Elbasy biylǵy Qazaqstan halqyna Joldaýynda densaýlyq saqtaý salasy halyqtyń, memlekettiń jáne jumys berýshiniń ortaq jaýapkershiligine negizdelgen Mindetti áleýmettik meditsinalyq saqtandyrý júiesine kezeń-kezeńimen kóshý qajettiligin atap ótip, naqty tapsyrmalar berdi. Bul rette tegin meditsinalyq kómektiń kepildik berilgen kóleminiń jańa modelin ázirleý qajettiligi alǵa tartylǵan bolatyn.
QR Densaýlyq saqtaý ministrligi men Mindetti áleýmettik meditsinalyq saqtandyrý qory jalpy jurtshylyqqa arnalǵan minimaldy áleýmettik standart - TMKKK paketi, áleýmettik meditsinalyq saqtandyrý júiesinde saqtandyrylǵan azamattarǵa arnalǵan qyzmetter paketi, sondai-aq meditsinalyq kómektiń ózge qarjy kózderinen qarjylandyrylatyn qosymsha kólemi siiaqty meditsinalyq qamsyzdandyrýdyń úsh deńgeili júiesin usynady.
TMKKK paketi - shuǵyl jáne kezek kúttirmeitin jaǵdaiǵa tap bolǵan árbir azamatqa kómek kórsetýge jáne jurtshylyq úshin mańyzy bar aýrýlardy baqylaýda ustaýǵa baǵyttalǵan kómek túri. TMKKK paketi barlyq azamattarǵa tegin usynylady. TMKKK paketinde bastapqy meditsinalyq-sanitarlyq kómektiń barlyq túrlerine kepildik berilgen. Oǵan: barlyq azamattarǵa arnalǵan negizgi meditsinalyq qyzmetter, nysanaly toptarǵa arnalǵan skriningter, júkti áielder men 1 jasqa deiingi balalardy qaraý, sozylmaly jáne áleýmettik mańyzy bar aýrýlarǵa shaldyqqan turǵyndardy turaqty baqylaý t.b. jatady. Azamattar úshin bastapqy medinalyq-sanitarlyq kómekten bólek, jedel járdem jáne sanitarlyq aviatsiia tegin usynylatyn bolady. Sebebi shuǵyl járdem qandai jaǵdaida bolmasyn, keibir sozylmaly syrqattarda dinamikalyq baqylaý kezinde kórsetiledi. TMKKK jańa paketinde aýrýlardy passivti dispanserleý saiasatynan dinamikalyq baqylaý júiesine kóshirý josparlanyp otyr.
Dinamikalyq baqylaý barysynda syrqatty emhanada ýchaskelik qyzmet deńgeiinde baqylaýǵa jáne basqaryp otyrýǵa bolady. Iaǵni, patsient emhana dárigerimen birlesip, óz densaýlyǵyn kún saiyn qadaǵalap otyrýy tiis. Dinamikalyq baqylaýǵa jatatyn 30-ǵa jýyq aýrý toby bar. Bul negizinen sozylmaly infektsiialyq emes aýrýlar bolyp keledi. Ólim-jitimniń 70 paiyzy osy syrqattardyń saldarynan bolyp jatady. Olardyń qataryna júrek-tamyr júiesi aýrýlary, arterialdy gipertoniia, onkologiialyq aýrýlar, tynys alý aýrýlary, bronhialdy astma, qant diabeti jatady. Osyndai aýrýlardy dinamikalyq baqylaýda ustaý aýrýdyń asqyný, múgedektiktiń kóbeiýi qaýpin tómendetedi. Óitkeni patsient belgili bir ómir saltyn ustanyp, dáriger jazyp bergen dári-dármekterdi ýaqtyly qabyldap, densaýlyq jaǵdaiyn baqylap júrýge daǵdylanady. Mysaly, qan diabetine shaldyqqandardy qarastyratyn bolsaq, olar qan qysymyn, qandaǵy gliýkoza mólsherin, salmaǵyn ólshep, dárilerdi turaqty túrde qabyldap turýy kerek.
Dinamikalyq baqylaýdaǵy azamattar diagnostikalyq qyzmetterdiń negizgi túrleri men salalyq dárigerlerdiń konsýltatsiialaryna tegin júgine alady. Ambýlatoriia deńgeiinde qajetti dári-dármekpen de qamtamasyz etiledi. Osyndai nusqaýlardy qatań saqtap turatyn naýqas aýrýdyń asqynýyna jol bermeitini anyq. Al patsienttiń sozylmaly derti asqynyp ketken jaǵdaida, tiisti meditsinalyq kómek memleket tarapynan turaqty kórsetiletin bolady.
Astana qalasy boiynsha «Áleýmettik meditsinalyq saqtandyrý qory» KEAQ filialynyń direktory N.Qabdyqaparovtyń aitýynsha, azamattar memleket tarapynan kepildik berilmegen qyzmetterdi Mindetti áleýmettik meditsinalyq saqtandyrý júiesiniń qatysýshysy retinde nemese erikti meditsinalyq saqtandyrý, sondai-aq birlese tóleý arqyly ala alatyn bolady.
«TMKKK ońtailandyrý memleketke, azamattarǵa, meditsina qyzmetkerlerine jáne meditsinalyq uiymdarǵa oń áserin tigizetini sózsiz. Azamattar úshin konsýltativtik-diagnostikalyq, reabilitatsiialyq jáne qaita qalpyna keltirý kómegi, ambýlatorlyq-dárilik qamtamasyz etýge qoljetimdilik edáýir joǵarylaidy, meditsinalyq qyzmet sapasy joǵarylap, jeke shyǵyndar azaiady, azamattardyń densaýlyǵyn ózdiginen baqylaý daǵdylarynyń qalyptasýy artady», – deidi N.Qabdyqaparov.
