مەككە شاھارىنداعى قاسيەتتٸ قاعبانىڭ قارا تٷستٸ ماتامەن كٶمكەرٸلٸپ تۇراتىنىن بارلىعى جاقسى بٸلەتٸن بولار. دەگەنمەن, سول جابىندى ماتانى (كيسۋا) جىلىنا بٸر رەت زۋلحيدجا ايىنىڭ 9-10 كٷندەرٸندە اۋىستىراتىنى جايلى اقپاراتتى كٶبٸنٸڭ بٸلە بەرمەسٸ انىق.
قاسيەتتٸ قۇران كەرٸمدە «جەر بەتٸندەگٸ العاشقى ٷي» دەپ ۇلىقتالعان قاعبانى جابۋلاپ قويۋ ٷردٸسٸ مۇحاممەد پايعامبارىمىزدىڭ (س.ع.س.) زامانىنا دەيٸن دە بولعان. ال, ەز ەلشٸنٸڭ زامانىندا كيسۋا يەمەن ەلٸندە دايىندالعان. كەيٸننەن ومار (ر.ا.) حاليفالىعى تۇسىندا كيسۋا مىسىر جەرٸندە ەزٸرلەنٸپ وتىرعان. سونداي-اق, اۋىستىرۋ ۋاقىتى دا ەرتٷرلٸ بولعان. مىسالى, ەل-مامۋن حاليفا كەزٸندە قاعبا جابىندىسى جىلىنا ٷش رەت جاڭارتىلسا, ەل-مۋتاۆاككيل تۇسىندا ەر ەكٸ اي سايىن اۋىستىرىپ وتىرعان.
جابىندى ماتانىڭ ۇزىندىعى – 41 مەتر. قارا تٷستٸ قاتتى ماتادان تٸگٸلەتٸن جابىندى جالپى سەگٸز بٶلٸكتەن قۇرالادى. ماتا بەتٸنە التىن جٸپتەرمەن «ەلي يمران» سٷرەسٸنٸڭ «نەگٸزٸنەن, ادام بالاسى ٷشٸن مەككەدە العاش قۇرىلعان ٷي –(قاعبا) بٷكٸل ەلەمگە مٷباراك جەنە تۋرا جول» اياتى جازىلعان. جەنە دە قاسيەتتٸ قۇراننىڭ جەتٸ سٷرەسٸ جازىلعان.
تٶمەندەگٸ ۆيدەودا كيسۋا اۋىستىرۋ رەسٸمٸ كەزٸندە بايقاۋسىزدا قاعبانىڭ «جالاڭاشتانىپ» قالعان سەتٸ كٶرسەتٸلەدٸ. بۇل وقيعا 2015 جىلى ورىن العان بولاتىن.
