سۋرەت اشىق دەرەككٶزدەن الىندى
قر ٷكٸمەتٸ قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا جوعارى بٸلٸم مەن عىلىمدى دامىتۋدىڭ 2023-2029 جىلدارعا ارنالعان تۇجىرىمداماسىن بەكٸتۋ تۋرالى قاۋلى قابىلدادى. قازاقستاندا جوعارى بٸلٸم مەن عىلىمدى دامىتۋدىڭ 2029 جىلعا دەيٸنگٸ تۇجىرىمداماسى: بەسەكەگە قابٸلەتتٸلٸكتٸ جەنە عىلىمعا جۇمسالاتىن قارجىنى ارتتىرۋ, – دەپ حابارلايدى Ult.kz.
قۇجاتتا جوعارى بٸلٸم مەن عىلىم جٷيەسٸ ونىڭ بەسەكەگە قابٸلەتتٸلٸگٸن ارتتىراتىن نەگٸزگٸ ەلەمەنتتەرگە باسا نازار اۋدارا وتىرىپ, ترانسفورماتسييانىڭ كەلەسٸ كەزەڭٸنەن ٶتۋٸ كەرەك ەكەندٸگٸ ايتىلعان.
«جوعارى بٸلٸم بەرۋدٸ 2029 جىلعا دەيٸن دامىتۋ ساياساتىن ٸسكە اسىرۋ زاڭنامالىق بازانى, وجبب اۆتونوميياسىن قامتاماسىز ەتۋگە, جوعارى وقۋ ورىندارى مەن عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتتارىنا تالانتتاردى تارتۋعا, بٸلٸم مەن قۇزىرەتتٸلٸك دەڭگەيٸن كٶتەرۋگە, وجبب زاماناۋي بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارىنا باعىتتالعان. جاھاندىق قۇزىرەتتٸلٸكتەردٸ ەسكەرە وتىرىپ, دامۋشى تەحنولوگييالار مەن بولاشاقتىڭ ەكونوميكاسىنا نەگٸزدەلگەن. جوعارى بٸلٸم بەرۋ جٷيەسٸندەگٸ زاماناۋي تالاپتاردى ەسكەرە وتىرىپ, تسيفرلىق تەحنولوگييالار ەلەمەنتتەرٸ بار وقۋ ٷدەرٸسٸنٸڭ جاڭا زاماناۋي پەداگوگيكالىق ديزاينى», - دەلٸنگەن تۇجىرىمدامادا.
سونداي-اق, عىلىمدى قاجەت ەتەتٸن ەكونوميكانى كادرلارمەن قامتاماسىز ەتۋ جەنە كوممەرتسييالاندىرۋدى دامىتۋ فاكتورى رەتٸندە زاماناۋي وقۋ جەنە عىلىمي زەرتحانالاردى قۇرۋ ارقىلى ۋنيۆەرسيتەتتەردٸڭ اكادەمييالىق شەبەرلٸگٸن دامىتۋعا باسا نازار اۋدارىلاتىن بولادى.
تۇجىرىمدامادا نە ۇسىنىلادى?
تۇجىرىمدامادا جوعارى جەنە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيٸنگٸ بٸلٸم مەن عىلىمدى دامىتۋدىڭ نەگٸزگٸ قاعيداتتارى مەن تەسٸلدەرٸ دە قاراستىرىلعان.
وسىلايشا, جوعارى بٸلٸم الۋعا قولجەتٸمدٸلٸكتٸ قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا تەست تاپسىرمالارىن قالىپتاستىرۋ مەن نەتيجەلەردٸ تالداۋدىڭ پسيحومەترييالىق تەسٸلدەرٸن پايدالانا وتىرىپ, ۇبت ستاندارتتالعان فورماتقا كٶشۋ بٶلٸگٸندە جەتٸلدٸرٸلەتٸن بولادى.
ۇبت-نىڭ پيلوتتىق نۇسقاسى بٸرنەشە جوعارى وقۋ ورىندارىندا سىناقتان ٶتٸپ, جۇرتشىلىقپەن, ساراپشىلارمەن تالقىلاندى. تەست تاپسىرمالارى جوعارى دەرەجەلٸ داعدىلاردى باعالايدى: اقپاراتتى قولدانۋ, رەفلەكسييالاۋ, كەڭەيتۋ, باعالاۋ جەنە تالداۋ قابٸلەتٸ.
سونداي-اق گرانتتاردىڭ قۇنى ۇبت نەتيجەلەرٸنە جەنە ٷمٸتكەر وتباسىنىڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق جاعدايىنىڭ باسقا دا كٶرسەتكٸشتەرٸنە قاراي سارالاۋدى (30-دان 100%-عا دەيٸن) ەنگٸزۋ ارقىلى قايتا قارالاتىن بولادى. وجبو-دا وقۋ اقىسىن تٶلەۋ ٷشٸن جىلدىق 2-3% ۇزاق مەرزٸمدٸ جەڭٸلدەتٸلگەن نەسيە الۋ مٷمكٸندٸگٸن بەرۋ جوسپارلانۋدا.
كادرلاردى وقىتۋ
جالپى, مامانداردى دايارلاۋ جٷيەسٸ وزىق كادرلارمەن قامتاماسىز ەتۋ ٷلگٸسٸنە كٶشۋٸ كەرەك.
ول ٷشٸن مەملەكەتتٸڭ, بيزنەستٸڭ جەنە بٸلٸمنٸڭ كادرلاردىڭ بٸلٸكتٸلٸگٸن ارتتىرۋعا كٷش-جٸگەرٸ بٸرٸكتٸرٸلەتٸن بولادى. الگوريتمگە مىنالار كٸرەدٸ:
- كادرلارعا سۇرانىستى بولجاۋدىڭ زاماناۋي فورسايت ەدٸستەرٸ;
- بٸلٸكتٸلٸك تالاپتارىن انىقتاۋ;
- جاڭا بۋىن ماماندارىن دايارلاۋ.
تۇجىرىمدامادا بارلىق كٶزدەردەن قارجىلاندىرۋدى جٸٶ-نٸڭ 1%-ىنا دەيٸن ۇلعايتۋ بويىنشا العا قويىلعان ماقساتتارعا قول جەتكٸزۋگە مٷمكٸندٸك بەرەتٸن عىلىمدى باسقارۋدىڭ جاڭا مودەلٸن ەنگٸزۋ دە قاراستىرىلعان. «عىلىمي-تەحنيكالىق ساياسات تۋرالى» جاڭا زاڭ عىلىمدى باسقارۋدىڭ جاڭا مودەلٸن, عىلىم مەن بيزنەس پەن ٶندٸرٸستٸڭ تىعىز ٶزارا ٸس-قيمىلىن نورماتيۆتٸك تٷردە بەكٸتەدٸ.
قۇجاتتى ٸسكە اسىرۋ نەتيجەسٸندە, 2023 - 63%, 2024 - 64%, 2025 - 66%, 2026 - 6%, 2027 - 71%, 2028 - 73%, 2029 - 75% حالىقتى جوعارى بٸلٸممەن قامتۋ كٷتٸلٸپ وتىر.
