بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸ «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبٸر زاڭنامالىق اكتٸلەرٸنە ينكليۋزيۆتٸ بٸلٸم بەرۋ مەسەلەلەرٸ بويىنشا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋ تۋرالى» زاڭمەن زاڭناماعا قابىلدانعان تٷزەتۋلەردٸ تٷسٸندٸردٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" ۆەدومستۆونىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
«قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبٸر زاڭنامالىق اكتٸلەرٸنە ينكليۋزيۆتٸ بٸلٸم بەرۋ مەسەلەلەرٸ بويىنشا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋ تۋرالى» زاڭىن سەنات پەن مەجٸلٸس دەپۋتاتتارى باستاماشىلىق جاساعان.
«اتالعان زاڭ مٷگەدەكتەردٸڭ قۇقىقتارى تۋرالى كونۆەنتسيياعا سەيكەس ەرەكشە بٸلٸم بەرٸلۋٸنە قاجەتتٸلٸگٸ بار, ونىڭ ٸشٸندە مٷگەدەكتٸگٸ بار ادامداردىڭ قولجەتٸمدٸ بٸلٸم الۋعا قۇقىقتارىن كەمسٸتۋسٸز جەنە مٷمكٸندٸكتەر تەڭدٸگٸ نەگٸزٸندە ٸسكە اسىرۋعا, سونداي-اق مەملەكەت باسشىسىنىڭ 2019 جىلعى 2 قىركٷيەكتەگٸ قازاقستان حالقىنا جولداۋىن ورىنداۋعا باعىتتالعان», دەلٸنگەن حابارلامادا.
مينيسترلٸكتٸڭ مەلٸمەتٸنشە, ەلٸمٸزدە ەرەكشە بٸلٸم بەرۋ قاجەتتٸلٸگٸ بار 161 826 بالا انىقتالعان, ونىڭ ٸشٸندە 58 مىڭنان استامى مٷگەدەك بالا.
«بٸلٸم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ ۇيىمدارىندا, قوعامدىق جەنە جەكە ۇيىمداردا بٸلٸم بەرۋ باعدارلامالارى بويىنشا وقىتۋمەن, تەربيەمەن جەنە تٷزەتۋ-پەداگوگيكالىق قولداۋمەن 155 814 بالا قامتىلعان, بۇل 96,58% - دى قۇرايدى. ولاردىڭ ٸشٸندە جالپى بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارىندا ەرەكشە بٸلٸم بەرٸلۋٸنە قاجەتتٸلٸگٸ بار بالالاردىڭ 40%-ى عانا ينكليۋزيۆتٸ بٸلٸم الۋدا جەنە تەربيەلەنۋدە.
پسيحولوگييالىق-پەداگوگيكالىق تٷزەتۋ كابينەتتەرٸ مەن وڭالتۋ ورتالىقتارىندا تٷزەتۋ-پەداگوگيكالىق قولداۋدى 42 836 بالا (26,5%) الادى», دەلٸنگەن حابارلامادا.
ۆەدومستۆونى ملٸمدەۋٸنشە, ينكليۋزيۆتٸ بٸلٸم بەرۋگە كٶشۋ ادام قۇقىقتارى تۋرالى حالىقارالىق حاتتامالارمەن جەنە بارلىق بالالاردىڭ تەڭ قولجەتٸمدٸلٸك پەن ساپالى بٸلٸم الۋعا قۇقىعى بار ەكەنٸن جالپىعا بٸردەي مويىنداۋمەن نەگٸزدەلگەن.
زاڭدا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ «بٸلٸم تۋرالى», «كەمتار بالالاردى ەلەۋمەتتٸك جەنە مەديتسينالىق-پەداگوگيكالىق تٷزەۋ ارقىلى قولداۋ تۋرالى», «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى بالانىڭ قۇقىقتارى تۋرالى» زاڭدارىنا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋ كٶزدەلگەن.
زاڭ مىناداي جاڭاشىلدىقتاردى كٶزدەيدٸ:
- ەرەكشە بٸلٸم بەرٸلۋٸنە قاجەتتٸلٸگٸ بار ادامدار ساناتىن كەڭەيتۋ. ەگەر بۇرىن بۇل ساناتقا تەك دەنساۋلىعىنا بايلانىستى وقۋدا قيىندىقتارعا تاپ بولعان ادامدار كٸرسە, ەندٸ حالىقارالىق نورمالارعا سەيكەس ەرتٷرلٸ ەكونوميكالىق جەنە ەلەۋمەتتٸك جاعدايلار بويىنشا وقۋى قيىن ادامدار دا قوسىلدى. مىسالى, ميگرانتتاردىڭ بالالارى, ەلەۋمەتتٸك وسال وتباسىلاردىڭ بالالارى جەنە ت. ب.
-وقۋ پروتسەسٸندە ەرەكشە بٸلٸم بەرٸلۋٸنە قاجەتتٸلٸگٸ بار بالالاردى پسيحولوگييالىق-پەداگوگيكالىق قولداۋ ۇعىمى ەنگٸزٸلدٸ, ولار بٸلٸم بەرۋ سالاسىنداعى ۋەكٸلەتتٸ ورگان ەزٸرلەگەن قاعيدالارمەن ايقىندالاتىن بولادى;
- جان باسىنا شاققانداعى قارجىلاندىرۋدى ەسكەرە وتىرىپ, ەرەكشە بٸلٸم بەرۋ قاجەتتٸلٸكتەرٸن باعالاۋ ەنگٸزٸلدٸ. ەرەكشە بٸلٸم بەرۋ قاجەتتٸلٸكتەرٸن باعالاۋدى جٷرگٸزۋ قاعيدالارىن بٸلٸم بەرۋ سالاسىنداعى ۋەكٸلەتتٸ ورگان ەزٸرلەيدٸ جەنە بەكٸتەدٸ;
- وقۋ جوسپارلارىنىڭ, باعدارلامالارىنىڭ ٶزگەرمەلٸلٸگٸن, يكەمدٸلٸگٸن قامتاماسىز ەتەتٸن نورمالار ەنگٸزٸلدٸ. بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارىنا ەرەكشە بٸلٸم بەرٸلۋٸنە قاجەتتٸلٸگٸ بار بالالارعا ارنالعان ٷلگٸلٸك وقۋ باعدارلامالارىن ولاردىڭ دامۋ دەڭگەيٸن ەسكەرە وتىرىپ بەيٸمدەۋ قۇقىعى بەرٸلدٸ;
-العاش رەت مٷمكٸندٸكتەرٸ شەكتەۋلٸ بالالاردى ارنايى پسيحولوگييالىق-پەداگوگيكالىق قولداۋعا مەملەكەتتٸك بٸلٸم بەرۋ تاپسىرىسى ەنگٸزٸلەدٸ, ولاردى جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگاندار جەكەمەنشٸك ۇيىمداردا ورنالاستىراتىن بولادى;
- بٸلٸم بەرۋ ۇيىمىنا قابىلداۋ ەرەجەلەرٸن بۇزعانى جەنە بٸلٸم بەرۋ ۇيىمى جاعدايىندا ەرەكشە بٸلٸم بەرٸلۋٸنە قاجەتتٸلٸگٸ بار بالالاردى تەربيەلەۋ جەنە وقىتۋ ٷشٸن نورماتيۆتٸك قۇقىقتىق اكتٸلەردە كٶزدەلگەن ارنايى شارتتاردى جاساماعانى ٷشٸن بٸلٸم بەرۋ ۇيىمى باسشىسىنىڭ جاۋاپكەرشٸلٸگٸ كٷشەيتٸلدٸ.
سونداي-اق ينكليۋزيۆتٸ بٸلٸم بەرۋ سالاسىندا بٸرىڭعاي تەسٸلدەردٸ قامتاماسىز ەتۋدٸڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ٶتكەن جٶن. نەگٸزگٸ ۋەكٸلەتتٸ ورگان قازاقستان رەسپۋبليكاسى بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸ بولىپ تابىلادى. بۇدان باسقا, ەرەكشە بٸلٸم بەرٸلۋٸنە قاجەتتٸلٸگٸ بار بالالاردى قولداۋ مەسەلەلەرٸمەن قر دەنساۋلىق ساقتاۋ, ەڭبەك جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ مينيسترلٸكتەرٸ اينالىسادى.
زاڭ جوباسى شەڭبەرٸندە ۆەدومستۆوارالىق ٶزارا ٸس-قيمىل كٶزدەلگەن, ٶيتكەنٸ ينكليۋزيۆتٸ بٸلٸم بەرۋدٸ ٸسكە اسىرۋ ۋەكٸلەتتٸ بٸلٸم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ەڭبەك جەنە حالىقتى ەلەۋمەتتٸك قورعاۋ ورگاندارىنىڭ, جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگانداردىڭ جەنە جۇرتشىلىقتىڭ كەلٸسٸلگەن ٸس-قيمىلىن تالاپ ەتەدٸ.
ينكليۋزيۆتٸ بٸلٸم بەرۋدٸ كەشەندٸ دامىتۋ ٷشٸن مينيسترلٸك ارنايى بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارى جەلٸسٸنٸڭ نورماتيۆتەرٸن جەتٸلدٸرۋ بٶلٸگٸندە نورماتيۆتٸك قۇقىقتىق بازانى جەتٸلدٸرۋ جٶنٸندەگٸ جۇمىستى جالعاستىراتىن بولادى.
