Belgili sýretshi, antiiadrolyq qozǵalystyń belsendisi Káripbek Kúiikov Semei poligony jabylýynyń 30 jyldyǵyna arnalǵan kórme usyndy. Ekspozitsiia Qaraǵandynyń Dostyq úiinde ashyldy, dep habarlaidy "Ult aqparat" Qaraǵandy oblysy ákimdiginiń saityna silteme jasap.
«Men shyǵarmalarymda jan aiqaiyn beineledim. Sebebi, men jáne meniń ata-anam - iadrolyq synaqtardyń tiri kýágerlerimiz. Men týyp-ósken Egindibulaq aýyly poligonnan júz shaqyrym jerde ornalasqan. Bala kezimde ata-anamnyń Semeige jii barǵany esimde. Sodan keiin olar kóbinese dala arqyly ótetin joldy qysqartyp, qiyp ótetin. Árine, munyń bári bizge áser etti. Ózimniń sýretterim arqyly adamdarǵa iadrolyq qarýdyń qaýiptiligi týraly jetkizgim keledi. Elestetip kórińizshi, eger ol terroristerdiń qolyna tússe ne bolady? Sondyqtan antiiadrolyq qozǵalys – bul meniń búkil ómirim», - deidi Káripbek Kúiikov.
Dostyq úiinde qoǵam qairatkerleriniń, ǵalymdardyń, etnouiymdar men «Jańǵyrý joly» jastar qozǵalysynyń belsendileriniń qatysýymen onlain rejiminde «Iadrolyq qarýsyz Qazaqstan – beibitshilik pen kelisim eli» atty dóńgelek ústel ótti. Kezdesýdi oblystyń ishki saiasat basqarmasynyń «Qoǵamdyq kelisim» KMM uiymdastyrdy.
«Biyl biz el Táýelsizdiginiń 30 jyldyǵyn atap ótemiz. Bul kún Semei poligonyndaǵy iadrolyq synaqtardan bas tartýdyń 30 jyldyǵymen tuspa-tus keldi. 1991 jylǵy 29 tamyzda Elbasy Nursultan Nazarbaev sansyz azap shekken iadrolyq jarylystardy toqtatyp, beibitsúigish el retinde búkil álemge Táýelsiz Qazaqstan Respýblikasyn pash etti. Atom bombalarynyń jarylystarynan keiin qandai qaiǵyly jaǵdai bolǵanyn bárimiz este ustaýymyz kerek. Iadrolyq synaqtar Semei, Pavlodar jáne Qaraǵandy oblystarynda kórinis tapty. Jarylystardyń saldarynan bizdiń milliondaǵan azamattarymyz zardap shekti, al radioaktivti jaýyn-shashyn flora men faýnany joidy. Munyń bárin umytpaý kerek», - dep atap ótti Qaraǵandy oblysy ishki saiasat basqarmasynyń basshysy Erlan Qusaiyn.
29 tamyz – qazaqstandyqtar úshin ǵana emes, búkil álemdik antiiadrolyq qoǵamdastyq úshin de erekshe kún.
Esterińizge sala keteiik, Semei poligonynda alǵashqy synaq 1949 jyldyń 29 tamyzynda ótkizildi. Al 42 jyldan keiin sol kúni poligon Qazaq KSR Prezidenti Nursultan Nazarbaevtyń Jarlyǵymen resmi túrde jabyldy. 2010 jyldan bastap 29 tamyz Halyqaralyq iadrolyq synaqtarǵa qarsy is-qimyl kúni retinde atap ótiledi.
