بٷگٸن قر ٷكٸمەتٸنٸڭ باسپاسٶز ورتالىعى الاڭىندا ٶتكەن باسپاسٶز مەسليحاتىندا قر يندۋسترييا جەنە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ۆيتسە-مينيسترٸ قايىربەك ٶسكەنباەۆ تۇرعىن ٷيدٸڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸ مەن ساپاسىن ارتتىرۋ بويىنشا قابىلدانىپ جاتقان شارالار تۋرالى ايتتى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
ق. ٶسكەنباەۆ اتاپ ٶتكەندەي, 2018 جىل تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى بويىنشا تابىستى بولدى.
«2018 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 12,5 ملن م² تۇرعىن ٷي ٸسكە قوسىلدى, ول ٶتكەن جىلدىڭ دەڭگەيٸنەن 12,1% جوعارى. 113 مىڭنان استام وتباسى تۇرعىن ٷي جاعدايلارىن جاقسارتتى», — دەپ اتاپ ٶتتٸ ۆيتسە-مينيستر.
2018 جىلى تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا 1,2 ترلن تەڭگە ينۆەستيتسييالاندى. بۇل 2017 جىلدان 8,1%-عا ارتىق. ينۆەستيتسييالاردىڭ نەگٸزگٸ ٷلەسٸن — 86% — جەكە قۇرىلىس سالۋشىلار مەن حالىقتىڭ ينۆەستيتسييالارى قۇرايدى. 1 تەڭگەگە مەملەكەتتٸك قاراجاتقا 6 تەڭگە جەكە ينۆەستيتسييالار تارتىلدى.
2018 جىلى پايدالانۋعا بەرٸلگەن تۇرعىن ٷي كٶلەمٸ 2017 جىلمەن سالىستىرعاندا 12,1%-عا ارتتى. جەكە تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا ينۆەستيتسييا 459 ملرد تەڭگەنٸ, كٶپپەتەرلٸ تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا — 702 ملرد تەڭگەنٸ قۇرادى. جەكە ينۆەستيتسييالار ەسەبٸنەن 5,7 ملن م² نەمەسە 39 مىڭنان استام جەكە تۇرعىن ٷي, سونداي-اق 6,8 ملن م² نەمەسە 74 مىڭنان استام كٶپ پەتەرلٸ تۇرعىن ٷي پايدالانۋعا بەرٸلدٸ. تۇرعىن ٷيدٸ پايدالانۋعا بەرۋدٸڭ ارتۋ دەڭگەيٸ رەسپۋبليكانىڭ بارلىق ٶڭٸرلەرٸندە بايقالادى.
2018 جىلى «نۇرلى جەر» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسىن جٷزەگە اسىرۋ قورىتىندىلارى تۋرالى ايتا كەلە, ۆيتسە-مينيستر باعدارلامانىڭ تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا قايتا ينۆەستيتسييا سالۋ جەنە قايتارۋ تەتٸكتەرٸن قاراستىراتىنىن ەسكە سالدى. بۇل باعدارلامانى ٸسكە اسىرۋعا سالىنعان اقشا قايتارىمدى نەگٸزدە ەلدٸڭ تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا تۇراقتى تٷردە ينۆەستيتسييالاناتىنىن بٸلدٸرەدٸ.
«7-20-25» باعدارلاماسىنىڭ قابىلدانۋىنا بايلانىستى مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا 2019 جىلدان باستاپ قۇرىلىس الاڭدارىن ينجەنەرلٸك كوممۋنيكاتسييالارمەن جابدىقتاۋدى قارجىلاندىرۋ سوماسى 80 ملرد تەڭگەدەن 100 ملرد تەڭگەگە دەيٸن ارتتى.
«نۇرلى جەر» باعدارلاماسى اياسىندا جالعا بەرٸلەتٸن جەنە كرەديتتٸك تۇرعىن ٷيلەردٸ قارجىلاندىرۋ قاراستىرىلعان.
ق. ٶسكەنباەۆتىڭ ايتۋىنشا, «ساتىپ الۋسىز جالعا بەرٸلەتٸن تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى» باعىتى بويىنشا جىل سايىن 25 ملرد تەڭگەگە دەيٸن بٶلٸنگەن. 2019 جىلدان باستاپ قارجىلاندىرۋ 35 ملرد تەڭگەگە دەيٸن ارتتى.
ەكٸمدٸكتەر «كرەديتتٸك تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى» باعىتى بويىنشا جوبالاردى قارجىلاندىرادى (رەۆولۆەرلٸك نەگٸزدە). جىل سايىن تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا 200 ملرد تەڭگە بٶلٸنەدٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, اتالعان باعىت اياسىندا تۇرعىن ٷي قۇرىلىسى بۇدان بىلاي تەك قانا ٶسە بەرەدٸ.
«نۇرلى جەر» باعدارلاماسىنىڭ تاعى بٸر باعىتى اياسىندا — «جەكە قۇرىلىس سالۋشىلاردىڭ تۇرعىن ٷي سالۋىن ىنتالاندىرۋ» — «دامۋ» بانكٸ ارقىلى قۇرىلىس كومپانييالارىنىڭ تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنا نەسيەلەرٸن سۋبسيدييالاۋ قاراستىرىلعان. سىياقى ستاۆكاسىنىڭ 7% سۋبسيدييالانادى. ال بانكتەر بولسا 152 ملرد تەڭگەگە دەيٸن قارىز بەردٸ.
«“7-20-25” يپوتەكالىق باعدارلاماسى مەن “نۇرلى جەر” باعدارلاماسى بٸر-بٸرٸن تاماشا تولىقتىرۋدا. ەگەر “7-20-25” باعدارلاماسى تۇرعىن ٷيدٸ ساتىپ الۋ ٷشٸن ادامدارعا قاراجاتقا قول جەتٸمدٸلٸك بەرسە, “نۇرلى جەر” تۇرعىندارىمىزدى قولجەتٸمدٸ باعامەن پەتەرلەرمەن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان», — دەدٸ ق. ٶسكەنباەۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, «7-20-25» باعدارلاماسىن تيٸمدٸ جٷزەگە اسىرۋ ٷشٸن «نۇرلى جەر» باعدارلاماسىنا تٷزەتۋلەر ەنگٸزٸلدٸ. «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى بويىنشا ەكٸمدٸكتەر سالعان تۇرعىن ٷيلەردٸ «7-20-25» باعدارلاماسىنا قاتىسۋشىلار مەن تۇرعىن ٷي قۇرىلىس جيناق بانكٸنٸڭ سالىمشىلارىنا بٸر مەزگٸلدە ٸسكە اسىرۋ جٷيەسٸ قاراستىرىلعان.
«ەگەر 2017 جىلى قازاقستاندا 11 ملن م² تۇرعىن ٷي سالىنسا, 2018 جىلى – 12 ملن م² تۇرعىن ٷي سالىدى, ال 2019 جىلى بٸز 13 ملن م² تۇرعىن ٷي سالۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. بۇل ٷشٸن بارلىق العىشارتتار بار. ولار جاقسى ساراپتاماعا نەگٸزدەلگەن. مەنٸڭ ويىمشا, بٸز العا قويىلعان مٸندەتتٸ ورىنداپ شىعامىز», — دەدٸ ق. ٶسكەنباەۆ.