Jańǵyrtý – búkil memlekettik saiasattyń negizgi ózegi

Jańǵyrtý – búkil memlekettik saiasattyń negizgi ózegi

Búginde dúniejúziniń eń iri memleketteriniń qataryna kirip otyrǵan Qazaqstannyń ulan-baitaq jer kólemin saqtap qalýy qatardaǵy qolbasy batyrlardyń erligi arqasynda ǵana múmkin bolǵan nárse emes. Bul qazaq handary men sultandarynyń danalyǵy men kóregendiginiń jemisi bolatyn. Biz dúnieni dúrbeleńge salǵan daǵdarystan demikpei shyǵyp,  damýdyń dańǵyl jolyna bet burǵan, yqtimal syn-tegeýrinderge tyńǵylyqty shep qurǵan elmiz. Elimizdiń shirek ǵasyr ishinde osynshalyq zor jetistikterge jetýi - Elbasynyń júrgizip otyrǵan, sarabdal saiasatynyń jemisi ekeni aqiqat. Elbasymyz óz sózinde «Bizdiń aldymyzda qos tin jol tur: ne qazirgi aqiqatty eńserip, jańa Qazaqstandy jasaqtaimyz, ne ǵaiypqa sińip, joq bolamyz. Bizdiń tańdaǵanymyz – birinshisi, alaida bizdiń jasampaz jańalyǵymyz tarihi bai tájiribeni tirek etýi kerek» degen.

Memleket qyzmetin baqylaýdyń nátijeliligi, kóbine  búkil halyqty jigerlendirip, belgili bir maqsattarǵa jumyldyra alatyn ideologiia jasaqtaýǵa bailanysty bolatyny daýsyz.  Osyǵan orai, Elbasymyz  «Bizdiń maqsatymyz aiqyn, baǵytymyz belgili, ol – álemdegi eń damyǵan 30 eldiń qataryna qosylý», dedi. 2017 jyldyń 12 sáýirinde jariialanǵan, 6 basym baǵytty aiqyndaǵan «Bolashaqqa baǵdar: rýhani jańǵyrý» maqalasy  taiaý jyldardaǵy atqarylatyn kóp sharalarǵa bastama boldy. Qazaq eli - óziniń belgili tarihy men ózindik bolashaǵy bar eýraziialyq el. Sondyqtan bizdiń modelimiz basqa eshkimge uqsamaityn, óz boiyna ártúrli  órkenietterdiń  jetistikterin sińirgen el bolýǵa umtylýymyz qajet.

Osy kúnge deiin elimizdiń eńse kóterip, egemendik alýyna eleýli úles qosqan tulǵalar az emes. Olardy urpaqqa ulyqtap, izgilikti isterin nasihattaýda túrli sharalar atqarylyp jatqany aiqyn. Solardyń biri – Elbasy N.Á.Nazarbaev «Bolashaqqa baǵdar: rýhani jańǵyrý» atty maqalasynda atap kórsetken «Qazaqstandaǵy 100 jańa esim» jobasy. «Qazaqstandaǵy 100 jańa esim» jobasy – Táýelsizdik jyldarynda tabysqa jetken, elimizdiń ár óńirinde turatyn túrli jastaǵy, san alýan etnos ókilderiniń tarihy. Jobada naqty adamdardyń naqty taǵdyrlary men ómirbaiandary arqyly búgingi, zamanaýi Qazaqstannyń kelbeti kórinis tabady» degen Elbasy maqalasyndaǵy osy bir joldar jobanyń bolashaq urpaq úshin qanshalyqty mańyzdy ekenin aiǵaqtasa kerek.

Kieli Kúreńbel nebir aitýly azamattar ómirge kelip, sarǵaiǵan tarih paraqtaryna esimderi altyn árippen jazylyp qalǵan tulǵalarǵa bai ólke. Aibyndy qazaq babalarymyzdyń tuiaǵy búgingi kúnderi de elimizdi álemge tanytyp, keler urpaqqa jarqyn bolashaq turǵyzý úshin aianbai eńbek etýde. Aýdandyq ishki saiasat bóliminiń basshylyǵymen Kerbulaq aýdany boiynsha «100 jańa esim» jobasyna  qatysýshy kandidattardyń qujattary jinaqtalyp, aýdan men memlekettimizdiń damýyna zor úles qosyp júrgen azamattardyń qujattary oblysqa tapsyrylýda. Respýblikalyq deńgeidegi kitapqa shyǵary áli ýaqyttyń enshisinde, desekte búgingi kúni aramyzda júrgen aýdanymyzdyń bilim, sport, mádeniet, óner jáne taǵy da basqa salada aianbai eńbek etip, óz salasynyń úzdikteri atanǵan azamattarymyzdy bilip júrgenimiz abzal.

Qazaq babamyz qashannan qara kúsh iesi, túz dalanyń qaharman ulandary bolǵan. Solardyń izi, aýdanymyzdyń maqtan tutar sportshylary, Qyzaibai Aqtóre dosymhanuly, Jumaǵaziev Dáýren Nurdaýletuly, Azamat Muqanov syndy batyrlarymyz.  Uldary ǵana emes, qyzdary da kúshimen álemdi tamsandyrǵan, aýdanymyzdyń sport salasynda namysyn qoldan bermei júrgen  sportshylarymyz Erkebaeva Gúlmaral Menenbaiqyzy men Kýryshbaeva Dildash Nýrihanqyzy. Osy atalǵan azamattarymyz aýdan, oblys, Respýblika, Álem boiynsha qazaq eliniń atyn shyǵaryp júrgen sportshylarymyz.

Ómirin at ústinde ótkizgen ata-babam jylqy malyn erekshe qasterlegen. Er qanaty sanaǵan. Búgingi kúni de at qulaǵynda oinap, jylqynyń babyn taba biletin shabandoz, Shubar aýylynyń týmasy Myrzabaev Baýyrjan Baqytjanuly memleketimizdi at sporty boiynsha shetelge tanytyp júrgen – jokei chempiony.

Sportshylarmyzdyń jeńiske jetý jolynda qajyrly eńbek etetini málim, jeńiske jetý jolynda ár sportshynyń qasynda óz ýaqytyn aiamai, ózgeniń baqytyn aialai júretin, sport túrleriniń qyr-syryna mashyqtandyratyn ustaz júredi. Solardyń biri Jolaman aýylynyń týmasy, qazaqsha kúres, sambo, dziýdo kúres túrleriniń jattyqtyrýshysy Balpýhov Azamat Nurmuhanbetuly.

Adam balasynyń qol jetkizgen uly igilikteriniń biri – bilim qazynasy. Bilim toqtaýsyz, tolassyz úrdis. Qazaqstan Respýblikasynyń bilim salasynyń damýyna úles qosyp júrgen, shet elderde bilim alyp, qazirgi tańda Ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ-niń halyqaralyq qatynastar fakýltetiniń halyqaralyq qatynastar jáne álemdik ekonomika kafedrasynyń dotsenti, kafedra meńgerýshisiniń orynbasary, Jolaman aýylynyń týmasy  Sarybaev Meiram Meisenbaiuly.

Ulttyń básekelestik qabileti birinshi kezekte onyń bilimdilik deńgeiimen anyqtalady. Bilim salasynyń taǵy bir úzdigi, Taldybulaq aýylynyń týmasy Jumádilov Erjan Esetuly. Jalyndaǵan jastyń búgingi kúnniń ózinde jetken jetistikteri az emes, Ioshkar-Ola, Reseidegi stýdentterdiń Halyqaralyq internet-olimpiadasynda eki jyl qatarynan júldeli oryn iegeri, Q.I.Sátbaev atyndaǵy Orden, 2016 j., jáne budan da basqa kóptegen alǵys hattar men dárejeli diplomdarmen marapattalǵan. Fizika pániniń muǵalimi retinde 2015-2017 oqý jyldary aralyǵynda oblystyq olimpiadada oqýshylary 11 júldeli oryn, Respýblikalyq olimpiadada 9 júldeli oryn ielendi.

San salaly ǵalymdar men ónerpazdardy túletken Bostan aýyly, óner álemine  qadam basqan Medet Tańatarulynyń týǵan ólkesi. Medet 2011-2012 jyldary Astana qalasyndaǵy mádeniet kúnderindegi gala kontsertterde «Beibitshilik» saraiynda óner kórsetip, 4 ret Elbasynyń aldynda án salǵan, Italiia memleketiniń Milan qalasynda ótken «Milan EKSPO – 2015» búkilálemdik kórmesine qatysyp, shetelde qazaq eliniń ónerin, mádenietin, ádet-ǵurpynan syr shertetin ulttyq ónerimizdi pash etti.

Atalǵan azamattarymyzdan basqa da kóptegen elimizdiń damýyna úles qosyp júrgen kóptegen esimder bar. Elbasymyz aitpaqshy, «búgingi zamanda óziniń asqaq armanyna tek jańasha oilaityn, erik-jigeri mol, ózine senimdi adamdar ǵana qol jetkize alady».

Maqala sońyn Elbasymyzdyń sózimen támamdasam, «HIH ǵasyrdaǵy Qazaqstannyń tabystarynyń kilti myna tórt taǵdyr shesherlik uǵymdar bolyp tabylady. Olar – Jańǵyrtý, Halyqtyń ál-aýqaty, Innovatsiia, Integratsiia».  Jańǵyrtý – búkil memlekettik saiasattyń negizgi ózegi.

Zere SAILAÝ,

aýdandyq ishki saiasat

bóliminiń bas mamany