ەلباسى ورنىقتى دامۋ ٷشٸن جاھاندىق ىقپالداستىق پەن ەلەۋەتتٸ ارتتىرۋ فورۋمىنىڭ قاتىسۋشىلارىنا ٷندەۋ جولدادى

ەلباسى ورنىقتى دامۋ ٷشٸن جاھاندىق ىقپالداستىق پەن ەلەۋەتتٸ ارتتىرۋ فورۋمىنىڭ قاتىسۋشىلارىنا ٷندەۋ جولدادى

بۇۇ-نىڭ بۇرىنعى باس حاتشىسى پان گي مۋننىڭ شاقىرۋىمەن قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ورنىقتى دامۋ ٷشٸن جاھاندىق ىقپالداستىق پەن ەلەۋەتتٸ ارتتىرۋ فورۋمىنىڭ قاتىسۋشىلارىنا ٷندەۋ جولدادى, دەپ حابارلايدى قر سٸم باسپاسٶز قىزمەتٸ.

ەلباسى ن. نازارباەۆتىڭ جولداۋىن قر پرەمەر-مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى – سىرتقى ٸستەر مينيسترٸ مۇحتار تٸلەۋبەردٸ وقىپ بەردٸ.

قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ ٶزٸنٸڭ جولداۋىندا COVID-19 ٸندەتٸنٸڭ بٷكٸل ەلەمگە جىلدام تارالۋى, ونىڭ بۇرىن-سوڭدى بولماعان قايعىلى سالدارى مەن ەلەمدٸك ەكونوميكاعا جويقىن ەسەرٸ بٸزدٸڭ ەلدەرٸمٸزدٸڭ قانشالىقتى ٶزارا تەۋەلدٸ ەكەنٸن جەنە پلانەتامىزدىڭ قانشالىقتى نەزٸك ەكەنٸن ايقىن كٶرسەتكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.

وسىعان بايلانىستى ول بۇل جاھاندىق قاۋٸپ-قاتەردٸ بٷكٸل حالىقارالىق قوعامداستىقتىڭ كٷش-جٸگەرٸن ەر تٷرلٸ قىزمەت سالالارىندا بٸرٸكتٸرۋ ارقىلى عانا جەڭۋگە بولاتىنىن باسا ايتتى. «وسىنداي بٸرلەسكەن تەسٸلدٸ قاجەت ەتەتٸن باسىم شارالاردىڭ بٸرٸ - COVID-19-عا قارسى ۆاكتسينانى تەڭ جەنە ەدٸل تاراتۋ», - دەدٸ ەلباسى.

نۇرسۇلتان نازارباەۆ اعىمداعى ونجىلدىق «بۇۇ-عا مٷشە بارلىق ەلدەر ٷشٸن ورتاق جاھاندىق كومپاس» بولىپ تابىلاتىن 2030 جىلعا دەيٸنگٸ ورنىقتى دامۋ ماقساتتارىن (ودم) جٷزەگە اسىرۋ ٷشٸن ٶتە ماڭىزدى ەكەنٸن ەسكە سالدى. الايدا, وسى ماقساتتارعا جەتۋ ٷشٸن مەملەكەتتەرگە قوسىمشا 700 ميلليارد اقش دوللارىنان استام قاراجات قاجەت بولادى. قاجەتتٸ رەسۋرستاردى تابۋ ٷشٸن ەلباسى قازاقستاننىڭ بارلىق ەلدەردٸڭ ەسكەري شىعىندارىن 1% ازايتۋ جەنە ولاردىڭ دامۋ ماقساتتارىنا باعىتتاۋ تۋرالى باستاماسىنا قايتا ورالۋدى ۇسىندى. «مەن بۇل يدەيانى 1992 جىلدان بەرٸ بۇۇ مٸنبەرٸنەن بٸرنەشە رەت كٶتەردٸم جەنە بٷگٸنگٸ كٷنٸ بۇل ەرەكشە ٶزەكتٸ بولىپ تابىلادى», - دەدٸ ول.

قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ سونىمەن قاتار 2021 جىلعى ٸس-شارانىڭ تاقىرىبى «قاۋٸپسٸزدٸك ٷشٸن بەيبٸتشٸلٸك, ٶركەندەۋ جەنە سەرٸكتەستٸك» قازاقستاننىڭ ستراتەگييالىق ۇستانىمدارىنا تولىق سەيكەس كەلەتٸنٸن اتاپ ٶتتٸ. بەلسەندٸ, بەيبٸت ەرٸ جاۋاپتى سىرتقى ساياسات ارقىلى قازاقستان جاھاندىق انتييادرولىق قوزعالىسقا كٶشباسشىلىق ەتۋ, قاقتىعىستاردى شەشۋ جەنە بٸزدٸڭ ايماقتا جەنە ودان تىس ٶڭٸرلەردە دامۋعا كٶمەك كٶرسەتۋ ارقىلى حالىقارالىق قاۋٸپسٸزدٸك پەن تۇراقتىلىققا ىقپال ەتۋدە. ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن ازيياداعى ٶزارا ٸس-قيمىل جەنە سەنٸم شارالارى جٶنٸندەگٸ كەڭەس جەنە ەلەمدٸك جەنە دەستٷرلٸ دٸندەر كٶشباسشىلارىنىڭ سەزٸ ٸسكە قوسىلدى.

مەملەكەتٸمٸزدٸڭ ورنىقتى دامۋ سالاسىنداعى ٸلگەرٸلەۋٸنە توقتالا وتىرىپ, نۇرسۇلتان نازارباەۆ قازاقستان ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋدىڭ كٶپتەگەن كٶرسەتكٸشتەرٸ بويىنشا ايتارلىقتاي تابىستارعا قول جەتكٸزگەنٸن جەنە 2050 جىلعا قاراي ەلەمدەگٸ ەڭ دامىعان 30 ەلدٸڭ قاتارىنا كٸرۋ ماقساتىنا بٸرتٸندەپ ٸلگەرٸلەپ جاتقانىن اتاپ ٶتتٸ. ەلباسى حالىقتىڭ ەل-اۋقاتى مەن ٶمٸر سٷرۋ ساپاسىن جاقسارتۋدىڭ الداعى جوسپارلارى تۋرالى, ونىڭ ٸشٸندە دەنساۋلىق ساقتاۋ مەن بٸلٸمگە ينۆەستيتسييالاردى الداعى 5 جىلدا جٸٶ-نٸڭ 10%-نا دەيٸن ۇلعايتۋ جەنە ەكونوميكانى ەرتاراپتاندىرۋ تۋرالى باياندادى.

سونىمەن قاتار, ٸس-شاراعا باستى سپيكەرلەر رەتٸندە كولۋمبييا پرەزيدەنتٸ يۆان دۋكە ماركەس, بۇۇ باس حاتشىسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى امينا موحاممەد جەنە دٷنيەجٷزٸلٸك بانكتٸڭ 12-پرەزيدەنتٸ دجيم يون كيم قاتىستى.

ايتا كەتەيٸك, ورنىقتى دامۋ ٷشٸن جاھاندىق ىقپالداستىق پەن ەلەۋەتتٸ ارتتىرۋ فورۋمى بۇۇ-نىڭ 8-شٸ باس حاتشىسى پان گي مۋننىڭ باستاماسىمەن 2018 جىلدان بەرٸ ٶتكٸزٸلٸپ كەلەدٸ. پاندەميياعا بايلانىستى بيىل فورۋم گيبريدتٸك رەجيمدە ٶتتٸ. 

فورۋمنىڭ تەڭ تٶراعالارى اۆسترييانىڭ بۇرىنعى پرەزيدەنتٸ حاينتس فيشەر مەن يونسە ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ پرەزيدەنتٸ سو سونگ حۆان ەلباسىنىڭ جاھاندىق بەيبٸتشٸلٸك پەن سەرٸكتەستٸكتٸ ساقتاۋعا قوسقان ماڭىزدى ٷلەسٸن اتاپ ٶتتٸ. ٸس-شارا يونسە ۋنيۆەرسيتەتٸنٸڭ بازاسىندا ٶتكٸزٸلەدٸ. وسىعا دەيٸن قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸنە وسى بەدەلدٸ ۋنيۆەرسيتەتتٸڭ قۇرمەتتٸ دوكتورى اتاعى بەرٸلگەن بولاتىن.