- لاڭكەستٸك جاسادى دەپ ايىپتالعان ارسەن تاڭاتاروۆتىڭ اناسى «دياپازونعا» بەرگەن سۇحباتىندا راديكالداردىڭ ونىڭ ۇلىنىڭ باسىن قالاي اينالدىرعانىن اشىپ ايتىپ بەردٸ.
ريزا تاڭاتاروۆانىڭ ايتۋىنشا, ونىڭ ۇلى ەكەسٸز ٶسكەن.
«بٸز ٶمٸر بويى پەتەر جالداپ تۇردىق. تۋرگەنەۆ, شانحاي, ەبٸلقايىر حان كٶشەلەرٸندە, تۇرماعان جەرٸمٸز جوق دەسە دە بولادى. تۇرمىسىمىز تٶمەن بولدى, تاپشىلىقتىڭ زاردابىن تارتۋىنداي-اق تارتتىق. جالعىز باستى انا رەتٸندە جەردەماقى الۋىم قاجەت بولعان, بٸراق تۇراقتى تٸركەلگەن جەرٸم بولماعان سوڭ ونى دا الا المادىق. سودان سوڭ مەملەكەتكە بوس جالتاقتاي بەرگەن قاجەت ەمەس دەپ شەشتٸك. ارسەن 8 سىنىپ بٸتٸرگەن. سودان كەيٸن ەش جەردە وقىمادى. سەبەبٸ جاعدايىمىز بولمادى. 14 جاسىنان باستاپ قۇرىلىستا تٷرلٸ جۇمىستاردا كٶمەكشٸ بولىپ جۇمىس ٸستەدٸ. جالعىز ٶزٸ بٸزدٸ اسىرادى. سوڭعى جىلدارى قۇرىلىستا جۇمىس بولمادى, ول كەرٸز جٷيەلەرٸن تازالاۋ, قار كٷرەۋ سيياقتى جۇمىستارمەن دە اينالىستى. سوسىن بازاردا تەلەفون ساتۋعا شىقتى. مەن وعان ۇرلانعان تەلەفونداردى الماۋىن, قۇجاتتارىن تەكسەرۋٸن ٶتٸنٸپ جٷردٸم. ول ماعان قارسى كەلٸپ كٶرگەن ەمەس, «سٸز» دەپ سٶيلەسەدٸ», - دەدٸ ريزا تاڭاتاروۆا.
اناسى ارسەن نامازدى 18 جاسىنان وقي باستاعانىن ايتتى, جۇما سايىن «نۇردەۋلەت» مەشٸتٸنە باراتىن. سوڭعى ۋاقىتتاردا قالانىڭ ەسكٸ بٶلٸگٸندەگٸ بٸر مەشٸتكە بارىپ جٷردٸ. بٸراق, اناسى ونىڭ ورتاسىندا راديكالدىق كٶزقاراسپەن ادامدار بولعان-بولماعانىن بٸلمەيدٸ. «ارسەن قىزعانشاق, ٷيگە ەشكٸمدٸ ەكەلمەيتٸن. سوندىقتان كٸممەن تىعىز ارالاسقانىن بٸلمەيمٸن. ول قالانىڭ ەر اۋداندارىندا تۇردى, سوندىقتان دوستارى مەن تانىستارى دا كٶپ بولاتىن», - دەدٸ تاڭاتاروۆا.
ونىڭ ايتۋىنشا, ارسەن دميتريي تاڭاتاروۆ پەن ارمان ايتۋعاندى تانىمايدى, سول قىرسىق شالعان 5 ماۋسىم كٷنٸ ول تابيعات اياسىنا سەرۋەنگە شىعۋعا ەزٸرلەنگەن. «5 ماۋسىم تاڭەرتەڭ ول ەپكەسٸ, جەزدەسٸمەن سەرۋەنگە شىعاتىنىن, ەت ساتىپ الۋعا باراتىنىن ايتتى. الايدا, ساعات 12.30-دىڭ كەزٸندە ونىڭ ۇيالى تەلەفونى سٶندٸرۋلٸ بولدى. وعان بٸرەۋدٸڭ اعاسى ۇلدى بولىپ, شٸلدەحاناعا شاقىرعانىن حابارلاعان. سٶيتسە الداپ شاقىرىپتى. ۇلىم بارعان كەزدە ودان تەلەفوندى الىپ قويعان», - دەپ ارسەننٸڭ اناسى سول كٷندٸ سيپاتتاپ بەردٸ.
«كەيٸننەن تەرگەۋ اباقتىسىندا قىلمىس تۋرالى حابارلاماعانى ٷشٸن سوتتالىپ جاتقانداردىڭ بٸرٸ ارسەننٸڭ كەتكٸسٸ كەلگەندٸگٸن, تەلەفونىن الماقشى بولىپ كەتٸپ, سودان بەرٸ ول ونى كٶرمەگەن. ال بۇل جٸگٸت كەيٸنٸرەك كەلگەن, سوندىقتان تەلەفونىن تاپسىرماعان, ونىڭ جىلدام كەتٸپ قالۋعا مٷمكٸندٸگٸ بولعان. ارسەنگە ٸزدەۋ جارييالانعانىن ەستٸگەندە, شوشىپ كەتتٸم. سول پەتەردە ولارعا ەموتسيياعا ەسەر ەتەتٸن بٸردەڭەنٸ سۋعا قوسىپ بەرگەنگە ۇقسايدى. ارسەن جٷكتٸ ەيەلٸن, مەنٸ بۇلاي تاستاپ كەتۋٸ مٷمكٸن ەمەس. ونىڭ دٸنٸ تازا بولدى, ساقال قويمادى, شولاق بالاقتى شالبار دا كيگەن ەمەس».
ارسەنگە ٸزدەۋ جارييالانعاندا, اناسى ەپكەسٸمەن بٸرگە قالا بويىنشا ونى ٶزدەرٸ ٸزدەگەن.
«بٸر كٷنٸ ارسەن ۆەنەراعا (ەيەلٸ) حابارلاسىپ, بەرٸلۋگە قورقاتىنىن, ولار ەسكەرتۋسٸز وق اتاتىنىن ايتقان. ارسەندە 5 ماۋسىمدا ەت ساتىپ الماقشى بولعان اقشاسى جەنە 7-سٸ كٷنٸ پەتەرگە تٶلەيتٸن 30 مىڭ تەڭگەسٸ بولعان. بۇل اقشاعا ول ماي قۇيۋ ستانساسىنان سنيكەرس پەن سۋ ساتىپ العان. ساتۋشىلار ونى تانىماعان, سەبەبٸ ٸزدەۋگە 18 جاسىندا تٷسكەن فوتونى بەرگەن, ول وسى ۋاقىت ارالىعىندا بٸراز ٶزگەرگەن», - دەدٸ ر. تاڭاتاروۆا.
اناسىنىڭ ايتۋىنشا, ارسەن ٶزٸ بەرٸلگەن, ول ٷيگە كەلدٸ, وندا ونى ەيەلٸ مەن پوليتسەيلەر كٷتٸپ وتىردى. «ۆەنەرا پوليتسييادان وعان وق اتپاۋدى ٶتٸندٸ. ارسەننٸڭ ٷستٸ قان-قان بولدى, جاراسىن فۋتبولكامەن تاڭىپ قويعان. كيٸمنٸڭ ورنىنا جىرتىلعان كٶرپەشە جامىلىپ العان. كٷرە تامىرى كەسٸلگەن. ٶز-ٶزٸنە قول جۇمساماق بولعان سيياقتى», - دەپ بولجالى ر. تاڭاتاروۆا.
ەيەلٸنە «پاللادا» دٷكەنٸنە شابۋىل جاسالعان ۋاقىتتا قاتتى قورىققانىن ايتقان. ەي-شاي جوق اتىپ تاستايدى دەپ ويلاعان. ايىپتالۋشىنىڭ اناسى ارسەن بوي تاسالاپ جٷرگەندە, ودان ونىڭ ٶمٸربايانى مەن قايدا جاسىرىنۋى مٷمكٸن ەكەنٸن سۇراعان.
«بٸزدەن جاۋاپ العاننان كەيٸن, سوتقا نە تۋىسى, نە قورعاۋشىسى رەتٸندە قاتىسا المايمىز. بٸزدٸ كۋەگەر رەتٸندە جازعان. سوتقا بٸزدٸ كٸرگٸزبەيدٸ. ەشكٸممەن سٶزگە كەلگٸم كەلمەيدٸ. ٶيتكەنٸ ولار سوت ٷكٸمٸنەن كەيٸن ارسەندٸ قاي تٷرمەگە اپاراتىنىن بٸزگە ايتپاي قويۋلارى مٷمكٸن, مەن ەندٸ ۇلىمدى كٶرمەيتٸن شىعارمىن دەپ قورقامىن», - دەگەن مۇڭىمەن بٶلٸستٸ ارسەننٸڭ اناسى.
«وسى تٶرت ايدا ۇيقى-كٷلكٸ كٶرمەدٸم, كەلٸننٸڭ قان قىسىمى كٶتەرٸلٸپ جٷر, بوساناتىن ۋاقىتى كەلدٸ, بٸراق ەلٸ تۋا الماي جٷر. بٸز ادۆوكاتقا اقشا جينادىق, بٸراق ارسەن ودان باس تارتتى».
ريزا تاڭاتاروۆا ۇلى مەن باسقا دا ايىپتالۋشىلار تيٸستٸ جازالارىن الۋى كەرەكتٸگٸنە كەلٸسەدٸ. تەك ارسەندٸ ٶمٸر بويىنا باس بوستاندىعىنان ايىرماسا ەكەن دەپ تٸلەيدٸ.
«جازىقسىز قازا تاپقان جاندار ٷشٸن قىنجىلامىن. ولاردىڭ تۋىستارىنا شىن جٷرەكتەن كٶڭٸل ايتامىن, ەگەر وسىعان مەنٸڭ ۇلىمنىڭ كٸنەسٸ بولسا كەشٸرٸم سۇرايمىن», - دەدٸ ارسەننٸڭ اناسى.
