بٷگٸن Kazakhstan Urban Conference 2019 وتىرىسىندا الماتى ەكٸمٸ باقىتجان ساعىنتاەۆ مەگاپوليس دامۋىنىڭ تٷبەگەيلٸ جاڭا كەزەڭٸن باستايتىن «الماتى 2050» ستراتەگيياسىنىڭ قوعام مەن ساراپشىلار تالقىلاۋىنان ٶتكەن نەتيجەسٸن ۇسىندى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
الماتى ەكٸمدٸگٸ ۇيىمداستىرعان Kazakhstan Urban Conference 2019 فورۋمىنىڭ پٸكٸرتالاس الاڭىندا قوعامدىق قاۋٸپسٸزدٸك, قالا كٶلٸگٸنٸڭ تيٸمدٸلٸگٸ, ەكولوگييا, مەگاپوليستٸڭ اۋماقتىق دامۋى, كوممۋنالدى سەكتوردى جاقسارتۋ, ەڭبەكپەن قامتۋ جەنە باسقا دا مەسەلەلەر تالقىلانۋدا. «2050 جىلى الماتىنىڭ كەلبەتٸ قالاي ٶزگەرەدٸ?», «الماتى 5 ملن تۇرعىنعا مەتروٶڭٸر بولا الا ما?» تاقىرىپتارى جەكە تالقىلانادى.
ۋربان فورۋمنىڭ جۇمىسىنا ستەيكحولدەرلەر, ۋربانيستەر, سەۋلەتشٸلەر, ەكونوميستەر, ينۆەستورلار, ٷكٸمەتتٸك ەمەس ۇيىم ٶكٸلدەرٸ مەن قالا تۇرعىندارى قاتىسۋدا. ولار اشىق ديالوگ بارىسىندا زامانۋي قالالاردىڭ دامۋى تۋرالى ٶز ويلارىن ورتاعا سالىپ جاتىر.
الماتى قالاسىنىڭ ەكٸمٸ باقىتجان ساعىنتاەۆ «الماتى 2050» دامۋ ستراتەگيياسى تۋرالى ايتا كەلٸپ, ونىڭ باستى ٷش قاعيدات - جاڭا ەكونوميكا, جاڭا كەڭٸستٸك جەنە جاڭا كوممۋنيكاتسييالارعا نەگٸزدەلگەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
«بٸز الماتىلىقتاردىڭ جوعارى ساپالى ٶمٸر سٷرۋٸ مىقتى قالالىق ەكونوميكالىق بازا قالىپتاسقاندا عانا مٷمكٸن ەكەنٸنە كٶز جەتكٸزدٸك. سوندىقتان ستراتەگييادا ەكونوميكالىق دامۋدىڭ «قۇرىلىمدىق مانەۆرٸ» جاسالعان, وسىنىڭ اياسىندا بٸز كرەاتيۆتٸ يندۋسترييانىڭ, اقپاراتتىق تەحنولوگييانىڭ, تۋريزمنٸڭ ٷلەسٸن بٸرتٸندەپ ۇلعايتامىز», — دەدٸ باقىتجان ساعىنتاەۆ.
جيىن بارىسىندا مەگاپوليس ەكٸمٸ الماتىنىڭ «شەتسٸز قالا» رەتٸندە داميتىنىن ايتتى.
«قالا كەڭٸستٸگٸن پوليورتالىقتاندىرۋعا كٶشٸرۋ بٸرتٸندەپ جٷزەگە اسادى. ٶمٸر سٷرۋدٸڭ جوعارى ساپالى ستاندارتتارى بولۋى تيٸس جەنە ول قالانىڭ بارلىق اۋداندارىندا قامتاماسىز ەتٸلەدٸ. بۇل - مەنٸڭ الدىما قويعان باستى ماقساتىم», - دەدٸ ەكٸم.
ٷشٸنشٸ قاعيدات – جاڭا كوممۋنيكاتسييالار «الماتى 2050» ستراتەگيياسىن ەزٸرلەۋدە قولدانىلدى جەنە قالانىڭ ەڭ ٶزەكتٸ مەسەلەلەرٸن تالداۋدا كونسترۋكتيۆتٸ قوعامدىق ديالوگتى قورىتىندىلادى.
ستراتەگيياداعى مٸندەتتەردٸ جٷزەگە اسىرۋ ٷشٸن ورتامەرزٸمدٸ, شەشۋدٸ قاجەت ەتەتٸن بٸرقاتار قۇجاتتار قابىلداندى. بۇلار – 2020-2024 جىلدارعا ارنالعان «جاڭا الماتىنىڭ» كەشەندٸ جوسپارى, «ٷلكەن الماتى» — الماتى اگلومەراتسيياسىن دامىتۋدىڭ ٶڭٸرارالىق جوسپارى جەنە «الماتى بيزنەس-2025» بٸرىڭعاي ٶڭٸرلٸك باعدارلاماسى.
بۇلاردان ٶزگە, «الماتى 2025» دامۋ باعدارلاماسى, قالانى دامىتۋدىڭ شەبەرلٸك جوسپارىنىڭ تۇجىرىمداماسى جەنە الماتىنىڭ جاڭا باس جوسپارى ەزٸرلەنەدٸ. سونىمەن قاتار, قالانىڭ بارلىق سەگٸز اۋدانى دامۋدىڭ ٷش جىلدىق شەبەرلٸك جوسپارىن دايىنداۋى تيٸس.
«بۇل ستراتەگييانى ەزٸرلەۋگە جەنە تالقىلاۋعا قالانىڭ بارشا جۇرتشىلىعى بەلسەنە قاتىستى دەپ نىق سەنٸممەن ايتا الامىن. ونى دايىنداۋعا الماتىنىڭ ساراپشىلار قوعامداستىعى, ٸسكەرلٸك كەڭەسٸ, قوعامدىق كەڭەسٸ, قالالىق مەسليحاتتىڭ دەپۋتاتتار كورپۋسى, بيزنەس-قوعامداستىق, قالانىڭ بەلسەندٸ ازاماتتارى مەن تۇرعىندارى كەڭٸنەن تارتىلدى», - دەدٸ شاھار باسشىسى.
ول الماتىنى ستراتەگييالىق جوسپارلاۋ بارىسىندا «حالىق ٷنٸنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» قاعيداتىنىڭ العاش رەت جٷزەگە اسقانىن اتاپ ٶتتٸ.
ستراتەگييا جوباسى ارنايى سايتتا اشىق تٷردە ۇسىنىلدى, مۇندا ەركٸم ٶزٸنٸڭ ۇسىنىس-پٸكٸرٸن بٸلدٸرە الدى جەنە قالالىق گازەتتەردە جارييالاندى, ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەر مەن تەلەارنادا كەڭٸنەن تارادى.
جالپى, مىڭنان استام ۇسىنىس تٷستٸ. قالالىق موبيلدٸلٸك جەنە كٶلٸك ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ بويىنشا تٷسكەن ساۋالدار باسىم (18,2%) بولدى, ەكٸنشٸ ورىندا (12%) - ەكولوگييا مەن جاسىلداندىرۋ, اۋا باسسەينٸن تازارتۋ مەسەلەلەرٸن شەشۋ تۇرسا, سەۋلەت, قۇرىلىس تٷكش بويىنشا تٷسكەن ۇسىنىستار 10,6%-دى قۇرادى.
بارلىق تٷسكەن ۇسىنىس بٸرنەشە ساناتقا بٶلٸندٸ. سايت ارقىلى تٷسكەن تۇرعىنداردىڭ شامامەن 130 ۇسىنىسى ستراتەگييانىڭ قورىتىندى نۇسقاسىندا ەسكەرٸلدٸ. 234 ۇسىنىس ورتامەرزٸمدٸ (تاكتيكالىق) سيپات العاندىقتان, مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ وپەراتسييالىق جوسپارىنا ەنەدٸ. 123 ۇسىنىس تاياۋ ارادا شەشٸلۋٸ ٷشٸن OpenAlmaty جٷيەسٸنە تٸركەلگەن.
ساراپشىلار مەن قوعامنىڭ پٸكٸرٸ ەسكەرٸلٸپ, قايتا تولىقتىرىلعان ستراتەگييا قالالىق مەسليحاتتىڭ قاراۋىنا ۇسىنىلادى.