QR Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttiginiń kiberqaýipsizdik basqarmasynyń mamandary eki qazaqstandyq bankten aqsha urlaý isiniń tergelý jaiyn aityp berdi, dep habarlaidy "Ult aqparat".
Agenttik taratqan málimetke sáikes, 2 mlrd teńge urlaǵan «Karbanak/Kobalt» transulttyq kiberqylmystyq uiymynyń músheleri sottaldy. Almaty prokýratýrasy agenttiktiń kómegimen qylmyskerler áreketiniń júieliligin qalpyna keltirip, qajetti dálelder bazasyn jinaqtai aldy.
2019-2020 jyldary qarjy retteýshisiniń qyzmetkerleri alǵash ret bankterge jasalǵan kibershabýyldar faktileri boiynsha qylmystyq isti tergep-tekserý kezinde prokýratýraǵa kómek kórsetti.
«Biz jasalǵan qylmystardyń tsifrlyq dálelderin jinap, taldaý jasaýǵa kómektestik. Sonyń nátijesinde hakerlerdiń áreketterin sot urlyq, zańsyz joiý, aqparatty túrlendirý, aqparattyq júieniń jumysyn buzý jáne aqparatty zańsyz alý dep jiktedi. Transulttyq qylmystyq toptyń qatysýshylary mundai urlyq jasaý úshin arnaiy qalyptastyrylǵan ziiandy kompiýterlik baǵdarlamalardy paidalanyp osy áreketterdi 2016-2017 jyldary ekinshi deńgeidegi eki bankke qatysty jasaǵan», - dedi kiberqaýipsizdik basqarmasynyń bólim bastyǵy Anatolii Pýdel.
Prokýratýra men agenttiktiń birlesken qyzmetiniń nátijesinde materialdar daiyndalyp, Almaty qalasy Bostandyq aýdandyq sotyna berildi jáne qylmystyq toptyń eki qatysýshysyna qatysty aiyptaý úkimi shyǵaryldy. Sot olarǵa 8 jyl bas bostandyǵynan aiyrý túrinde jaza taǵaiyndady. Qylmystyq toptyń qalǵan músheleri anyqtalyp, olarǵa halyqaralyq izdeý jariialandy.
«Tergeý «Karbanak/Kobalt» transulttyq kiberqylmystyq tobynyń joǵaryda kórsetilgen qylmysty jasaý kezinde 13 eldiń aýmaǵynda áreket etkenin jáne 2 mlrd teńgeden asa jymqyrǵanyn, sondai-aq taǵy 8 mlrd teńgeni urlaý boiynsha áreketi sátsiz bolǵanyn dáleldedi. Olar qylmystyq oiyn birneshe kezeńmen iske asyrǵan: bankterge ziiandy faildar salynǵan elektrondyq hattar jibergen, olardy ashqan kezde kompiýterler bir-birin zaqymdai bastaǵan. Hakerler qashyqtan basqarý rejiminde bank qyzmetkerleriniń qupiiasózderin urlaý úshin baǵdarlamalar ornatqan, 200-den asa tólem kartasyn ashqan, bankterdiń protsessing júielerine ruqsatsyz ákimshilik turǵydan qol jetkizgen. Odan keiin tólem kartalaryna kóp milliondy kredittik limitter belgilegen, bankomattardan qarajat alýǵa qoiylǵan shekteýlerdi alyp tastaǵan, odan ári qarajat túrli elderdegi bankomattar arqyly qolma-qol aqshaǵa ainaldyrylǵan», - dep túsindirdi Anatolii Pýdel.
Almaty prokýratýrasynyń derekteri boiynsha, «Karbanak/Kobalt» – bul búkil álemdegi bankterge shabýyl jasaýmen ainalysqan transulttyq kiberqylmystyq uiym. Olar álemniń 40 elinde 100-den asa qarjy uiymyn tonaǵan, olardyń qyzmetinen bolǵan shyǵyn shamamen 1 mlrd dollardy quraidy.
