Eurasia Blockchain Fintech Group كومپانيياسىنىڭ باس ديرەكتورى تٸلەكتەس ادامبەكوۆ بلوكچەيننٸڭ جەمقورلىق پەن كٶلەڭكەلٸ ەكونوميكامەن كٷرەستەگٸ رٶلٸ تۋرالى ايتىپ بەردٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«ەلەمدە كٶپتەگەن وزىق تەحنولوگييالار بار جەنە ولاردىڭ ەڭ وزىعى – بلوكچەين تەحنولوگيياسى. بۇل تەحنولوگييا كەز كەلگەن اقپاراتتى تسيفرلاندىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. بۇل بٸر ورتالىققا باعىنبايتىن دەرەكتەردٸ ساقتاۋ جٷيەسٸ. مەسەلەن, كەز كەلگەن ۇيىمنىڭ دەرەكتەر بازاسى بار, پارتييا بولسا – سايلاۋشىلار مەن پارتييا مٷشەلەرٸ تۋرالى, سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى قىزمەت بولسا – قىزمەتكەرلەر, دەرەكتەر, تەرگەۋ مەلٸمەتتەرٸ جەنە باسقالارى بولۋى مٷمكٸن. بارلىق اقپارات ورتالىقتاندىرىلعان دەرەكقورعا جٸبەرٸلٸپ وتىرادى. تيٸسٸنشە, حاكەرلەر شابۋىلداعاندا بارلىق اقپاراتتى بٸر كٶزدەن الىپ كەتەدٸ. ال بلوكچەين تٸزبەگٸ مەلٸمەتتٸڭ تارالۋىنا جول بەرمەيدٸ. اقپارات بٸرنەشە بلوكقا بٶلٸنٸپ, كەزدەيسوق تەرتٸپتە قوزعالادى. ياعني, حاكەر دەرەكتەر بازاسىن بۇزۋ ٷشٸن تۇتاس بلوكتاردى جەكە-جەكە بۇزىپ شىعۋى كەرەك. بۇل ٶتە قيىن شارۋا», - دەدٸ ت. ادامبەكوۆ قر سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى قىزمەتٸندە ٶتكەن سۇحباتتا.
ونىڭ ايتۋىنشا, بٸر بلوكتىڭ ٶزٸن بۇزۋعا ٷلكەن كٷش-جٸگەر كەرەك جەنە بۇزىلعان بلوك بۇعاتتالىپ, قالعان بٶلٸكتەرٸ قالىپتى جۇمىسىن جالعاستىرا بەرەدٸ.
«باسپادان شىققان جاڭا كٸتاپتى ەلەستەتٸپ كٶرەيٸك. سٸز كٸتاپتىڭ ەش جەرٸن ٶزگەرتە المايسىز. بٸر بەتٸن جىرتساڭىز, ول انىق كٶرٸنەدٸ. ماڭىزدى بەتتەرٸ جوعالسا, كٸتاپتىڭ مەن-ماعىناسى ٶزگەرەدٸ. ال ونىڭ بەتتەرٸنە ٶز ويىڭىزدى قوسساڭىز دا, قارىنداشپەن جازعانداي انىق بايقالىپ تۇرادى. بلوكچەين دە تۋرا وسىنداي. وندا بٸر ەنگٸزٸلگەن اقپارات ٶزگەرمەيدٸ جەنە ٶشپەيدٸ. مۇندا بٸر مەلٸمەتتٸ ٶزگەرتۋ ٷشٸن بٸرنەشە ۇيىمنىڭ كەلٸسٸمٸ قاجەت بولادى. ياعني, بٸر ادام كەلٸپ, دەرەكتەردٸ ٶز قالاۋىنشا ٶزگەرتە المايدى. دەمەك, ادام فاكتورىن ازايتۋ مٷمكٸندٸگٸن بەرەدٸ», - دەپ ٶز سٶزٸن تولىقتىردى سپيكەر.
قازٸرگٸ ۋاقىتتا بلوكچەين تەحنولوگيياسى بارلىق جەردە قولدانىلادى. ونىڭ باستى مٸندەتٸ – كەز كەلگەن اقپاراتتى تسيفرلاندىرۋ. مەسەلەن, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا پاتسيەنت كەز كەلگەن اۋرۋحاناعا بارىپ, ٶزٸ تۋرالى دەرەكتٸ قايتا-قايتا ەنگٸزٸپ جٷرمەيدٸ, ونى دايىن جٷيەدەن الۋعا رۇقساتىن بەرسە جەتكٸلٸكتٸ.
«بانك جٷيەسٸن ايتار بولساق, ەلبەتتە بلوكچەين ترانزاۋتسييانى جەدەلدەتٸپ, سىبايلاس جەمقورلىق جاعدايلارىن بولدىرمايدى. ٶيتكەنٸ, كەز كەلگەن ادام تسيفرلىق ەمييان اشاردا تسيفرلىق سەيكەستەندٸرۋ (ID) رەسٸمٸنەن ٶتەدٸ. مۇندا دا بارلىق دەرەكتٸ بٸر رەت ەنگٸزٸپ قويۋعا بولادى. كەز كەلگەن بانك مەنەدجەرٸ سٸز تۋرالى دەرەكتٸ قولدانۋ ٷشٸن ٶزٸڭٸزدەن رۇقسات سۇرايدى. ياعني, سٸز تۋرالى بارلىق اقپارات تسيفرلانىپ, دەرەكتەر بازاسىندا ساقتالادى جەنە ونى ەشكٸم ٶزگەرتە المايدى», - دەيدٸ ت. ادامبەكوۆ.
سونىمەن بٸرگە, بلوكچەين تەحنولوگيياسىن سىبايلاس جەمقورلىق پەن كٶلەڭكەلٸ ەكونوميكامەن كٷرەستە دە تيٸمدٸ پايدالانۋعا بولادى.
«مەسەلەن, جول قاۋٸپسٸزدٸگٸن باقىلايتىن مەملەكەتتٸك ينسپەكتورلاردىڭ قولىندا زاڭبۇزۋشىلىقتى تٸركەيتٸن بەينەكامەرا بار. بٸراق, مۇندا ادامي فاكتور ورىن الىپ, كەي ينسپەكتورلار قاجەت كەزدە كامەرانى قوسپاۋى دا مٷمكٸن. نەمەسە باسقارۋ جٷيەسٸندە وتىرعان ماماندار بەينەجازبانى ٶشٸرٸپ تاستاۋى مٷمكٸن. بلوكچەين-تەحنولوگييادا ەشتەڭە ٶشٸرٸلمەيدٸ. كامەرادان ەرەجە بۇزۋ بايقالسا, بٸردەن تسيفرلىق ەمييانعا ايىپپۇل حابارى كەلەدٸ. ماس كٷيدە رٶلگە وتىرىپ, تەرتٸپ ساقشىلارىنا ۇستالساڭىز دا, بۇل بەينەجازبا ٶشٸرٸلمەي ساقتالادى. ياعني, سىبايلاس جەمقورلىق پەن ادامي فاكتور ٶتە تىعىز بايلانىستى. ادامي فاكتور ازايسا, جەمقورلىق تا سيرەي تٷسەدٸ», - دەپ تٷسٸندٸردٸ مامان.
ت. ادامبەكوۆ سايلاۋ كەزٸندە دە بلوكچەين تەحنولوگيياسى كٶپ كٶمەگٸن تيگٸزەتٸنٸن ەسكە سالدى.
«بلوكچەين تەحنولوگييالارىن سايلاۋدا دا قولدانۋ كەرەك. ەگەر بلوكچەين بازاسىندا داۋىس بەرۋ پلاتفورماسىن قۇرساڭىز, كەز كەلگەن ازامات تٸركەۋدەن ٶتٸپ, ٶز داۋىسىن بەرە الادى. مۇندا دا ەشكٸم داۋىستى ٶزگەرتە المايدى, بٸر ادام ەكٸ رەت داۋىس بەرمەيدٸ. مەملەكەت تە ارالاسا المايدى. ياعني, داۋىس بەرۋ جٷيەسٸندە تٸركەۋ پروتسەسٸنەن باستاپ, ناقتى بٸر كانديداتقا داۋىس بەرۋ, ونىڭ نەتيجەسٸن ەسەپتەۋ جۇمىستارى اۆتوماتتى تٷردە ادام فاكتورىنان تىس جٷرگٸزٸلەدٸ», - دەيدٸ ت. ادامبەكوۆ.
ماماننىڭ ايتۋىنشا, قازاقستاندا ەڭ الدىمەن ۇساق پارالاردى, تۇرمىستىق سىبايلاس جەمقورلىقتى جويۋ قاجەت.
«ٶكٸنٸشكە قاراي, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى, پروكۋراتۋرا, پوليتسييا دەپارتامەنتتەرٸ, تج بٶلٸمدەرٸ, سەس-تەگٸ ۇساق پارالاردى توقتاتۋ كەرەك. ول ٷشٸن ادامي فاكتوردى بارىنشا ازايتىپ, جاڭا تەحنولوگييالاردى جاپپاي ەنگٸزۋ كەرەك. ازاماتتار ٷيدەن شىقپاي-اق, كەز كەلگەن مەملەكەتتٸك قىزمەتتٸ الۋى كەرەك. بلوكچەين تەحنولوگيياسىن ەنگٸزۋ مەن ينفراقۇرىلىمىن جاساۋدىڭ ٶتە قىمبات جوبا ەكەنٸ راس, بٸراق ٶزٸمٸزدٸڭ كيبەرقاۋٸپسٸزدٸگٸمٸزدٸ قولعا الىپ, دەرەكتەردٸڭ ۇرلانۋىنا جول بەرمەي, تۇرعىندارعا قولايلى جاعداي جاساۋ ٷشٸن اسا قاجەتتٸ قادام», - دەيدٸ تٸلەكتەس ادامبەكوۆ.