ەلٸمٸزدە ەر جىلدى قورىتىندىلاپ, جەتٸستٸكتەر مەن تابىستاردى باعالاۋ دەستٷرگە اينالعان. ەگەر «استانا» حالىقارالىق قارجى ورتالىعىنىڭ وسى جىلعى جۇمىسىن قورىتىندىلايتىن بولساق, نەگٸزگٸ كٶرسەتكٸشتەرٸندەگٸ اۋىز تولتىرىپ ايتارلىق جەتٸستٸكتەرٸن اتاۋعا بولادى.
مەسەلەن, احقو الاڭى ارقىلى قاتىسۋشى كومپانييالار قازٸردٸڭ ٶزٸندە تٷرلٸ قازاقستاندىق جوبالارعا جالپى سوماسى 130 ملن دوللاردان اساتىن ينۆەستيتسييا قۇيىپ ٷلگەرگەن ەكەن. سونىمەن قاتار احقو جاھاندىق قارجى ورتالىقتارى رەيتينگٸندەگٸ (GFCI) پوزيتسيياسىن نىقتاپ, 10 قاتىسۋشىنىڭ اراسىندا 51 ورىنعا شىعىپ وتىر.
ال احقو-نىڭ بٸر جىلداعى جۇمىسىنىڭ تولىققاندى قورىتىندىسى جايىندا سٶز قوزعاساق, كومپانييا ٶتٸپ بارا جاتقان جىلدا ەلەمنٸڭ 35 ەلٸنٸڭ 350-دەن استام كومپانيياسى ٷشٸن حابقا اينالدى. احقو قاتىسۋشىلاراى بانك ٸسٸ, قور نارىعى, اكتيۆتەردٸ باسقارۋ, جەكە بانكينگ, يسلامدىق قارجىلاندىرۋ, كرەديتتٸك رەيتينگتەر يەمدەنۋ قىزمەتٸ سىندى ەكونوميكا سالالارىندا قىزمەت اتقارادى. ورتالىقتىڭ قاتىسۋشىلارى قاتارىنا China Construction Bank, Altyn Bank, ۆەنگرييا ەكسپورت-يمپروت بانك, قىتاي دامۋ بانكٸ سىندى بانكتەر, ٸرٸ بروكەرلەر, اكتيۆتەردٸ باسقارۋ جٶنٸندەگٸ كومپانييالار بار.
شەتەلدٸك كومپانييالاردى احقو الاڭىندا وقشاۋلاۋ اعىلشىن قۇقىعى پرينتسيپتەرٸمەن جۇمىس ٸستەيتٸن ەرەشە قۇقىقتىق رەجٸمگە, ٷزدٸك حالىقارالىق ستاندارتتارعا نەگٸزدەلگەن تەۋەلسٸز رەتتەۋ ورتاسىنا, شەتەلدٸك ينۆەستورلار ٷشٸن مەمٸلەلەردٸ قۇرىلىمداۋ تٷرلەرٸ تٷسٸنٸگٸنە, سونىمەن قاتار قاتار ەلەمگە تانىلعان ستراتەگييالىق سەرٸكتەستەردٸڭ قولداۋىمەن احقو Astana International Exchange (AIX) بيرجاسى ۇسىناتىن قىزمەتتەرگە سەپ بولادى.
2019 جىلى احقو سوتى مەن حالىقارالىق اربيتراج ورتالىعى ورتالىق ازيياداعى ەڭ العاشقى eJustice ەلەكتروندىق سوت تٶرەلٸگٸ جٷيەسٸن - ونلاين-پورتالدى ٸسكە قوستى. ول تاراپتارعا احقو مەن حتو سوتىنا ەلەكتروندىق تٷردە ەلەمنٸڭ كەز كەلگەن نٷكتەسٸنەن نۇر-سۇلتانعا كەلٸپ قاتىسۋسىز تالاپ-ارىز بەرۋگە مٷمكٸندٸك جاسايدى. احقو سوتى مەن حالىقارالىق اربيتراج ورتالىعى ەۋرازييا, ازييا جەنە ەۋروپاداعى داۋلاردى شەشۋ جٶنٸندەگٸ جەتەكشٸ ورتالىقتارمەن ىنتىماقتاستىق تۋرالى 17 مەموراندۋمعا قول قويدى. 2019 جىلى احقو مەن حاو ەسكەرتپەلەرٸ داۋلاردى شەشۋ ٷشٸن باسىمدىققا يە فورۋم رەتٸندە 1 300-دەن استام كەلٸسٸمشارتقا قوسىلدى. كەلٸسٸمشارتتار سانى احقو مەن حاو قىزمەتتەرٸنە سەنٸم مەن قىزىعۋشىلىقتىڭ ارتىپ كەلە جاتقاندىعىن دەلەلدەيدٸ.
احقو قارجى قىزمەتتەرٸن رەتتەۋ كوميتەتٸ كوميتەتٸ جۇمىس ٸستەي باستادى. ەلەمدٸك ساناتتاعى تولىققاندى رەتتەۋشٸ ورتاسى قۇرىلدى. اتاپ ايتقاندا, احقو-دا قارجى جەنە نارىقتىق قىزمەتتٸڭ شامامەن 30 تٷرٸن, سونىمەن قاتار جاناما قىزمەتتەردٸڭ 5 تٷرٸن جٷزەگە اسىرۋعا بولادى. قارجىلىق قىزمەت ٷشٸن يننوۆاتسييالىق ورتا دا قالىپتاسىپ كەلە جاتىر. احقو قارجى قىزمەتتەرٸن رەتتەۋ كوميتەتٸ شەكتەۋلٸ رەجيمدە اۋىرتپالىقتى رەتتەۋ تالاپتارىن بولدىرماۋ ماقساتىندا جاڭا قارجى قىزمەتتەرٸ مەن تەحنولوگييالاردى تەستٸلەۋ, سونىمەن قاتار رەتتەۋ تەحنولوگييالارىمەن (RegTech) بايلانىستى مەسەلەلەر بويىنشا بٸلٸم الماسۋ ٷشٸن مامانداندىرىلعان رەتتەۋشٸ ورتاسىن - قارجىتەحزەرتحانانى ٸسكە قوستى. اتالعان زەرتانادا 18 كومپانييا قىزمەتتٸڭ الۋان تٷرلەرٸن كٶرسەتۋ ٷشٸن ليتسەنزييالاندى. ول قىزمەتتەردٸڭ قاتارىندا تسيفرلىق اكتيۆتەردٸ باسقارۋ, كراۋدفاندينگ, ينۆەستيتسييالاردى باسقارۋدى اۆتوماتتاندىرۋ (Robo-advisory), يسلامدىق قارجىلاندىرۋ مەن فاكتورينگ سىندى باعىتتار بار.
احقو قارجى قىزمەتتەرٸن رەتتەۋ كوميتەتٸ ٶڭٸردە ەڭ بٸرٸنشٸ رەت ينۆەستيتسييالىق جەنە زاەمدٸك كراۋدفاندينگ مەسەلەلەرٸ بويىنشا رەتتەۋ شارالارىن ەزٸرلەدٸ. كراۋدفاندينگ قارجى تارتۋدىڭ بالاما بانكتٸك ەمەس ەدٸسٸ رەتٸندە تانىمال بولىپ كەلەدٸ. ول الداعى ۋاقىتتا قازاقستاننىڭ جەنە ٶڭٸردٸڭ ەكونوميكالىق دامۋى ٷشٸن ايتارلىقتاي رٶلگە يە بولماق. ينۆەستيتسييالىق جەنە زاەمدٸك كراۋدفاندينگتٸ رەتتەۋ احقو-نىڭ ماڭىزدى باعىتتارىنىڭ بٸرٸ - احقو-نىڭ نورماتيۆتٸك-قۇقىقتىق بازاسىن ەزٸرلەۋ, ينۆەستورلاردى قورعاۋ جەنە نارىقتىڭ تۇتاستىعى شارالارىن ساقتاۋ ارقىلى كٶشباسشى قارجى ورتالىقتارىنىڭ سالالىق ەرٸ تەجٸريەلٸك جاڭا باعىتتارىنا سەيكەس قارجى سەكتورىندا يننوۆاتسييانى دامىتۋعا جەردەمدەسۋدٸڭ جٷزەگە اسىرىلۋى بولماق.
احقو بيرجاسى - Astana International Exchange (AIX) جۇمىس ٸستەي باستاعان سەتتەن ٷش مەسەلە شەشٸمٸن تاپتى. بٸرٸنشٸ - بٷكٸل ەلەمدە 60-تان استام بيرجا قولداناتىن تۇعىرنامامەن بٸردەي ينفراقۇرىلىم, تەحنولوگييالىق تۇعىرناما قۇرىلدى. ەكٸنشٸ - ارنايى نورماتيۆتٸك-قۇقىقتىق بازا قۇرىلدى, ول - جالپى اعىلشىن قۇقىعى دەپ اتالاتىن قۇزٸرەت. ٷشٸنشٸ - قازاقستاندىقتاردان بٶلەك, رەسەي, ەۋروپا ەلدەرٸ, قىتاي بروكەرلەرٸنەن تۇراتىن بروكەرلٸك جەلٸ قۇرىلدى. AIX الاڭىندا ٶتكەن العاشقى ساۋدا-ساتتىقتان بەرٸ 1 جىلدان سەل اساتىن ۋاقىت ٶتتٸ جەنە بيرجا قالىپتاسقان قۇرىلىمىنىڭ جۇمىس ٸستەيتٸندٸگٸن كٶرسەتە الدى.
AIX الاڭىندا ساۋدا-ساتتىق «قازاتومٶنەركەسٸپ» كومپانيياسىنىڭ ٸرو-عا شىعۋىمەن باستالدى جەنە قازاقستان جاھاندىق ينۆەستورلار سەنٸم ارتاتىن جاقسى ورتا مەن رەتتەۋشٸ قۇرىلىمدى قامتاماسىز ەتەتٸندٸگٸن كٶرسەتٸپ بەردٸ. 2019 جىلدىڭ سەۋٸرٸندە العشاقى شەتەلدٸك ەميتەنت رەسەيلٸك «پوليمەتالل» تاۋ-كەن كومپانيياسى بولدى. AIX پەن لوندون بيرجاسىندا «قازاتومٶنەركەسٸپ» كومپانيياسىنىڭ 4 پايىز اكتسيياسى قايتا ورنالاستىرىلىپ, جەرگٸلٸكتٸ جەنە حالىقارالىق ينۆەستورلار تاراپىنان ٷلكەن سۇرانىستى يەلەندٸ. بٷگٸنگٸ كٷنٸ احقو بيرجاسىنىڭ رەسمي تٸزٸمٸندە 23 تٷرلٸ ەميتەتتٸڭ 36 شىعارىلىمى بار. 17 قازاقستاندىق جەنە 9 حالىقارالىق بروكەر احقو بيرجاسىنىڭ ساۋدا مٷشەسٸ سانالادى.
احقو قارجى قىزمەتتەرٸ مەن اكتيۆتەردٸباسقارۋ سالاسىندا ساۋاتتى مامانداردىڭ بولۋىنا دا تٸكەلەي مٷددەلٸك تانىتىپ وتىر. ٷزدٸكسٸز بٸلٸم بەرۋ بيۋروسى (BCPD) جانىنان HR Nerve Centre قۇرىلعان. بٷگٸنگٸ كٷنٸ احقو-دا تٸركەلگەن كومپانييالارعا ارنالعان ساۋاتتى مامانداردىڭ كادرلىق رەزەرۆٸ 10 مىڭ ادامدى قۇرايدى. احقو بيۋروسى ەل ۋنيۆەرسيتەتتەرٸ جانىنان قۇزٸرەتتٸلٸك ورتالىقتارىن اشقان. قازٸرگٸ ۋاقىتتا الماتىمەن نۇر-سۇلتان قالالارىنداعى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ بازاسىندا 9 الاڭ تابىستى جۇمىس ٸستەپ تۇر.
احقو جاساندى ينتەللەكتٸ, بلوكچەين, ٷلكەن مەلٸمەتتەر جەنە ولاردى ٶڭدەۋ, سونىمەن قاتار تٷرلٸ ەلەدردٸڭ اقپاراتتىق قاۋٸپسٸزدٸگٸ سالالارىنداعى تەحنولوگييالاردى قامىتۋعا نارىق قاتىسۋشىلارىن تارتۋ بويىنشا دا جۇمىس جٷرگٸزٸپ كەلەدٸ. قازٸرگٸ ۋاقىتتا احقو قۇزٸرەتٸنە 50-دەن استام تەحنولوگييالىق, اكت جەنە قارجىلىق-تەحنيكالىق كومپانييا تٸركەلگەن. ولاردىڭ ينۆەستيتسييالىق بەلسەندٸلٸگٸ 17 ملن دوللاردان اسىپ وتىر.
«استانا» حالىقارالىق قارجى ورتالىعىنىڭ تاعى بٸر تابىستى جٷزەگە اسىرىلعان جوباسى ەسكپات ورتالىعىنىڭ ٸسكە قوسىلۋى سانالادى. بۇل تمد ەلدەرٸندە بالاماسى جوق ورتالىق بولىپ ەسەپتەلٸنەدٸ. اتالعان ورتالىق قىزمەتٸ قازاقستانداعى بارلىق شەتەلدٸك ساراپشىلار مەن ينۆەستورلارعا قولجەتٸمدٸ.
ٶتٸپ بارا جاتقان 2019 جىلى احقو ەكسپات ورتالىعى ٶز قىمەتٸن ودان ارى دامىتۋ جەنە ۇسىنىلاتىن قىزمەتتەر سپەكتورىن كەڭەيتۋ بويىنشا جۇمىستاردى ەڭسەردٸ. شەتەلدٸك ينۆەستورلار مەن ساراپشىلار ٷشٸن جٷرگٸزۋشٸ كۋەلٸگٸن رەسٸمدەۋ جەنە اۆتوكٶلٸكتەردٸ تٸركەۋ بويىنشا قىزمەتتەر قوسىمشا ەنگٸزٸلدٸ. «قازاق ينۆەست» اق-پەن تابىستى ىنتىماقتاستىقتىڭ ارقاسىندا احقو ەكسپات ورتالىعىندا «بٸر تەرەزە» قاعدياتىمەن شەتەلدٸك ينۆەستورلارعا قولداۋ كٶرسەتۋ جەنە سٷيەمەلدەۋ جۇمىسىۇيىمداستىرىلدى. ورتالىق جۇمىس ٸستەگەن ەكٸ جىلدىڭ ٸشٸندە 5 700 قىزمەت كٶرسەتتٸ.
