وتاندىق كەسٸپورىنداردىڭ حالىقارالىق ەلەۋمەتتٸك قامسىزداندىرۋ قاۋىمداستىعىنىڭ «Vision Zero» باعدارلاماسىنا قوسىلۋ ناۋقانىنا قاتىسۋدا.
«Vision Zero» باعدارلاماسى ٷش باعىتتى بٸرٸكتٸرەدٸ: ەڭبەك قاۋٸپسٸزدٸگٸ, ٶندٸرٸستٸك قاۋٸپسٸزدٸك جەنە ٶندٸرٸستٸڭ بارلىق دەڭگەيلەرٸندەگٸ قاۋٸپسٸزدٸك. بٷگٸنگٸ تاڭدا قازاقستانداعى 300-گە جۋىق ٶندٸرٸستٸك جەنە ٶندٸرٸستٸك ەمەس كەسٸپورىندار نٶلدٸك جاراقات باعدارلاماسىنا قوسىلدى.
مينيسترلٸك كەسٸپورىنداردى نٶلدٸك جاراقات باعدارلاماسىنا قوسۋدىڭ ەكونوميكالىق تيٸمدٸلٸگٸن ەسەپتەيدٸ. باعدارلاما تۇجىرىمداماسىن ٸسكە اسىرۋ نەتيجەسٸندە قازاقستانداعى كەسٸپورىنداردا جاراقاتتانۋ, ٶلٸم جەنە مٷگەدەكتٸك دەڭگەيٸ تٶمەندەيدٸ دەپ كٷتٸلۋدە.
«ەڭبەك» باعدارلاماسى تۋرالى دپ ۇمىتپاۋ كەرەك, ونىڭ اياسىندا مٷگەدەكتەر وقۋدان ٶتٸپ, جۇمىس تابۋدا, سونىمەن قاتار بيزنەستٸ دامىتۋ ٷشٸن ميكرونەسيە مەن گرانت الاتىن بولادى. بٸرٸنشٸ جارتىجىلدىقتا مٷگەدەكتٸگٸ بار 7,8 مىڭ قازاقستاندىق جۇمىسقا ورنالاستىرىلدى. ونىڭ ٸشٸندە 2, 2 مىڭ ادام تۇراقتى جۇمىس ورىندارىندا, 5,6 مىڭ ادام ۋاقىتشا جۇمىسقا ورنالاستى. بۇل - ەلەۋمەتتٸك جۇمىس, جاستار پراكتيكاسى جەنە قوعامدىق قىزمەت.
103 ادام شاعىن نەسيە الدى, ونىڭ 75-ٸ ٶز ٸسٸن اشتى. مٷگەدەكتٸگٸ بار 218 قازاقستاندىق گرانت الدى. قىسقا مەرزٸمدٸ كەسٸبي كۋرستاردا مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ 259 ادام قامتىلدى. «باستاۋ بيزنەس» جوباسى بويىنشا 67 ادام كەسٸپكەرلٸك نەگٸزدەرٸن وقىدى.
قازٸرگٸ كەزدەگٸ نەگٸزگٸ پروبلەمالاردىڭ بٸرٸ - جۇمىس بەرۋشٸلەردٸڭ مٷگەدەكتەردٸ جۇمىسقا قابىلداۋعا دەگەن قىزىعۋشىلىعىنىڭ تٶمەندٸگٸ. وسى مەسەلە بويىنشا جۇمىس بەرۋشٸلەردٸڭ بەلسەندٸلٸگٸنٸڭ تٶمەن بولۋ سەبەپتەرٸن انىقتاۋ ٷشٸن مينيسترلٸك ۇيىمدار مەن كەسٸپكەرلەرگە ارنالعان ساۋالنامانى ەزٸرلەدٸ. قابىلدانعان جاۋاپتاردىڭ نەگٸزٸندە مٷگەدەكتەردٸ قابىلدايتىن جۇمىس بەرۋشٸلەر ٷشٸن قولايلى جاعداي جاساۋ بويىنشا قوسىمشا جۇمىستار جٷرگٸزٸلەتٸن بولادى.
ايتا كەتۋ كەرەك, ەلٸمٸزدە 705,5 مىڭ مٷگەدەك تۇرادى, ونىڭ 430 مىڭى - ەڭبەككە قابٸلەتتٸ جاستاعى ادامدار. ونىڭ 100 مىڭعا جۋىعى جۇمىس ٸستەيدٸ.
«قابىلدانعان شارالار مٷگەدەكتٸگٸ بار كٶپتەگەن قازاقستاندىقتاردى جۇمىسپەن قامتۋعا جەنە ەكونوميكالىق قىزمەتكە تارتۋعا كٶمەكتەسەدٸ», - دەپ قورىتىندىلادى دەمەجان سەدۋاقاسوۆا.
