قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىن (COVID-19) جۇقتىرۋ قاۋپٸنٸڭ اياسىندا بولعان ازاماتتار ٷشٸن ٷي جاعدايىندا كارانتيندە بولۋدىڭ ەرەجەلەرٸ مەن تەرتٸبٸن تٷسٸندٸردٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
مينيسترلٸكتٸڭ حابارلاۋىنشا, ٷي كارانتينٸ 1ب ساناتىنداعى ەلدەردەن شىققاننان كەيٸن نەمەسە COVID-19 ۆيرۋسىن جۇقتىرۋى مٷمكٸن اداممەن جاقىن بايلانىستا بولعان كٷننەن باستاپ 14 كٷنگە سوزىلادى.
كەلەسٸ تالاپتار مەن شارتتاردى ورىنداعان جاعدايدا ٷي كارانتينٸندە بولۋعا مٷمكٸندٸك بار:
1. وتباسىنىڭ ٶزگە مٷشەلەرٸمەن بايلانىستا بولمايتىنداي ٷيدە جەكە بٶلمە بولۋى تيٸس;
2. پاتسيەنت جەنە وتباسىنىڭ ٶزگە دە مٷشەلەرٸ كەڭەس بەرٸلگەن تيٸستٸ قورعانۋ قۇرالدارىمەن (جوق دەگەندە قولعاپپەن نەمەسە ماسكامەن) قامتىلىپ, الدىن الۋ شارالارىن ساقتاۋى (مەسەلەن رەسپيراتورلى گيگيەنانى, جٶتەل ەتيكەتٸن ساقتاپ, قول الىسپاۋى) كەرەك.
3. ٷيدە COVID-19 ينفەكتسيياسىنان كەيٸن تەۋەكەل اياسىندا قالۋى مٷمكٸن ادامدار بولماۋى تيٸس (65 جاستان اسقان قارتتار, 5 جاسقا دەيٸنگٸ بالالار, اياعى اۋىر ەيەلدەر, يممۋنيتەتٸ تٶمەن ادامدار, سوزىلمالى جٷرەك, ٶكپە, بٷيەك اۋرۋلارى بار ادامدار).
ٷي جاعدايىندا مۇنداي كارانتيندە ساقتاۋ مٷمكٸن بولماسا دا ادام اۋرۋحانادا بولۋى كەرەك.
دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ سونىمەن قاتار ٷي كارانتينٸندە بولعان ادامدار قانداي نۇسقاۋلىقتاردى ساقتاۋ كەرەكتٸگٸن تٸزٸپ بەردٸ:
1. ٷيدەن شىقپاۋى كەرەك.
2. جەكە, جەلدەتٸلەتٸن جەنە ەسٸگٸ جابىق بٶلمەدە بولۋى تيٸس. بٶلمەدەن تەك قاجەتتٸ پروتسەدۋرالاردى ورىنداۋ كەزٸندە قىسقا ۋاقىتقا شىعۋعا بولادى. بۇل جاعدايدا اۋىز بەن مۇرىندى مەديتسينالىق ماسكا جاۋىپ تۇرۋى تيٸس.
3. اۋىز بەن مۇرىندى جاۋىپ تۇرىپ, تٷشكٸرٸپ, جٶتەلۋ كەرەك. مەيلٸنشە بٸر رەتتٸك شىتپەن شىنتاقپەن جاۋىپ, جٶتەلگەن ابزال. وسىدان كەيٸن بٸردەن قول جۋىپ, سپيرتتٸك نەگٸزدە انتيسەپتيكالىق زاتپەن قولدى سٷرتۋ كەرەك.
4. تاماقتانار الدىندا جەنە تاماقتانعاننان كەيٸن, دەرەتحانادان شىققاندا قولدى سابىندى سۋمەن جۋىپ, انتيسەپتيكپەن زالالسىزداندىرىپ وتىرۋ كەرەك. ەگەر قولىڭىزدا كٸر بولسا, انتيسەپتيكالىق زاتپەن سٷرتكەنگە دەيٸن سابىنمەن جۋعان جٶن. قولدى سٷرتۋ ٷشٸن بٸر رەتتٸك مايلىقتاردى پايدالانعان ابزال.
5. مٷمكٸندٸگٸنشە جەكە دەرەتحانا پايدالانعان دۇرىس.
6. ەگەر تەمپەراتۋراڭىز كٶتەرٸلٸپ, تىنىس جولدارىندا اۋىرلىق بايقالسا CVI بايلانىس ورتالىعىنا حابارلاسىپ, جەدەل جەردەم شاقىرىڭىز. كارانتين تۋرالى حابارلاپ, شاعىمدانۋ سەبەبٸن كٶرسەتٸڭٸز.
ٷي كارانتينٸندەگٸ ادامى بار وتباسىعا كەڭەس:
1. كارانتين بٶلمەسٸنە كٸرە الاتىن وتباسى مٷشەلەرٸنٸڭ سانىن ازايتىپ, سوزىلمالى اۋرۋلارمەن اۋىرمايتىن بٸر ساۋ ادامعا ارتىقشىلىق بەرۋ كەرەك.
2. ٷيگە مەيماندار كەلمەۋٸ تيٸس.
3. ٷيدٸڭ بارلىق مٷشەسٸ قولدارىن جيٸ جۋىپ تۇرۋى كەرەك.
4. اس ٷي مەن دەرەتحانا سيياقتى جالپى بٶلمەلەردٸڭ جاقسى جەلدەتٸلگەنٸنە كٶز جەتكٸزٸڭٸز.
5. كارانتين بٶلمەسٸنە كٸرگەن كەزدە, اۋزىڭىز بەن مۇرنىڭىزدى جاۋىپ تۇراتىن تىعىز مەديتسينالىق ماسكا كييۋٸڭٸز كەرەك. ەگەر ماسكا لاس نەمەسە دىمقىل بولىپ كەتسە, ونى تەز ارادا جاڭا تازا قۇرعاق ماسكامەن اۋىستىرعان ابزال. ماسكانى تيٸستٸ تەحنيكانى قولدانىپ شەشٸڭٸز, ياعني الدىڭعى بٶلٸكتٸ ۇستاماڭىز. ماسكانى قولدانعاننان كەيٸن دەرەۋ شەشٸپ, قولىڭىزدى جۋىڭىز.
6. كارانتيندەگٸ اداممەن كەز كەلگەن بايلانىستا بٸر رەتتٸك قولقاپتى پايدالانىڭىز.
7. كارانتيندەگٸ ادامنىڭ بٶلمەسٸن كٷن سايىن تازالاپ, زالالسىزداندىرىڭىز.
8. كارانتيندەگٸ ادامنىڭ بارلىق كٸر كيٸمٸ مەن زاتىن جۋىلماي تۇرىپ, ونىڭ بٶلمەسٸندە ساقتالعان سٶمكەدە ساقتاۋ كەرەك.
9. كارانتيندەگٸ اداممەن ۆيرۋس جۇقتىراتىن زاتتارمەن بٶلٸسۋدەن اۋلاق بولىڭىز. مىسالى, تٸس ششەتكاسى, تەمەكٸ, ىدىس-اياق, سٷلگٸ, تٶسەك-ورىن جەنە ت.ب. ىدىس-اياقتاردى سابىندى سۋمەن نەمەسە ىدىس جۋعىش زاتپەن جۋۋعا بولادى.