جىلدان-جىلعا ەمەس, كٷننەن-كٷنگە دامىپ جاتقان وزىق تەحنولوگييادان وزۋ ٷشٸن ادامزاتتىڭ ٶزٸ قالاي دامۋ كەرەك? قازٸر «كٶز كٶرمەي, قۇلاق ەستٸمەگەننٸڭ» ەمەس, «ايشىلىق الىس جەرلەردەن, جىلدام حابار العىزىپ, تاستان ساراي سالعىزاتىنداردىڭ» زامانى. ەلباسىنىڭ «بولاشاقتا ۇلتتىڭ تابىستى بولۋى ونىڭ تابيعي بايلىعىمەن ەمەس, ادامدارىنىڭ بەسەكەلٸك قابٸلەتٸمەن ايقىندالادى. سوندىقتان ەربٸر قازاقستاندىق, سول ارقىلى تۇتاس ۇلت XXI عاسىرعا لايىقتى قاسيەتتەرگە يە بولۋى كەرەك» دەگەن سٶزٸن باستى نازارعا الىپ, ەلٸمٸزدە «تسيفرلى قازاقستان» جوباسى قولعا الىندى. وسى «تسيفرلى قازاقستان» جوباسىنىڭ اياسىندا ەلٸمٸزدٸڭ بارلىق مەكتەپتەرٸندە Kundelik.kz باعدارلاماسى ٸسكە قوسىلدى. 2016 جىلى جاسالعان Kundelik.kz جوباسى 2018 جىلدان باستاپ قولدانىسقا ەنگٸزٸلدٸ. «11 جىلدا ٶزٸن-ٶزٸ اقتاپ شىعادى» دەپ سەنٸم بٸلدٸرگەن جوبانىڭ باس ديرەكتورى مۇقتار ٸليياسوۆ ينۆەستورلاردىڭ جاڭا جوبا جاساعاندارى ٷشٸن مەملەكەتتەن ەشقانداي اقشا الماعاندارىن اتاپ كٶرسەتتٸ. «مۇعالٸم – وقۋشى – اتا-انا» پيرامادالىق قۇرىلىمى بويىنشا جۇمىس جاسايتىن جوبانىڭ وڭدىلىعى مەن ولقىلىعى قانداي? وسى تاقىرىپ تٶڭٸرەگٸندە پيرامادالىق تٸزبەك بويىنشا ساۋالناما جٷرگٸزدٸك.
1. بٷگٸندە «ەلەكتروندى كٷندەلٸك» جٷيەسٸ جۇمىس جاساۋ ٷستٸندە. بۇل باستاما قانشالىقتى سەتتٸ جٷزەگە اسىپ جاتىر? نەگٸزگٸ ماقساتتارى مەن مٸندەتتەرٸ تۋرالى كەڭٸرەك ايتىپ بەرسەڭٸز.
2. ينتەرنەت ارقىلى جٷزەگە اساتىن جوبا بٷكٸل ايماقتى قامتۋ كەرەك. بٸراق كەي اۋىلداردا ينتەرنەت جەلٸسٸنٸڭ تارتىلماعاندىعىنان نە ەلسٸزدٸگٸنەن جوبا ەلٸ قولدانىسقا ەنگەن جوق. بۇل – بٸر. جوبانىڭ نەگٸزگٸ ماقساتتارىنىڭ بٸرٸ – مۇعالٸمدەردٸ قاعازباستىلىقتان «قۇتقارۋ». دەسە دە, مۇعالٸمدەر كٷندەلٸكپەن قوسا وقۋ تابەلٸن تولتىرىپ جٷر. بۇل – ەكٸ. مۇنداي پارادوكستاردىڭ شىعۋ سەبەبٸ نە, شەشۋ جولى قانداي?
ارمان جٷنٸسوۆ,
قر بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸنٸڭ باسپاسٶز حاتشىسى:
- قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتٸنٸڭ 2017 جىلعى 31 قاڭتارداعى «قازاقستاننىڭ ٷشٸنشٸ جاڭعىرۋى: جاھاندىق بەسەكەگە قابٸلەتتٸلٸك» جولداۋىن ورىنداۋ ماقساتىندا, بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸندە مەملەكەتتٸك-جەكەشەلٸك ەرٸپتەستٸكتٸ دامىتۋ شەڭبەرٸندە, مينيسترلٸك بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸندە ينفو-كوممۋنيكاتسييالىق ينفراقۇرىلىمىن جاڭعىرتۋدى, وسى سالاداعى مەملەكەتتٸك قىزمەتتەردٸ وڭتايلاندىرۋ جەنە اۆتوماتتاندىرۋدى, سونداي-اق مەكتەپ قۇجاتتارىنىڭ ەلەكتروندىق فورماتقا اۋىستىرۋىن, ياعني ەلەكتروندىق جۋرنالدار مەن كٷندەلٸكتەر جٷيەسٸن ەنگٸزۋدٸ قامتيتىن تسيفرلىق تەحنولوگييالاردى پايدالانۋ ارقىلى بٸلٸم بەرۋ پروتسەسٸن جەتٸلدٸرۋ ٷشٸن بٸرقاتار ٸس-شارالار جٷزەگە اسىرىلۋدا.
اعىمداعى جىلدىڭ 26 قاڭتارىڭدا «مەملەكەتتٸك-جەكەشەلٸك ەرٸپتەستٸك تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىندا بەلگٸلەنگەن تەرتٸپكە سەيكەس «قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا «كٷندەلٸك» اۆتوماتتاندىرىلعان اقپاراتتىق جٷيەسٸن قۇرۋ, ەنگٸزۋ جەنە جۇمىس ٸستەۋٸن قامتاماسىز ەتۋ» رەسپۋبليكالىق جوباسى بويىنشا مەملەكەتتٸك-جەكەشەلٸك ەرٸپتەستٸك شارتى جاسالدى.
جوبانىڭ ماقساتى – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى بٸلٸم پروتسەسٸنٸڭ بارلىق قاتىسۋشىلارى ٷشٸن ەلەكتروندىق بٸلٸم بەرۋ تەحنولوگييالارىنا تەڭ قول جەتكٸزۋٸن قامتاماسىز ەتۋ, ونىڭ بەسەكەگە قابٸلەتتٸلٸگٸن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن بٸلٸم بەرۋ ساپاسىن ارتتىرۋ, سونداي-اق جالپى بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارى مەن ورتا بٸلٸمدٸ باسقارۋ ورگاندارىنىڭ بٸلٸم بەرۋ, تەربيە جەنە باسقارۋشىلىق قىزمەتتەرٸنٸڭ فۋنكتسييالارى مەن پروتسەستەرٸن اۆتوماتتاندىرۋ ارقىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جالپى بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارى وقۋشىلارىنىڭ وقۋ جەتٸستٸكتەرٸن ەسەپكە الۋ جٷيەسٸن جەتٸلدٸرۋ بولىپ تابىلادى.
Kundelik.kz جوباسىن ٸسكە اسىرۋ نەتيجەسٸندە مىناداي جەتٸستٸكتەرگە قول جەتكٸزٸلەدٸ:
مەملەكەت ٷشٸن:
– بٸلٸم سالاسىنداعى جاڭا باسقارۋ ەدٸستەرٸنٸڭ پايدا بولۋى;
– بيۋدجەت قاراجاتىن پايدالانۋدىڭ تيٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋ;
– بٸلٸم بەرۋ سالاسىنىڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸن, ساپاسىن ارتتىرۋ.
اتا-انالار ٷشٸن:
– اتا-اناسىنىڭ بالانىڭ وقۋ پروتسەسٸنە قاتىسۋى;
– بالانىڭ جەتٸستٸكتەرٸ تۋرالى قاشىقتىقتان حاباردار ەتۋ ارقىلى
اتا-انالارعا تيٸمدٸ جاعداي جاسالۋى;
مۇعالٸمدەر مەن مەكتەپ ەكٸمشٸلٸگٸ ٷشٸن:
– وقۋشىلاردىڭ ٷلگەرٸم جۋرنالدارى مەن كٷندەلٸكتەرٸن تۇراقتى ەلەكتروندى تٷردەگٸ جٷرگٸزۋگە كٶشۋ;
– بٸلٸم بەرۋ ۇيىمىندا بٸلٸم بەرۋ قىزمەتٸن باقىلاۋدىڭ جاڭا قۇرالدارىنىڭ پايدا بولۋى.
وقۋشىلار ٷشٸن:
– اۋىل مەن قالا وقۋشىلارىنا ساپالى بٸلٸمگە تەڭ قول جەتكٸزۋ;
– بٸلٸم بەرۋ رەسۋرستارى مەن تەحنولوگييالارىنا تەڭ قول جەتكٸزۋ;
– كوممۋنيكاتيۆتٸ جەنە كەسٸبي قۇزىرەتتٸلٸكتٸ دامىتۋ.
جوبانى ٸسكە اسىرۋدا مەملەكەتتٸك ەرٸپتەس تاراپىنان قارجى قاراستىرىلماعان. بٸلٸم الۋشىلارعا, اتا-انالارعا, مۇعالٸمدەرگە قاجەتتٸ قاتىسۋ, باعالاۋ, ٷي تاپسىرمالارى, كٷنتٸزبەلٸك ساباق جوسپارلارى بويىنشا نەگٸزگٸ فۋنكتسيونال تەگٸن بولىپ كەلەدٸ.
2. قاعازدان ەلەكتروندىق فورماتقا كٶشۋ ۋاقىتتى تالاپ ەتەدٸ. اۋىسۋ كەزەڭ-كەزەڭمەن, مەكتەپتەردٸ كەڭجولاقتى ينتەرنەتكە قولجەتٸمدٸلٸكتٸ جەنە كومپيۋتەرلٸك سىنىپتار قامتاماسىز ەتۋمەن جٷزەگە اسىرىلادى.
مەكتەپ قۇجاتتارىن جٷرگٸزۋ «بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارى بٸلٸم بەرۋ قىزمەتٸندە پايدالاناتىن قاتاڭ ەسەپتٸلٸكتەگٸ قۇجاتتاردىڭ نىسانىن بەكٸتۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترٸنٸڭ مٸندەتٸن اتقارۋشىنىڭ 2007 جىلعى 23 قازانداعى № 502 بۇيرىعىمەن رەتتەلەدٸ. مەكتەپ قۇجاتتاماسىنىڭ قاعاز تاسىمالداعىشتا قايتالانۋىن بولدىرماۋ ٷشٸن مينيسترلٸك جوعارىدا اتالعان بۇيرىققا ٶزگەرٸستەر ەنگٸزدٸ. بۇيرىققا سەيكەس بٸلٸم بەرۋ ۇيىمى ەلەكتروندىق جٷيەگە قوسىلعان جاعدايدا تەك قانا ەلەكتروندىق فورماتتا تولتىرىلادى, ونى قاعاز نۇسقاسىندا تولتىرۋعا جول بەرٸلمەيدٸ. بۇل پروتسەسس بٸردەن بولمايدى. ەرتٷرلٸ ەتاپتاردان ٶتكەننەن كەيٸن, مەكتەپ تولىق دەڭگەيدە ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتٸلگەننەن كەيٸن عانا «قاعازباستىلىق» جويىلادى.
Kundelik.kz جوباسىنان بۇرىن قازٸرگٸ بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸ جاڭا فورماتقا اۋىستى. وعان لاتىن ەرپٸنە كٶشۋ مەسەلەسٸن دە كٸرٸستٸرەيٸك. مۇعالٸمدەرگە وسى كٷندەلٸك جوباسىنىڭ قوسار ٷلەسٸ, تيگٸزەر پايداسى قانداي?
ماحمۋتوۆا گٷلسايا,
استانا قالاسىنداعى №51 مەكتەپ-گيمنازيياسىنىڭ قازاق تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ پەنٸنٸڭ مۇعالٸمٸ:
- جاھاندانۋعا بايلانىستى بٸزدٸڭ ەلٸمٸزدە دە وقۋ فورماتى جاڭالانىپ جاتىر. بۇل قۋاناتىن جاعداي. ەنگٸزٸلٸپ جاتقان بۇل جوبا مۇعالٸمدەرگە تاپتىرماس قۇرال دەسەك بولادى. سەبەبٸ, عالامتور وزعان زاماندا مۇعالٸمدەرٸمٸز وزىق تەxنولوگييامەن جۇمىس ٸستەۋٸ كەرەك. مەكتەبٸمٸز بٸر ايدىڭ شاماسىندا باعدارلامانى تولىق مەڭگەرٸپ, جۇمىس جاساۋدا. بۇل باعدارلاما تولىققاندى بەلەڭ الۋ ٷشٸن كٷشتٸ قارقىنمەن جۇمىس ٸستەيتٸن عالامتور جەلٸسٸمەن قامتىلۋ تيٸس دەپ ويلايمىن. Kundelik.kz جوباسى مۇعالٸمدەرگە ارتىلار كٷشتٸ جەڭٸلدەتەدٸ. مىسالى, توقساندىق باعا شىعارار كەزدە اۆتوماتتى تٷردە قورىتىندى باعالار شىعىپ تۇرادى. ەر بالانىڭ باعاسى پروتسەنت ارقىلى كٶرٸنٸپ تۇرادى. ونى مۇعالٸم دە, اتا-انا دا, وقۋشىنىڭ ٶزٸ دە كٶرٸپ وتىرادى. وسى ارقىلى ساباعىن دۇرىستاۋعا تىرىسادى. مۇعالٸم ەسكەرتپەي-اق, وقۋشى ٶز ٷلگەرٸمٸن جاقسارتۋدى ٶزٸ قولعا الادى. بۇنىڭ ٶزٸ مۇعالٸم ٷشٸن كٶمەك ھەم قۋانىش.
قۋانىشقاليەۆ مەلس,
استانا قالاسىنداعى №64 مەكتەپ-ليتسەيٸنٸڭ قازاقستان تاريحى پەنٸنٸڭ مۇعالٸمٸ:
- Kundelik.kz جوباسىنىڭ مۇعالٸمدەرگە تيگٸزەر ٷلەسٸ تۋرالى ايتار بولساق, بۇل زامان تالابى. نەلٸكتەن? سەبەبٸ, قاراپ وتىرساق, باعدارلامانىڭ مۇعالٸم-وقۋشى-اتا-انا اراسىنداعى قارىم-قاتىناستى نىعايتۋعا تيگٸزەر ٷلەسٸ ٶتە زور. بۇل ەلەكتروندىق جۋرنال ارقىلى مۇعالٸمدەردٸڭ تەز باعالاۋعا, ال قويىلعان باعانى اتا-انا مەن وقۋشىنىڭ سول مەزەتتە كٶرۋگە مٷمكٸندٸگٸ بار. اتا-انا باسقا قالادا جٷرسە دە, كەز كەلگەن ۋاقىتتا مەكتەپكە كەلمەي-اق ٶز بالاسىنىڭ بٸلٸم دەڭگەيٸنٸڭ قانداي ەكەنٸن باقىلاپ وتىرا الادى. وسىعان قاراپ ۋاقىت جاعىنان تيٸمدٸ ەكەنٸن ايتقانىمىز جٶن. باستاپقىدا بۇل باعدارلاماعا مۇعالٸمدەر تاراپىنان قارسىلىقتار بولدى. سەبەبٸ مەكتەپ مۇعالٸمدەرٸ ەلەكتروندى جۋرنالدى دا, قاعاز جۋرنالدى دا قاتار تولتىرىپ جٷردٸ. قازٸر بٸرتە-بٸرتە ەلەكتروندى جۋرنالعا كٶشٸپ جاتقاندىقتان, باعدارلامانىڭ تيٸمدٸ ەكەنٸن كٶرٸپ وتىرمىز. مۇعالٸمدەردٸ قاعازباستىلىقتان «قۇتقارۋ» دا وسى باعدارلامانىڭ نەگٸزگٸ ماقساتتارىنىڭ بٸرٸ بولسا كەرەك. ۋاقىت جاعىنان, ساپاسى جاعىنان دا قولايلى باعدارلاما زامانعا تالابىنا ساي تسيفرلى جٷيەگە كٶشٸپ جاتقاندىقتان, مۇعالٸم ٷشٸن دە, وقۋشى مەن اتا-انا ٷشٸن دە كەرەك دەپ ەسەپتەيمٸن.
وقۋشىلارعا:
1. Kundelik.kz جوباسىنىڭ ەنگٸزٸلۋٸنٸڭ وقۋشىلار ٷشٸن ارتىقشىلىعى قانداي?
2. مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ ٶزٸن-ٶزٸ دامىتۋىنا بۇل جوبا قانشالىقتى ەسەر ەتەدٸ?
3. اتا-انا تاراپىنان باقىلاناتىن جوباعا قارسىلىقتارىڭ جوق پا?
نۇرلىحان قاسىمحانۇلى,
تٷركٸستان وبلىسى بەيدٸبەك اۋدانى سارىبۇلاق اۋىلى,
سارىبۇلاق ورتا مەكتەبٸنٸڭ 11 سىنىپ وقۋشىسى:
- ماعان Kundelik.kz جوباسى ۇنايدى. بٸرٸنشٸدەن, ححI عاسىر – كومپيۋتەرلٸك ساۋاتتىلىقتىڭ عاسىرى. جوبادا بارلىق مٷمكٸندٸكتەر قاراستىرىلعان, قۇراستىرۋشىلار مۇعالٸم, اتا-انا مەن بالالاردىڭ ورنىنا ٶزدەرٸن قويىپ كەز-كەلگەن سۇراق تٶڭٸرەگٸندە ٸزدەنٸس جاساعان.
ەكٸنشٸدەن, بارلىق اتا-انا بالالارىنىڭ كٷندەلٸگٸن اشىپ قارامايدى. تٸپتٸ ولاردان ٷيگە «نە بەردٸ?» دەپ تە سۇراماۋى مٷمكٸن. قازٸرگٸ ۋاقىتتا كٶپ ادامدار عالامتورعا بايلانىپ وتىر. ينستاگرامدا, فەيسبۋكتا وتىرعان ۋاقىتتا, وسى سايتتى بٸر قاراپ قويسا بالاسىنىڭ ٷلگەرٸمٸ جاقسارارى سٶزسٸز. تٸپتەن حات الماسۋ, تالقىلاۋ بەرٸ قامتىلعان.
ەندٸ كەرٸ جاعىنا كەلەر بولسام, بٸرٸنشٸدەن, بٸز سايتقا تٸركەلۋ ٷشٸن تەلەفون, بولماسا كومپيۋتەر جەنە جىلدامدىعى ٶتە جوعارى ينتەرنەت كەرەك. ال مۇنداي جاعداي جاساۋعا كٶپ ادامنىڭ قالتاسى كٶتەرمەيدٸ نە تۇرعىلىقتى جەرٸندە ينتەرنەت جەلٸسٸ تٶمەن بولادى.
ەكٸنشٸدەن, ينتەرنەتپەن تٸكەلەي بايلانىستى بولعاندىقتان, كومپيۋتەرٸمٸز بەن تەلەفونىمىزدا مٸندەتتٸ تٷردە رادياتسييا بولادى. بۇل ادامعا زييان. ەكراننان بٶلٸنگەن سەۋلەلەر دەنساۋلىققا كەرٸ ەسەر بەرٸپ, كٶز جانارىن قۇرتۋعا الىپ كەلەدٸ, ال قازٸرگٸ ادامدار كٶزەينەك تاققىسى كەلمەيدٸ.
ٷشٸنشٸدەن, وقۋشىعا كٷندەلٸكتەن بۇرىن ۆك, ينستاگرام سيياقتى ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەر ماڭىزدى. سايتقا ولار كٷندە كٸرەدٸ دەپ ايتا المايمىن. اتا-انا شە? ولار جۇمىستان شارشاپ كەلەدٸ. بٸر كٷنٸ بولماسا, بٸر كٷنٸ «قويشى وسىنى» دەپ سٶيلەۋٸ دە مٷمكٸن. وسى جاعدايلار اينالىپ كەلٸپ مۇعالٸمنٸڭ باسىنا تٷسەتٸنٸ بەلگٸلٸ. مۇعالٸم بولسا اتا-انا, وقۋشىسىنىڭ لوگين, قۇپييا سٶزٸن جازىپ الىپ بەرٸن ٶزٸ جاساپ شىعادى.
قۇرمانعاليەۆا اقجٷنٸس مەدەتقىزى,
باتىس قازاقستان وبلىسى, جاڭاقالا اۋدانى, سارىكٶل اۋىلى, اباي اتىنداعى جوببمنٸڭ 9-سىنىپ وقۋشىسى:
- ححٸ عاسىر اقپاراتتىق تەحنولوگييالاردىڭ دامىعان زامانى. بٸلٸم سالاسىندا دا كٶپتەگەن جاڭالىقتار بولۋدا. سولاردىڭ بٸرٸ 2017 جىلدان باستاپ, قازاقستانداعى ەربٸر مەكتەپتە «Kundelik.kz» دەپ اتالاتىن ەلەكتروندى جۋرنال ەنگٸزٸلدٸ.
بۇل ەلەكتروندى جۋرنالدىڭ ارتىقشىلىقتارى اتاانا ٷيٸندە وتىرىپ-اق, بالالارىنىڭ ساباقتان قانداي باعا العانىن, ٷي تاپسىرماسىن, ٶتكەن تاقىرىپتارىن, قورىتىندى باعالارىن قاراي الادى. كٷندەلٸك وقۋشىنىڭ باستى قۇجاتى. بۇل مەكتەپتٸڭ اتاانامەن بايلانىس جاساۋ قۇرالى دەسەك تە ارتىق ەمەس. كٷندەلٸكتٸ اتاانا بالاسىنىڭ ساباقتاعى ٷلگەرٸمٸن قاداعالاپ وتىرادى, بۇل جاڭالىقتى ەنگٸزۋگە اتاانالار قۋانا قابىلداۋى قاجەت.
«Kundelik.kz» ەلەكتروندى جۋرنالىن پايدالى دەپ سانايمىن. ٶيتكەنٸ جەكە لوگين مەن پارولدى جازىپ ەر وقۋشى ٶز باعالارىمىزدى وسى جۋرنالدان كٶرە الامىز.
ەلەكتروندى كٷندەلٸكتٸ پايدالانۋ ٷشٸن بٸزگٸ ەڭ بٸرٸنشٸدەن عالامتور جەلٸسٸ قاجەت. الايدا ەلٸمٸزدەگٸ كەيبٸر اۋىل-ايماقتار تولىقتاي عالامتور جەلٸسٸنە قوسىلماعان. سوندىقتان بۇل وقۋشىلار مەن اتاانالارعا قيىندىق تۋعىزادى.
«Kundelik.kz» جوباسىنا ەلٸمٸزدەگٸ بارلىق مەكتەپتەر تولىقتاي قوسىلۋ ٷشٸن ەربٸر اۋىلايماقتا عالامتور جەلٸسٸ قوندىرىلۋى تيٸس دەپ ويلايمىن.
الماس بوريس اتابەكۇلى,
اتىراۋ وبلىسى, اتىراۋ قالاسى, قۇرمانعازى سەلوسى, فاريزا وڭعارسىنوۆا اتىنداعى ورتا مەكتەبٸنٸڭ 9-سىنىپ وقۋشىسى:
- بٷگٸنگٸ تاڭدا əلەۋمەتتٸك يننوۆاتسييالىق جوبا Kudelik.kz-تٸ بارلىق بٸلٸم بەرۋ وشاقتارى تٷگەلدەي قولدانادى. بۇل جوبانى بەلسەندٸ پايدالاناتىنداردىڭ اراسىندا ٶزٸمنٸڭ مەكتەبٸمدٸ دە اتاعىم كەلەدٸ. «اقىلدى سايتتى» تەز يگەرٸپ الدىق. Kundelik.kz سايتىن قولدانۋ ٶتەڭ وڭاي, əرٸ بٸزدەي وقۋشىلار ٷشٸن ىڭعايلى. اتالمىش سايتتىڭ وقۋشىلارعا تيگٸزگەن ٷلەسٸ اۋقىمدى. جوبانى قۇراستىرعان ماماندار قازاقستان بٸلٸم بەرۋ ٸسٸنە ازاماتتىق كٶمەگٸن بەردٸ. Kundelik.kz سايتى قاعاز كٷندەلٸكتٸڭ مٸندەتتەرٸن وڭاي شەشەدٸ جەنە باسقا دا مٷمكٸندٸكتەر بەرەدٸ: كەستە, ٷي تاپسىرمالارى, بارلىق قويىلعان باعالار, ساباق بارىسىندا پايدالانىلاتىن ماتەريالدار, ورتاشا بالل, ٶتكٸزٸلگەن جەنە كەلەشەكتەگٸ ساباقتاردىڭ تاقىرىپتارى, مۇعالٸمنٸڭ تٷسٸنٸكتەمەلەرٸ. وقۋشىلار مەن مۇعالٸمدەردٸڭ جۇمىستارىن جەڭٸلدەتتٸ.
Kundelik.kz وقۋشىلاردىڭ əلەۋمەتتٸك جەلٸسٸ سەكٸلدٸ. ول جەردە وقۋشىلار اراسىندا توپتار اشىپ ٶزٸمٸزدٸڭ كەرەكتٸ مəسەلەلەرٸمٸزدٸ تەز شەشەمٸز. بٸز بٸر تاقىرىپتى تٷسٸنبەگەن جاعدايدا مۇعالٸمگە ونلاين رەجيمدە جازا الامىز. ول كٸسٸ ٶزٸنە ىڭعايلى كەزدە حابارلامانى وقىپ, جاۋاپ بەرە الادى. بۇل بٸز ٷشٸن ٶتە تيٸمدٸ. ٷي تاپسىرماسى بەرٸلگەننەن كەيٸن سايتتا بارلىعى كٶرٸنٸپ تۇرادى. مۇعالٸم ول تاپسىرمانى وقۋشى ورىنداپ جاتقاندىعىنان حاباردار بولادى.
Kundelik.kz سايتى ارقىلى باسقا مەكتەپ وقۋشىلارىمەن حابار الماسۋ, ٶز مەكتەبٸڭنٸڭ تاقىرىپتىق ٷيٸرمەلەرٸن ٶزدٸگٸنەن جٷرگٸزۋ نەمەسە ولارعا قاتىسۋ, سىنىپتىڭ ٸس-شارالارى مەن جاڭالىقتارىن تالقىلاۋدا بəرٸ وڭاي اتقارىلادى. وقۋشى سايت ارقىلى بارلىق ماعلۇماتتى الادى.
Kudelik.kz سايتىن اتا-انا, وقۋشى دا تەگٸن پايدالانادى. ەسٸرەسە, اتا-انالار ٷشٸن ٶتە تيٸمدٸ. سەبەبٸ, قازٸر 21 عاسىرعا بايلانىستى اتا-انامىز كٶبٸنە جۇمىستان قولى تيمەي جاتادى. مەكتەپكە بارۋعا بوس ۋاقىتى بولمايدى. ياعني, وقۋشىنىڭ ٷلگەرٸمٸن بٸر اپتادا ٶزگەرتەدٸ دەپ ويلايمىن. اتا-انا بۇل سايتتا بالاسىنىڭ تəربيەسٸن, وقۋ ٷلگەرٸمٸن, مۇعالٸمدەردٸڭ وقۋشىعا جازعان ەسكەرتۋلەرٸن قاراي الادى. بۇل سايتتىڭ باستى ماقساتى – اتا-انا مەن مۇعالٸم اراسىنداعى قارىم-قاتىناستى جاقسارتۋ.
اتا-انالارعا:
1. Kundelik.kz ٷش جاقتى جوباسىنا اتا-انالاردىڭ قانداي الىپ-قوسارى بار?
2. وسى باعدارلاما قولدانىسقا ەنگەننەن بەرٸ بالالارىڭىزدان وڭ ٶزگەرٸس بايقالا ما?
بايان وسپانوۆا, اتا-انا:
- اتا-انالار كٷندەلٸكتٸ ٶز بالاسىنىڭ وقۋىنا نازار اۋدارىپ, كٷندەلٸكتٸ Kundelik.kz-كە كٸرٸپ, باعالارىن قاراپ, ٶزدەرٸمٸزگە جازعان پٸكٸرلەردٸ وقىپ تۇرساق جاقسى بولار ەدٸ. بٸراق ەلٸ تولىق دەڭگەيدە تارالماعاندىقتان شىعار, اتا-انالار بەلسەندٸ ەمەس.
ال ەكٸنشٸ سۇراق بويىنشا ايتارىم, وقۋشىلاردان سەل دە العا ٸلگەرۋشٸلٸك بايقالادى. كەيبٸر بەلسەندٸ وقۋشىلار Kundelik.kz-كە كٸرٸپ, ٶز جەتٸستٸكتەرٸن جارييالاپ جاتادى. دەسە دە كٶپ ٷيدە əلٸ دە ينتەرنەت نەمەسە كومپيۋتەر, تەلەفون جوقتىعىنا بايلانىستى وقۋشىلار مەن اتا-انالاردىڭ Kundelik.kz-تٸ پايدالانۋ دەڭگەيٸ تٶمەندەۋ. الدىمىزداعى وقۋ جىلىندا وقۋشىلار مەن اتا انالار بەلسەندٸرەك بولادى دەپ ويلايمىن.
ايناش دوسىموۆا, اتا-انا:
- ينتەرنەت جەلٸسٸ جاقسى ٸستەپ تۇرسا, Kundelik.kz جوباسىنىڭ پايداسى زور. بۇل اتا-اناعا دا, وقۋشىعا دا, مۇعالٸمگە دە قولايلى. مىسالى, بٸزدەر كٷندەلٸكتٸ مەكتەپكە بارا بەرمەيمٸز, سوندىقتان كٷندەلٸكتٸ ٷيدەن بالالاردىڭ ساباق ٷلگەرٸمٸن قاراپ وتىرامىز. بٸز قاداعالاپ وتىرعاسىن بالا دا ٶزگەرٸس بولادى. ٶزٸم ٷيدەگٸ بالامنىڭ «مىنا ساباقتان مىناداي باعا الدىم, مىنا ساباقتىڭ باعالارى تالاسىپ تۇر, توقساننىڭ اياعىنا دەيٸن باعامدى دۇرىستاۋىم كەرەك» دەپ ٶزٸنٸڭ ٷلگەرٸمٸنە ٶزٸ تۇجىرىپ جاسايتىنىن بايقادىم. اۋىلىمىزدا ينتەرنەت جەلٸسٸ جاقسى جۇمىس تۇرسا, Kundelik.kz-تٸڭ مۇعالٸمگە دە, اتا-اناعا دا, وقۋشىعا دا پايداسى بولماسا, كەلتٸرەر ەش كەدەرگٸسٸ جوق.
P.S. ٸسكە اسىرىلىپ جاتقان Kundelik.kz جوباسى تولىقتاي جٷيەگە ەنگٸزٸلگەن كەزدە وقۋشىعا, اتا-اناعا, ەسٸرەسە مۇعالٸمدەرگە ٶتە تيٸمدٸ دٷنيە بولماق. بٸلٸم بەرۋشٸگە دە, بٸلٸم الۋشىعا دا ىڭعايلى بۇل جوبا ارقىلى بٸلٸم بەرۋ جەنە بٸلٸم الۋ ساپاسى دا جاقسارادى. دٷيٸم حالىققا تيٸمدٸ جوبا – مەملەكەتتٸڭ دامۋىنا ٶز ەسەرٸن تيگٸزەر بٸردەن-بٸر ماڭىزدى فاكتورعا اينالماق. وسى Kundelik.kz-تٸ ۋاقىتىلى, دۇرىس پايدالانۋ – بٸزدٸڭ تاراپقا قايىلاتىن مٸندەت.
سانسىزبەك جاڭاباي
