فوتو: primeminister.kz
قر پرەمەر-مينيسترٸ ەليحان سمايىلوۆتىڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن ٷكٸمەت وتىرىسىندا 2022-2023 جىلعى وقۋ جىلىنىڭ اياقتالۋى جەنە كانيكۋل كەزٸندە بالالاردىڭ ساۋىقتىرۋ دەمالىسىن, بوس ۋاقىتىن جەنە ەڭبەكپەن قامتىلۋىن ۇيىمداستىرۋ مەسەلەسٸ قارالدى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" primeminister.kz سايتىنا سٸلتەمە جاساپ.
وقۋ-اعارتۋ مينيسترٸ عاني بەيسەمباەۆ بيىل وقۋ جىلىن 3,7 ملن-نان استام وقۋشى اياقتايتىنىن ايتتى. اتاپ ايتقاندا, 11-سىنىپتى 172 مىڭ تٷلەك بٸتٸرەدٸ, ونىڭ ٸشٸندە «التىن بەلگٸگە» ٷمٸتكەرلەر سانى – 6,8 مىڭ تٷلەك. قورىتىندى ەمتيحاندار 9-سىنىپ ٷشٸن 4 پەن بويىنشا 2-13 ماۋسىم ارالىعىندا, ال 11-سىنىپ ٷشٸن 5-19 ماۋسىم ارالىعىندا 5 پەن بويىنشا ٶتەدٸ.
جازعى دەمالىسپەن جەنە ساۋىقتىرۋ شارالارىمەن 1-10 سىنىپ وقۋشىلارىنىڭ 85%-دان استامى, ياعني ەلەۋمەتتٸك وسال ساناتتاعى 500 مىڭعا جۋىق بالانى قوسا العاندا, شامامەن 2,8 ملن بالا قامتىلادى دەپ جوسپارلانىپ وتىر. قازٸرگٸ ۋاقىتتا جازعى لاگەرلەردە الداعى ماۋسىمعا دايىندىق بويىنشا بەلسەندٸ جۇمىس جٷرگٸزٸلۋدە. جالپى 218 قالا سىرتىنداعى جەنە 10 مىڭنان استام مەكتەپ جانىنداعى بەيٸندٸ جەنە شاتىر لاگەرلەر ٶز ەسٸگٸن ايقارا اشادى.
مەدەنيەت جەنە سپورت مينيسترٸ اسحات ورالوۆتىڭ ايتۋىنشا, جازعى دەمالىس اياسىندا بالالار ٷشٸن مەدەنيەت سالاسى بويىنشا 500-دەن استام, سپورت جەنە تۋريزم سالاسى بويىنشا 300-دەن استام ٸس-شارا ۇيىمداستىرىلماق. اتاپ ايتقاندا, بۇل – مۇراجايلار مەن كيەلٸ ورىندارعا تەگٸن ەكسكۋرسييالار, كٸتاپحانالاردى ارالاتىپ, سپەكتاكل كٶرسەتۋ, تٷرلٸ فەستيۆالدار مەن بايقاۋلار ۇيىمداستىرۋ.
بۇدان باسقا رەسپۋبليكانىڭ بارلىق ٶڭٸرٸندە بالالارعا باعىتتالعان تۋريستٸك ٶنٸمدەر جەلٸسٸ كەڭەيتٸلەتٸن بولادى. سونىمەن قاتار Kids Go Free وتباسىلىق تۋريزم باعدارلاماسىن ٸسكە اسىرۋ جالعاسادى, ونىڭ اياسىندا تۋريستٸك پاكەت ٸشٸندە بالالاردىڭ ۇشاق بيلەتتەرٸنٸڭ قۇنى سۋبسيدييالانادى. بٸرٸنشٸ جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا بۇل قىزمەتتٸ 1,5 مىڭ بالا پايدالاندى – 700-گە جۋىق وتباسى 70 ملن تەڭگە ٷنەمدەدٸ. بيىل 2 مىڭنان استام بالا وسى باعدارلامامەن قامتىلادى دەپ كٷتٸلۋدە.
بالالاردى ساۋىقتىرۋ جەنە دەمالىس ورىندارىندا سانيتارلىق-ەپيدەميولوگييالىق تالاپتاردى ساقتاۋ جٶنٸندەگٸ شارالار تۋرالى دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ اجار عينييات بايانداما جاسادى. ٶڭٸرلەردە جٷرگٸزٸلٸپ جاتقان جۇمىستار تۋرالى استانا قالاسىنىڭ ەكٸمٸ جەڭٸس قاسىمبەك, ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ نۇرلان نوعاەۆ جەنە ۇلىتاۋ وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ بەرٸك ەبدٸعاليۇلى ايتىپ بەردٸ.
پرەمەر-مينيستردٸڭ ايتۋىنشا, مەملەكەت ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ, بٸلٸم ساپاسىن كٶتەرۋ, تەربيە جۇمىسىن كٷشەيتۋ, بالالاردى قوسىمشا بٸلٸممەن قامتۋ باعىتىندا جٷيەلٸ تٷردە تيٸستٸ جۇمىستاردى جٷرگٸزۋدە.
«بٸرنەشە كٷننەن كەيٸن كەزەكتٸ وقۋ جىلى اياقتالىپ, بالالار جازعى دەمالىسقا شىعادى. ونى پايدالى ەرٸ قىزىقتى ٶتكٸزگٸسٸ كەلەدٸ. سوندىقتان بٸز بالا دەنساۋلىعىن نىعايتۋعا, بٸلٸمدەرٸن تولىقتىرىپ, جاقسى دەمالۋىنا جاعداي جاساۋىمىز كەرەك», — دەدٸ ەليحان سمايىلوۆ.
ٷكٸمەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, بالالاردىڭ سپورت سەكتسييالارىنا جەنە شىعارماشىلىق ٷيٸرمەلەرگە تەگٸن بارۋىنا مٷمكٸندٸك بەرۋ ٷشٸن جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەن 93 ملرد تەڭگە بٶلٸندٸ. وقۋشىلارعا ارنالعان 50 ساۋىقتىرۋ لاگەرٸن, 100 يننوۆاتسييالىق شىعارماشىلىق ورتالىعىن سالۋ بويىنشا جۇمىستار باستالىپ كەتتٸ. بۇل نىسانداردىڭ قۇرىلىسى 2026 جىلى اياقتالۋى قاجەت.
سونىمەن قاتار پرەمەر-مينيستردٸڭ ايتۋىنشا, ٶڭٸرلەردە بالالاردىڭ جازعى دەمالىسى مەن بوس ۋاقىتتارىن تيٸمدٸ ٶتكٸزۋ ٸسٸ كٶپ جاعدايدا فورمالدى تٷردە ۇيىمداستىرىلادى.
«ەسەرلٸ, ماعىنالى ٸس-شارالار از. كٶبٸنە ساپاسى سىن كٶتەرمەيدٸ. اۋىل بالالارىنا دا قاجەتتٸ دەڭگەيدە كٶڭٸل بٶلٸنبەيدٸ», — دەدٸ ەليحان سمايىلوۆ.
ٷكٸمەت باسشىسى بالالاردىڭ جازعى دەمالىسىن ۇيىمداستىرۋ كەزٸندە كٶپتەگەن ماڭىزدى مەسەلەلەردٸ ەسكەرۋ قاجەتتٸگٸن ايتتى. ەسٸرەسە, بالالارعا ارنالعان بۇقارالىق ٸس-شارالار, سونىڭ ٸشٸندە قورىتىندى ەمتيحاندار بەكٸتٸلگەن كەستەگە سەيكەس ساپالى ٶتۋٸ تيٸس.
«جازعى دەمالىستا بالالاردىڭ قاۋٸپسٸزدٸگٸ باستى نازاردا بولۋى كەرەك. ٸشكٸ ٸستەر, تٶتەنشە جاعدايلار, وقۋ-اعارتۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸكتەرٸ, ٶڭٸر ەكٸمدەرٸ تيٸستٸ قىزمەتتەردٸڭ تۇراقتى جۇمىسىن قامتاماسىز ەتۋٸ قاجەت», — دەدٸ ٷكٸمەت باسشىسى.
وسى ورايدا ەكٸمدەر جاز ايلارىندا وقۋ ورىندارىنداعى قاۋٸپسٸزدٸك جٷيەلەرٸن جاڭعىرتىپ, جابدىقتاۋ جۇمىستارىن كٷشەيتۋٸ تيٸس.
پرەمەر-مينيستر ٶڭٸر ەكٸمدٸكتەرٸنە ەلەۋمەتتٸك وسال توپتاعى بالالاردىڭ جازعى دەمالىسىن ۇيىمداستىرىپ, ولاردى ساۋىقتىرۋ شارالارىمەن بارىنشا قامتۋدى تاپسىردى.
«اۋىل بالالارىنىڭ بوس ۋاقىتىن تيٸمدٸ ٶتكٸزۋ ەرەكشە نازاردا بولۋى كەرەك. ولار ٷشٸن سپورت الاڭدارى مەن دامۋ ورتالىقتارىن جابدىقتاپ, ويىن-ساۋىق, مەدەني ٸس-شارالاردى ۇيىمداستىرۋ قاجەت», — دەدٸ ەليحان سمايىلوۆ.
سونىمەن قاتار ٷكٸمەت باسشىسى شالعاي ەلدٸ مەكەندەردە بالالاردىڭ دەنساۋلىعىنا سكرينينگ جاساۋ, ستوماتولوگييالىق تەكسەرۋ جٷرگٸزۋ ٷشٸن جىلجىمالى مەديتسينالىق پۋنكتتەردٸڭ جۇمىسىن ۇيىمداستىرۋ كەرەكتٸگٸن ايتتى. ودان بٶلەك قوعامدىق ورىنداردا بالالاردىڭ تاماقتانۋ ساپاسىن باقىلاۋ, تاماقتانۋ جەنە ويىن-ساۋىق ورتالىقتارىنداعى سانيتارييالىق جاعدايدى قامتاماسىز ەتۋ ماڭىزدى ەكەنٸ ايتىلدى.
قورىتىندىلاي كەلە, ەليحان سمايىلوۆ ٸشكٸ تۋريزمدٸ دامىتۋ شەڭبەرٸندە ەكسكۋرسييالىق-تانىمدىق ٸس-شارالاردى ۇيىمداستىرىپ, بالالاردىڭ تابيعات اياسىنا ساياحاتتارىن كٶبەيتٸپ, كانيكۋل كەزٸندە وقۋشىلاردىڭ مۋزەيلەرگە, تەاترلارعا, قورىقتارعا, ۇلتتىق پاركتەر مەن سپورتتىق وبەكتٸلەرگە تەگٸن بارۋلارىن قامتاماسىز ەتۋدٸ تاپسىردى.
