دامىعان ازاماتتىق قوعام – جاڭا قازاقستاننىڭ ايقىنداۋشى بەلگٸسٸ

دامىعان ازاماتتىق قوعام – جاڭا قازاقستاننىڭ ايقىنداۋشى بەلگٸسٸ

سۋرەت اشىق دەرەككٶزدەن الىندى


دامىعان ازاماتتىق قوعام – جاڭا قازاقستاننىڭ ايقىنداۋشى بەلگٸلەرٸنٸڭ بٸرٸ. بٸراق وتاندىق ٷكٸمەتتٸك ەمەس ۇيىمدار ەلٸ دە بولسا مەملەكەتتٸك سەكتورمەن شىنايى تەڭ سەرٸكتەستٸك جولىنىڭ باسىندا عانا تۇر. ازاماتتىق قوعامنىڭ ەل تاعدىرىنا جاۋاپكەرشٸلٸكپەن قاتىسۋى, نەگٸزگٸ مەملەكەتتٸك شەشٸمدەردٸڭ قابىلدانۋى, مەملەكەتتٸڭ حالىقتىڭ پٸكٸرٸنە نازار اۋدارۋى – مەملەكەتتٸك سەكتور مەن ٷكٸمەتتٸك ەمەس ۇيىمداردىڭ ىنتىماقتاستىعى دەل وسىلاي كٶرٸنەدٸ, – دەپ حابارلايدى «ۇلت اقپارات».


قازاقستان قازٸردٸڭ ٶزٸندە يدەالدى ٷلگٸگە قادام باسىپ كەلەدٸ. پرەزيدەنت ٶز جولداۋىندا ازاماتتىق قوعام مەن ۋەكٸلەتتٸ ورگانداردىڭ اشىق ىنتىماقتاستىعى تەجٸريبەسٸ ەلٸمٸزدە بەرٸك ورىن الۋى كەرەكتٸگٸن ايتا وتىرىپ, وسىعان نازار اۋدارادى.


قاسىم-جومارت توقاەۆ ٶز جولداۋىندا: «بٸزدە بولاشاقتىڭ ايقىن بەينەسٸ مەن جاڭا قازاقستاننىڭ – قۋاتتى ازاماتتىق قوعامى بار تيٸمدٸ مەملەكەتتٸڭ كونتۋرى بار» دەگەن بولاتىن.


قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتٸ جانىنداعى قازاقستان ستراتەگييالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتىنىڭ (قسزي) ديرەكتورى ەركٸن تۇقىموۆتىڭ ايتۋىنشا, ازاماتتىق قوعام از ۋاقىت ٸشٸندە ەلەمنٸڭ ەشبٸر جەرٸندە ٶزدٸگٸنەن پايدا بولعان جوق.


«دامىعان ازاماتتىق قوعامعا جەتۋ ٷشٸن بٸزگە تەرەڭ ەلەۋمەتتٸك, پسيحيكالىق, ساياسي, ەكونوميكالىق, مەدەني, قۇقىقتىق جەنە بٸلٸم بەرۋدەگٸ ٶزگەرٸستەر قاجەت. قازٸر 30 جىلدا اتقارىلعان ٸستەرگە بەلگٸلٸ بٸر قايتا قاراۋ بار. ٶكٸنٸشكە وراي, ەرقاشان ەمەس جەنە بەرٸ دە تاماشا بولعان جوق. بٷگٸن بٸز سۋپەرپرەزيدەنتتٸك مەملەكەت تۋرالى ايتىپ وتىرمىز, ازاماتتىق قوعامنىڭ كەيبٸر سالالارىنىڭ دامىماۋىنىڭ سەبەبٸ دە وسى بولدى, ٶيتكەنٸ وعان جاعداي بولمادى, ساياسي قاجەتتٸلٸك بولمادى. دامىعان دەموكراتيياسى بار ەلدەردە بارلىق پروتسەستەردٸ جاۋاپكەرشٸلٸگٸ دامىعان, ٶزٸنٸڭ جەكە ٶزٸ نە ٷشٸن جاۋاپتى ەكەنٸن, مەملەكەت نە ٷشٸن جاۋاپتى ەكەنٸن تٷسٸنەتٸن ازامات باسقارادى. ياعني, ازاماتتىق سەكتوردى دامىتۋ ٷشٸن نورماتيۆتٸك-قۇقىقتىق بازا مەن رەفورمالاردىڭ ماڭىزى زور ەكەنٸ سٶزسٸز, بٸراق زاڭدى قۇرمەتتەۋ مەدەنيەتٸ, قۇقىقتىق ساۋاتتىلىق, ازاماتتاردىڭ بٷكٸل ەلدٸڭ, ٶز ايماعىنىڭ نەمەسە تاعدىرىنا جاۋاپكەرشٸلٸكپەن قاتىسۋى ودان دا ماڭىزدى» – دەيدٸ سپيكەر.


ٶز ەلٸنٸڭ ازاماتى مەن ستاتيستيكانىڭ جالپى تەرمينٸ «حالىق» دەپ اتالاتىن ورتاشا ٶكٸلٸنٸڭ ايىرماشىلىعى نەدە? ياعني سانالى ازامات زاڭعا, باسقا ادامداردىڭ ەڭبەگٸنە قۇرمەتپەن قاراۋىمەن, قورشاعان ورتاعا قۇرمەتپەن قاراۋىمەن, قوعامنىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن تٷسٸنۋگە ۇمتىلۋىمەن, پروبلەمالىق مەسەلەلەردٸ شەشۋگە اتسالىسۋىمەن ەرەكشەلەنەدٸ. مىقتى, جاۋاپتى ازاماتتىق سەكتوردى قالىپتاستىرۋ مەكتەپتەن, بالاباقشادان, وتباسىنان باستالادى. بالانى بالا كەزٸنەن زاڭعا باعىنۋعا, جوعارى ادامگەرشٸلٸك ۇستانىمدارعا باۋلۋ, مەملەكەتتٸ, تۋعان جەرٸن, ەلدە تۇراتىن حالقىن قۇرمەتتەۋگە باۋليتىن بولسا, ول بەلسەندٸ ازاماتتىق ۇستانىممەن ٶسەدٸ... «كٸشكەنتاي حانزادا» كٸتابى: تۇرىڭىز - پلانەتاڭىزدى تازالاڭىز. ال بولاشاق سانالى ازاماتتاردى تەربيەلەۋدٸ مەكتەپتەن باستاۋىمىز كەرەك. ٶيتكەنٸ ەلدەبٸر ديرەكتيۆا بويىنشا نەمەسە قابىلدانعان زاڭعا سەيكەس ازاماتتىق قوعام قۇرۋ مٷمكٸن ەمەس, ازاماتتاردى بەلسەندٸلٸككە مەجبٷرلەۋ مٷمكٸن ەمەس.


ەلٸمٸز ەگەمەندٸك العان تۇستا قازاقستانداعى ٷكٸمەتتٸك ەمەس ۇيىمدار بٸرلٸكپەن ساناساتىن. بۇل بٸر «جابايى ەگٸستٸك» ەدٸ, وندا نە ٶسەتٸنٸن ەشكٸم بٸلمەدٸ. ٷەۇ العاشقى ساقتىق شارالارىن جاسادى, جۇمىس ٸستەۋگە بولاتىن «تاۋاشالاردى» تاڭدادى. قالاي ەرەكەت ەتۋ, قارجىلاندىرۋدى قايدان الۋ, نە ٸستەۋگە بولاتىنى جەنە نە ٸستەۋ كەرەك ەكەنٸ بەلگٸسٸز بولىپ قالدى.


وتىز جىل ٸشٸندە قازاقستانداعى ازاماتتىق قوعام جٷزدەن 22 مىڭنان استام ٷەۇ-عا دەيٸن ٶستٸ. بٷگٸنگٸ تاڭدا اقپارات جەنە ەلەۋمەتتٸك دامۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ مەلٸمەتٸنشە, ٷەۇ-دى تٸركەۋ مەرزٸمٸ 7-10 كٷندٸ قۇرايدى, جىل سايىن قوعام مەن مەملەكەتتٸڭ تٷرلٸ سالالارىندا 150 جەنە ودان دا كٶپ جاڭا قوعامدىق ۇيىمدار پايدا بولادى.


وسىنىڭ بارلىعى بٸزدٸڭ ازاماتتىق قوعامىمىزدى بەلسەندٸ دامىپ, ٶسٸپ كەلە جاتقانىن سيپاتتايدى. بٷگٸندە ٷەۇ حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك وسال توپتارىن قولداۋ, بٸلٸم مەن عىلىم, دەنساۋلىق ساقتاۋ, دەنە شىنىقتىرۋ جەنە سپورت, ازاماتتار مەن ۇيىمداردىڭ قۇقىقتارى مەن زاڭدى مٷددەلەرٸن قورعاۋ, جاستار باستامالارىن قولداۋ جەنە ت.ب.