وبلىسقا جۇمىس ساپارىمەن ارنايى كەلگەن قر پارلامەنتٸ مەجٸلٸسٸنٸڭ تٶراعاسى نۇرلان نىعماتۋلين ەسكەلدٸ اۋدانىنا ات باسىن بۇردى. ٶڭٸردٸڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق جاعدايىمەن مەجٸلٸس تٶراعاسىن وبلىس ەكٸمٸ اماندىق باتالوۆ تانىستىردى.
الدىمەن ەسكەلدٸ اۋداندىق ورتالىق ەمحاناسىندا بولعان نۇرلان زايروللاۇلى ونداعى جۇمىسپەن جان-جاقتى تانىسىپ, وڭ باعا بەردٸ.
نەگٸزٸ 1981 جىلى قالانعان ەمحانا 2011 جىلى زامانعا ساي كٷردەلٸ جٶندەۋدەن ٶتكەن. «ديپلوممەن اۋىلعا» باعدارلاماسى اياسىندا سوڭعى ٷش جىلدا اۋدان ەمحاناسىنا 29 جاس مامان كەلگەن. ورتاشا ٶمٸر سٷرۋ جاسى اۋداندا 2016 جىلى 71 جاسقا جەتكەن. ەسكەلدٸ اۋداندىق ورتالىق اۋرۋحاناسىنىڭ ديرەكتورى روزا يبراەۆا بۇل جەتٸستٸكتٸ قۇجاتتاردى ەلەكتروندى تٷرگە اۋىستىرىپ, ۋاقىتتى ٷنەمدەي وتىرىپ جەدەل جەردەم كٶرسەتۋمەن بايلانىستىرادى.
تاعى بٸر جاعىمدى جاڭالىق, اۋداندا سەبي ٶلٸمٸ 2015 جىلى 8,9 پايىزدى كٶرسەتكەن بولسا, 2016 جىلى ول 6,3 پايىزعا كەمٸگەن. مۇندا ەمدٸك دەنە شىنىقتىرۋ كابينەتٸندە 70 پايىز ەرەسەك جاندار مەن 30 پايىز بالا قىزمەت الادى. ەمحانا جۇمىسىنا وڭ باعا بەرگەن باسشىلار ەندٸگٸ كەزەكتە ەسكەلدٸ اۋدانىنىڭ قارابۇلاق اۋىلىندا ورنالاسقان «حيلنيچەنكو ي ك» كوممانديتتٸك سەرٸكتەستٸگٸنٸڭ كەسٸبٸمەن تانىستى.
شارۋا قوجالىعىنىڭ يەسٸ ۆيكتور پەتروۆيچ حيلنيچەنكو ٸسساپارمەن كەلگەن قوناقتاردى تسەح جۇمىسىمەن جەنە ونداعى تەحنيكامەن تانىستىرىپ, كوممانديتتٸك سەرٸكتەستٸكتٸڭ جەتكەن جەتٸستٸگٸ مەن جىلدىق تابىسى تۋرالى مەلٸم ەتتٸ. مۇندا شۇجىقتىڭ 16 تٷرٸ بار. ال شيكٸزات شارۋا قوجالىعىنىڭ ٶزٸندە ٶندٸرٸلەدٸ. «حيلنيچەنكو ي ك» كوممانديتتٸك سەرٸكتەستٸگٸ ٶندٸرەتٸن بٸرٸنشٸ سۇرىپتى ۇن مەن ماكارون ٶنٸمدەرٸ جەنە جارتىلاي فابريكات وبلىس ماڭىنداعى جاقىن اۋدانداردىڭ بەرٸنە جەتكٸزٸلەدٸ. مۇندا قازٸر 572 ادام قىزمەت ەتەدٸ. شارۋا يەلەرٸنٸڭ ايتۋىنشا, ٶنٸمگە دەگەن سۇرانىس تا جامان ەمەس.
نۇرلان زايروللاۇلى كەزدەسۋ سوڭىندا قوجالىقتىڭ جۇمىسىنا كٶڭٸل تولاتىندىعىن ايتىپ, تابىس تٸلەدٸ.
بٸرنەشە نىساندى ارالاعان مەجٸلٸس تٶراعاسى نۇرلان نىعماتۋلين قارابۇلاق اۋىلىنداعى مەدەنيەت ٷيٸندە تۇرعىندارمەن كەزدەسۋ ٶتكٸزدٸ. وندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ «قازاقستاننىڭ ٷشٸنشٸ جاڭعىرۋى: جاھاندىق بەسەكەگە قابٸلەتتٸلٸك» اتتى جولداۋىنداعى ەرەكشەلٸكتەردٸ بۇقارا حالىققا ەگجەي-تەگجەيلٸ تٷسٸندٸردٸ.
– بٸزدٸڭ مٸندەت – قازٸرگٸ جەتٸستٸكتەرٸمٸزدٸ ساقتاپ, بولاشاقتا ۇلى ماقساتتارعا جەتۋ. وسى جولدا ەلباسى مەملەكەتٸمٸز ٷشٸن جەنە بولاشاق ٷشٸن ەرەكشە ماڭىزدى تاريحي قۇجاتتار ۇسىنىپ وتىر. ولار – پرەزيدەنتٸمٸزدٸڭ مەملەكەتتٸك باسقارۋ جٷيەسٸن ٶزگەرتۋ تۋرالى ٷندەۋٸ جەنە جىل سايىنعى دەستٷرلٸ حالىققا جولداۋى. بۇل ەكٸ قۇجاتتى شىن مەنٸندە ەلٸمٸزدٸڭ الداعى دامۋ جولىنىڭ ستراتەگييالىق جوسپارى دەۋگە بولادى. وسى جولدا جاسالاتىن باسقارۋ رەفورماسى ەلباسىنىڭ بولاشاقتى ويلايتىن دانا ساياساتىنىڭ تاعى بٸر ناقتى كٶرسەتكٸشٸ, – دەدٸ سٶز باسىندا نۇرلان نىعماتۋلين.
– ەلباسى جاڭا ساياسي رەفورما ۇسىنىپ وتىر. ول بيلٸك تارماقتارى اراسىنداعى ٶكٸلەتتٸكتەردٸ قايتا بٶلۋ. ونىڭ نەگٸزگٸ ماقساتى – باسقارۋ جٷيەسٸنٸڭ تيٸمدٸ بولۋىن قامتاماسىز ەتۋ. ەڭ باستىسى, جاڭا جاعدايدا دا پرەزيدەنتتٸك باسقارۋ فورماسى ساقتالادى. سونى بەرٸمٸز بٸلۋٸمٸز كەرەك, – دەپ شەگەلەدٸ مەجٸلٸس تٶراعاسى.
– وسىعان سەيكەس ٷكٸمەتتٸڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق سالا بويىنشا جاۋاپكەرشٸلٸگٸ ارتادى. سونداي-اق, پارلامەنتتٸڭ رٶلٸ دە كٷشەيٸپ, ول اتقارۋشى بيلٸكتٸڭ جۇمىسىن باقىلاۋعا بەلسەنە قاتىساتىن بولادى, – دەدٸ ول. وسى رەفورمانىڭ نەتيجەسٸندە تيٸمدٸ جەنە زامانعا ساي مەملەكەتتٸك باسقارۋ قالىپتاسادى دەپ كٷتٸلۋدە.
– وسى جولدا ەڭ الدىمەن كونستيتۋتسيياعا جەنە كٶپتەگەن زاڭدارعا ٶزگەرٸستەر ەنگٸزٸلەدٸ. بۇل پرەزيدەنتٸمٸزدٸڭ مەملەكەتتٸڭ ساياسي جٷيەسٸن دەموكراتييالاندىرۋ جەنە كونستيتۋتسييالىق قۇرىلىمدى نىعايتۋ جولىنداعى باتىل باستاماسى. 26-شى قاڭتاردان باستاپ بٸر اي رەسپۋبليكا بويىنشا زاڭ جوباسى تالقىلانادى. وسى تالقىلاۋدان كەيٸن ەل بولىپ ورتاق شەشٸم قابىلداۋىمىز كەرەك, – دەي كەلە, نۇرلان نىعماتۋلين حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك جاعدايىن كٶتەرۋگە ىقپال ەتٸپ وتىرعان بيىلعى ەلباسى جولداۋىنداعى جاعىمدى جاڭالىقتارعا كەڭٸنەن توقتالدى.
ايتالىق, بيىل زەينەتاقى 20 پايىزعا ٶسەدٸ جەنە كەلەسٸ جىلدان باستاپ زەينەتاقى تاعايىنداۋ جاڭا مەتوديكامەن جٷرگٸزٸلەتٸن بولادى. سونداي-اق, بيىلعى شٸلدە ايىنان بالا تۋعاندا بەرٸلەتٸن بٸر رەتتٸك جەردەماقى دا 20 پايىزعا ارتادى. ال دەنساۋلىق سالاسىنا سەرپٸن بەرەتٸن باستى جاڭالىق – مٸندەتتٸ مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ جٷيەسٸ بولماق. بيىلدان باستالاتىن «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى الداعى 15 جىلدا بٸر جارىم ميلليون وتباسىنىڭ باسپانالى بولۋىنا جول اشادى. قازاقستان ازاماتتارى ٶز بيزنەسٸن جٷرگٸزۋ ٷشٸن اۋىلدا دا, قالادا دا 16 ميلليون تەڭگەگە دەيٸن شاعىن نەسيە الا الادى.
– ەرەكشە ايتا كەتەتٸن جايت, سٸزدەردٸڭ وبلىستا اۋىلشارۋاشىلىق ٶنٸمدەرٸنٸڭ كٶپتەگەن تٷرٸ ٶندٸرٸلەدٸ. مىسالى, مەملەكەتٸمٸز بويىنشا اۋىلشارۋاشىلىعى جالپى ٶنٸمٸنٸڭ 14 پايىزىن سٸزدەردٸڭ وبلىس شىعارادى. ەسٸرەسە, قانت قىزىلشاسىن ٶندٸرۋدە جوعارى كٶرسەتكٸشكە قول جەتكٸزٸپ وتىر. بىلتىر قانت قىزىلشاسىنىڭ اۋماعى 6 مىڭ گەكتارعا جەتسە, 2020 جىلعا دەيٸن 14 مىڭ گەكتارعا جەتكٸزۋ جوسپارلانۋدا. الماتى وبلىسى قازٸردٸڭ ٶزٸندە بارلىق سالا بويىنشا جاقسى نەتيجە كٶرسەتۋدە, – دەگەن نۇرلان زايروللاۇلى ٷكٸمەتتٸڭ كەڭەيتٸلگەن وتىرىسىندا وبلىس ەكٸمٸنٸڭ جۇمىسىنا ەلباسىنىڭ ٶتە جوعارى باعا بەرگەندٸگٸن ەسكە سالىپ ٶتتٸ.
جيىن سوڭىندا اۋدان تۇرعىندارى مەجٸلٸس تٶراعاسىنا كٶكەيدە جٷرگەن تٷرلٸ ساۋالدارىن جولداپ, ناقتى جاۋابىن الدى.
ٶزەكتٸ ساۋال, ۇتىمدى جاۋاپ
قوسان دوسانوۆ,
«دوسانوۆ» شارۋا قوجالىعىنىڭ جەتەكشٸسٸ:
– بٸز نەسيە الۋ بويىنشا كٶپتەگەن قيىندىقتارعا تاپ بولۋدامىز. كەپٸلدەمەگە قويىلاتىن مٷلٸكتٸڭ جەتٸسپەۋٸنەن ەكٸنشٸ دەڭگەيلٸ بانكتەر نەسيە بەرمەۋگە اينالدى. تٸپتٸ, «قازاگروقارجى» اق ارقىلى نەسيە الۋدىڭ ٶزٸ قيىنداپ كەتتٸ. ٶيتكەنٸ ولاردىڭ قوياتىن شارتتارىن تولىق ورىنداۋ مٷمكٸن ەمەس. سوندىقتان بٸز سەكٸلدٸ ادامدارعا دەگەن قارىم-قاتىناس ٶزگەرە مە?
نۇرلان نىعماتۋلين:
– ٶتە ماڭىزدى سۇراق. اۋىلشارۋاشىلىق سالاسىنا بٶلٸنگەن نەسيەلٸك قوردى الاتىن بولساق, نەسيەلەردٸڭ تەك ٸرٸ, ٷلكەن اگروفيرمالارعا عانا بەرٸلٸپ كەلگەنٸ ٶكٸنٸشتٸ. ۇساق شارۋاشىلىقتارعا نەسيە مٷلدەم بەرٸلمەدٸ دەۋگە بولادى. وسىعان وراي ٷكٸمەت ارنايى جاسالعان «اگروكەشەندٸ 2017–2021 جىلدار ارالىعىندا دامىتۋعا ارنالعان مەملەكەتتٸك باعدارلاماسىن» جاقىن ارادا ٸسكە قوسۋدى جوسپارلاپ وتىر. مەنٸڭشە, بۇل ٷكٸمەتتٸڭ سەلەكتورلىق وتىرىسىندا تالقىلاندى دا. وسى باعدارلاما اياسىندا «قازاگروقارجى» اق ارقىلى نەسيە بەرۋ تەرتٸبٸ قايتا قاراستىرىلادى. ال ٸرٸ شارۋاشىلىقتار ٸرٸلەندٸرٸلگەن كووپەراتيۆتەر رەتٸندە شاعىن جەنە ورتا اگروكەسٸپكەرلٸك نىساندارىنا بەرٸلەتٸن نەسيەلەردٸ پايدالانادى. وسى سەبەپكە وراي باعدارلاما قايتا قارالىپ جاتىر. مەنٸڭ ويىمشا, قازٸر «قازاگروقارجى» اق-نىڭ شاعىن جەنە ورتا كەسٸپكەرلٸكتٸ نەسيەلەندٸرۋ دەڭگەيٸ 1,5 ەسەگە ۇلعايدى. بٸراق بۇل دا ازدىق ەتەدٸ. سوعان وراي ٷكٸمەت باعدارلامانى قابىلداۋدى ويلاستىرۋدا. سوندىقتان «قازاگروقارجى» اق شاعىن جەنە ورتا كەسٸپكەرلٸك نىساندارىنا نەسيە بەرۋدٸڭ باسقا دا جولدارىن قاراستىرۋعا تاپسىرما الادى دەپ سەنەمٸن.
مارينا كۋشش, تۇرعىن:
– قۇرمەتتٸ نۇرلان زايروللاۇلى, مەنٸڭ سٸزگە قويار سۇراعىم مىناداي. قازٸر كٶپتەگەن ازامات, ەسٸرەسە, بٸز سەكٸلدٸ جاستار ٶزٸنٸڭ كەسٸبٸن اشقىسى كەلەدٸ. ولارعا مەملەكەتتەن قانداي كٶمەك بەرٸلەدٸ?
نۇرلان نىعماتۋلين:
– ەلباسى نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا جٷزەگە اسىرىلىپ وتىرعان باعدارلاماعا قاتىسۋشىلار, بٸرٸنشٸدەن, كەسٸپكەرلٸكتٸڭ قىر-سىرىن ٷيرەتەتٸن بٸلٸم الۋى تيٸس. وعان مەملەكەتتەن قارجى بٶلٸنگەن. ەكٸنشٸدەن, جاڭا باياندامامدا ارنايى توقتالىپ كەتتٸم, كەسٸپكەرلٸك نىسانىن اشقىسى كەلەتٸندەرگە 16 ميلليون تەڭگەگە دەيٸن شاعىن نەسيە بەرٸلەدٸ. ياعني, ٶز ٸسٸن دٶڭگەلەنتٸپ, ەلٸمٸزدٸڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋىنا ٷلەس قوسقىسى كەلەتٸن جاندارعا مەملەكەتتەن قولداۋ كٶرسەتٸلەدٸ. وندا دا باسىمدىق كەسٸبٸن ەندٸ باستاعاندارعا بەرٸلۋٸ تيٸس.
الەكساندر حيلنيچەنكو, كەسٸپكەر:
– قۇرمەتتٸ نۇرلان زايروللاۇلى, جاڭا رەفورمالار تۋرالى تٷسٸنٸكتٸ ەتٸپ ەڭگٸمەلەپ بەردٸڭٸزدەر, راحمەت! جەرگٸلٸكتٸ ٶزٸن-ٶزٸ باسقارۋ تەتٸگٸن اقپاراتتاندىرۋ بويىنشا قانداي قادامدار قاراستىرىلۋدا?
نۇرلان نىعماتۋلين:
– بٷگٸنگٸ كٷنٸ پارلامەنتتە «جەرگٸلٸكتٸ ٶزٸن-ٶزٸ باسقارۋ تۋرالى» زاڭنىڭ جوباسى قارالۋدا. ونىمەن بٸرٸنشٸ وقىلىمدا تانىسىپ شىقتىق. قازٸرگٸ كەزدە پارلامەنتكە كٸرمەگەن پارتييالار مەن جۇرتشىلىقتىڭ قاتىسۋىمەن بەلسەندٸ تالقىلاۋ جٷرگٸزٸلٸپ جاتىر. بٸرٸنشٸدەن, 2020 جىلعا دەيٸن ەربٸر ەلدٸ مەكەن مەن ەربٸر اۋىلدىق وكرۋگتٸڭ بيۋدجەتٸن بٸرتٸندەپ قاراۋ مەسەلەسٸ ۇسىنىلۋدا. بٷگٸنگٸ كٷنٸ اۋىلدىق وكرۋگ ەكٸمٸنٸڭ ٶز بيۋدجەتٸ جوق, قارجى ورتالىقتان كەلەدٸ. ەندٸ سالىقتىڭ كەيبٸر تٷرلەرٸ وبلىسقا, رەسپۋبليكاعا كەتپەي, سول اۋىلدىق وكرۋگتە قالادى. سول ارقىلى جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەت قالىپتاسادى. بۇل قاراجات اسا كەرەكتٸ سالالارعا جۇمسالادى. ياعني, جول جاساۋعا, كٶپٸر سالۋعا, باسقا دا قاجەتتٸ سالالاردى جەتٸلدٸرۋگە پايدالانىلادى. مٸنە, بيۋدجەتتٸ قالاي جۇمساۋدى ٶزدەرٸ شەشەتٸن جەرگٸلٸكتٸ ٶزٸن-ٶزٸ باسقارۋ جٷيەسٸ دەگەنٸمٸز وسى. كەلەر جىلدان باستاپ 110 ميلليارد تەڭگە ٶزٸن-ٶزٸ باسقارۋ جٷيەسٸن جەتٸلدٸرۋگە بٶلٸنەدٸ. ودان بٶلەك, جەرگٸلٸكتٸ ەكٸمدەرگە سول اۋىلدىق وكرۋگ اۋماعىندا تۇرعان كوممۋنالدىق مەنشٸككە يەلٸك ەتۋ قۇزىرەتٸ بەرٸلەدٸ. بۇل ٶتە ٷلكەن جاۋاپكەرشٸلٸك, ٶتە ٷلكەن تالاپ. مىسالى, ەلٸمٸزدە جەر كٶلەمٸ ٷلكەن بولعانمەن حالقى از ايماقتار بارشىلىق. سوعان ساي اۋىلدىق وكرۋگ ەكٸمٸنٸڭ اپپاراتى شاعىن بولىپ كەلەدٸ. ەندٸ وسى ەكٸمنٸڭ ەسەپشوتىنا بٸر كٷنٸ 8 ميلليون تەڭگە تٷستٸ دەلٸك. ونىڭ كوممۋنالدىق مەنشٸگٸنە جىلىتۋ قازاندىعى, دەرٸگەرلٸك امبۋلاتورييا سيياقتى بٸرنەشە نىسان كٸرەدٸ. تٷسكەن اقشاعا كٶمٸر, جانار-جاعارماي ساتىپ الىپ, قاجەتتٸ نىساندارعا كٷردەلٸ جٶندەۋ جٷرگٸزۋ كەرەك. مەسەلەن, جول جاساۋدىڭ بايقاۋىن جارييالاۋى كەرەك. ونى جەڭٸپ الاتىن كەسٸپورىننىڭ دايىندىعى جوعارى بولۋى قاجەت. بٷگٸنگٸ كٷنٸ اۋدان ورتالىعىندا, وبلىستا بۇل جٷيە بٸر ارناعا تٷسٸپ, جۇمىسى بٸرقالىپتى جٷرٸپ جاتىر. كوميسسيياسى قۇرىلادى, بۋحگالتەرٸ ەسەپتەيدٸ, ەكونوميسٸ شىعىندى انىقتايدى, زاڭگەرٸ جۇمىستىڭ تيٸمدٸ جولىن قاراستىرادى. سونىڭ ٶزٸندە ازداعان كەمشٸلٸك كەتٸپ, قۇقىققورعاۋ ورگاندارى تەكسەرۋ جٷرگٸزٸپ جاتادى. ال مۇندا اۋىلدىق وكرۋگ ەكٸمٸ بەرٸن ٶزٸ اتقارۋى تيٸس. سوندىقتان ەكٸمنٸڭ ٶزٸن وقىتۋ كەرەك نەمەسە وكرۋگتەن زاڭگەر, ەكونوميست, بۋحگالتەر سىندى ماماندىقتاردىڭ شتاتىن اشۋ كەرەك. ٶيتپەگەن جاعدايدا ەربٸر ەكٸمگە سىبايلاس جەمقورلىققا قاتىسى بار دەگەن ايىپ تاعۋىمىز وڭاي. مۇنىڭ بەرٸن شەشۋ ٷشٸن ٷكٸمەت جۇمىس ٸستەپ جاتىر. سوندىقتان بۇل باعىتتا جۇمىس جٷرٸپ, ٸس العا باسا باستايدى. وسىنىڭ ٶزٸ كٶڭٸل قۋانتارلىق جايت. بۇل كٶپتەن بەرٸ پٸسٸپ, جەتٸلگەن مەسەلە. ٶيتكەنٸ, اۋىلدى جەردٸڭ ادامدارى نە قاجەت ەكەنٸن ٶزدەرٸ جاقسى بٸلەدٸ. استاناداعى قارجى مينيسترلٸگٸندە وتىرعان ماماندار قارابۇلاققا قانداي كٶپٸر سالۋ كەرەكتٸگٸن قايدان بٸلسٸن? ال مۇندا سۋىققا توڭىپ, ىستىققا تٶزٸپ جٷرگەن تۇرعىندار ٶزارا كەلٸسٸپ: «بيىل مىنا كٶپٸردٸ جاسايىق, كەلەر جىلى جولدى جٶندەرمٸز», – دەگەن تالاپتى ەكٸمنٸڭ الدىنا قويىپ, ناقتى ۇسىنىس ايتا الادى. سونىڭ ارقاسىندا اۋىلدىق وكرۋگ ەكٸمٸنٸڭ جۇمىسى كٶرٸنەدٸ. سولاي ەمەس پە?!
باعلان جاپاباەۆ,
جەتٸسۋ اۋىلدىق ورتا مەكتەبٸنٸڭ ديرەكتورى:
– ٶتكەن جىلى ەۋروپالىق ستاندارتقا ساي الماتى – تالدىقورعان اۆتوجولى سالىنىپ, پايدالانۋعا بەرٸلدٸ. وبلىس تۇرعىندارىنىڭ قۋانىشىندا شەك جوق. ريزاشىلىعىمىزدى ەلباسىنا جەتكٸزۋدٸ سۇرايمىز. ەندٸ اۋىلداردىڭ اراسىن قوساتىن جولداردى جٶندەۋ مەسەلەسٸ قالاي شەشٸلەدٸ?
نۇرلان نىعماتۋلين:
– دۇرىس ايتاسىز, جول مەسەلەسٸ ٶتە ماڭىزدى. شىن مەنٸندە ول الدىڭعى قاتاردا تۇراتىن سۇراق. بٷگٸنگٸ كٷنٸ «جەرگٸلٸكتٸ ٶزٸن-ٶزٸ باسقارۋ تۋرالى» زاڭ پارلامەنتتٸڭ قاراۋىندا جاتىر. سول زاڭ بويىنشا كەلەشەكتە ەربٸر اۋىلدىق وكرۋگتٸڭ ٶز بيۋدجەتٸ بولادى. وعان سالىقتاردان قاراجات تٷسەدٸ. ونى دۇرىس پايدالانسا جول دا, كٶپٸر دە سالۋعا بولادى. بۇل ەكٸمگە بايلانىستى. ەكٸنشٸدەن, ەلٸمٸزدە «نۇرلى جول» باعدارلاماسى جۇمىس ٸستەيدٸ. سول باعدارلاما بويىنشا استانا مەن وبلىس ورتالىقتارىن جالعايتىن جول سالىنۋدا. وسى باعدارلامانىڭ ەكٸنشٸ كەزەڭٸندە وبلىس ورتالىعى مەن اۋداندارعا اپاراتىن جولدار جاسالادى. وعان قاجەتتٸ قارجى جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەن الىنادى. سول ارقىلى ەلٸمٸزدٸڭ بارلىق ٶڭٸرٸنٸڭ جولى تولىعىمەن قالىپقا كەلەدٸ دەپ كٷتٸلۋدە.
مەرۋەرت مولداعاليەۆا,
"جەتٸسۋ" گازەتٸ