"Rýhani jańǵyrý" baǵdarlamasy aiasynda Kaspii teńizi jaǵalaýyn túrli qoqystardan tazartý maqsatynda, halyq aýzynda "Golýbaia býhta" atanyp ketken jerde ekologiialyq senbilik ótti dep habarlaidy, óńirlik kommýnikatsiialar qyzmetiniń baspasóz qyzmeti.
"Kúzgi tazalaý" atty senbilik jumystary "Eko Mańǵystaý" úkimettik emes uiymynyń bastamasymen uiymdastyryldy. Sharanyń ótýine Túpqaraǵan jáne Mańǵystaý oblysynyń ákimdigi qoldaý kórsetti.
Al senbilikti ótkizýdegi negizgi maqsat - kúndelikti ekologiialyq mádenietti qalyptastyrý boiynsha kúsh-jigerdi biriktirý, turǵyndar nazaryn qorshaǵan ortany qorǵaý máselelerine aýdarý jáne ekologiialyq ahýaldy jaqsartý. Tazalyq sharasyna kez-kelgen adamǵa qatysýǵa múmkindik aldy.
"Eko Mańǵystaý" úkimettik emes uiymynyń direktory Kirill Osinnyń aitýynsha, "Kúzgi tazalaý" ailyǵy respýblikalyq "Rýhani jańǵyrý" jáne óńirlik "Taza aimaq" baǵdarlamasy aiasynda ótkizilip otyr. Al, senbilikke eń belsendi qatystqan mekemeler qatarynda Aisulý Dýtbaeva bastaǵan Mańǵystaý oblysy óńirlik kommýnikatsiialar qyzmeti, "Qoǵamdyq kelisim" kommýnaldyq uiymy, oblystyq prokýratýra, Mańǵystaý týrizm kolledji, "ADVER" kompaniiasy jáne tabiǵatqa janashyr turǵyndar boldy.
"Kaspii teńizi jaǵalaýyn jinalyp qalǵan qoqystan tazartý jumystary turaqty túrde júrgiziledi. Máselen, "Golýbaia býhta" aýmaǵynda ekologiialyq desant osydan 4 ai buryn bolǵan edi. Qarap otyrsaq aitarlyqtai kóp ýaqyt ótken joq. Mundaǵy jaǵdaidy kórip, kóńil-kúiimiz túsip ketti. Qalaisha týǵan ólkege degen osyndai jaýapsyzdyqpen qaraýǵa bolady? Bul jaǵdaidan keiin adamdaryń ózderine degen qurmetiniń joq bolǵany ma degen oiǵa qalady ekensiń. Onyń ústine aimaqta týrizmdi damytqymyz keledi. Mundai kórinisten keiin týrizm týraly aitýdyń ózi artyq. Osyndai demalys oryndaryna kelýshiler qatary kóp ekendigi sózsiz, biraq olar qarapaiym tazalyq erejelerin saqtamaityny kóńilge qaiaý túsiredi", - deidi ol.
"Golýbaia býhta" Túpqaraǵan aýdanyna bara jatqan joldyń 63 shaqyrymynan burylǵan aýmaqta ornalasqan, al senbilikke qatysýshylar bolsa avtobýstarmen jetkizildi. Tazalyq saqshylary barlyq qajetti qural-saimandarmen qamtamasyz etildi. Teńiz jaǵalaýy plastikalyq, shyny jáne basqa da qoqystardan tazartyldy. Senbiliktiń qorytyndysy boiynsha barlyǵy 200-den astam qapshyq qoqys jinalǵan.
"Bizdiń ujym tazalyq aktsiiasyn bir aýyzdan qoldady jáne kómekke keldi. Barlyǵymyz demalys kúnimizdiń osyndai paidaly sharýaǵa jumsaǵandy jón sanadyq. Aita keteiin, teńiz jaǵalaýynan osynshama kóp qoqys shyǵady dep múldem oilamappyn. Negizinen synyq shynylar, spirttik ishimdik quiylǵan bótelkeler solaiymen shashylyp jatyrǵanyn kezdestirdik, sonymen qatar temeki tuqyldary, paketter men taǵam qaldyqtary kóp. Qazir teńizde shomylý maýsymy resmi túrde jabyq bolǵanymen, osyndai demalys oryndaryna kelishýler qatary áli de bar. Sol demalýshylar ózderiniń sońyn jinamai ketetini ókinishti. Men túsinbeimin, qalaisha mundai sulý jerlerdi qoqysqa toltyryp ketýge bolady?! Bul jaǵdai osylai jalǵasa beretin bolsa, ekologiialyq ahýaldyń nasharlai túsetini anyq. Qorshaǵan ortany qorǵaý máselesine úlken jaýapkershilikpen qaraýymyz kerek", - deidi Mańǵystaý oblysy óńirlik kommýnikatsiialar qyzmetiniń direktory Aisulý Dýtbaeva.
Ekologiialyq senbilik barysynda bir tonnadan astam qoqys jinaldy. Aita ketý kerek, aimaqta mundai tazalyq jumystary kóp jyldar boiy turaqty túrde júrgiziledi. Sonymen qatar, Mańǵystaý oblysynda "Golýbaia býhta" sekildi demalys oryndary óte kóp jáne demalýshylar qatary kóbeimese, azaimai otyrǵandyǵy sózsiz. Bir ókinishtisi, tazalyqtyń saqtalmai otyrǵandyǵy.
Bul rette, demalys kúni ótken ekologiialyq senbilik "Face book" áleýmettik jelisin paidalanýshylar arasynda qyzý talqylady. Basym bóligi qorshaǵan ortany qorlamai, kerisinshe qorǵaý úshin áli de bolsa aýqymdy sharalardy uiymdastyrý kerek ekendigin aitsa, endiri biri tártipke baǵynbaǵandarǵa qatysty tiisti sharalar qabyldaýdy kúsheitý kerektigin alǵa tartty.
Máselen, táýelsiz ekolog Ádilbek Qozybaqovty mazalaǵan suraq nelikten jergilikti politsiia qyzmeti tártip buzǵandarǵa aiyppul salmaidy dedi. Onyń oiynsha, Mańǵystaý tabiǵat qorǵaý prokýrorynyń atyna, tártip saqshylary zań buzatyndardy jaýapqa tartý jóninde talap qoiý úshin arnaiy hat joldaý qajet.
Aita ketý kerek, elbasy N.Nazarbaevtyń "Bolashaqqa baǵdar: rýhani jańǵyrý" baǵdarlamasy aiasynda "Sakraldy Qazaqstan" jobasy júzege asyrylýda. Onyń aiasynda ekologiialyq ahýaldy jaqsartý men eldi mekenderdi abattandyrý jumystary júrgizilýde. Mańǵystaýlyqtar atalmysh jobany júzege asyrýǵa belsendi kirisip ketti.
Sondyqtan da, mundai sharalardyń mańyzdylyǵyn eskere otyr, Mańǵystaý oblysy óńirlik kommýnikatsiialar qyzmeti men "Eko Mańǵystaý" úkimettik emes uiymy qorshaǵan ortany qorǵaýǵa jáne ony jaqsartýǵa umtylyp, ekologiialyq senbilik siiaqty uiymdastyrylǵan túrli is-sharalardan tys qalmaýǵa shaqyrady.
Daiyndaǵan Nurbol Oqýov
