Foto: ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ-dyń Baspasóz qyzmeti
Ál-Farabi atyndaǵy Qazaq ulttyq ýniversitetiniń 90 jyldyǵy aiasynda oqý ordasynda «Tilderdiń júielik tipologiiasy: túrkitanýshylar men slavisterdiń lingvistikalyq tujyrymdamalary» taqyrybynda dóńgelek ústel ótti. Is-sharany Ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ, Túrkitaný jáne altaitaný ǴZI, filologiia fakýltetiniń Orys filologiiasy jáne álem ádebieti kafedrasy uiymdastyryp, Qazaqstan Respýblikasy Ǵylym jáne joǵary bilim ministrliginiń Ǵylym komiteti qarjylandyrdy.
Dóńgelek ústel tájiribe men bilim almasý úshin ǵalymdardyń, zertteýshilerdiń kúsh-jigerin biriktirýge, sondai-aq qoǵamnyń zamanaýi rýhani jańǵyrýy jaǵdaiynda ártúrli ǵylymi tujyrymdamalardy zertteý men saqtaýdyń jańa ádisnamalyq tásilderin ázirleýge baǵyttalǵan. Is-sharaǵa otandyq jáne sheteldik ǵalymdar, oqytýshylar men stýdentter qatysty. Uiymdastyrýshylar atap ótkendei, is-sharanyń maqsaty – túrkologtar men slavister ázirlegen tilderdiń júielik tipologiiasy tujyrymdamalaryn talqylaý.
Dóńgelek ústel jumysyn filologiia ǵylymynyń doktory, professor, Túrkitaný jáne altaitaný ǴZI atqarýshy direktory Nursulý Shaimerdenova ashty.
Quttyqtaý sóz sóilegender: filologiia ǵylymynyń doktory, professor, QazUÝ filologiia fakýlteti dekanynyń m.a. Baian Joldasbekova, filologiia ǵylymynyń doktory, Shetel filologiiasy jáne aýdarma kafedrasynyń professory Eleonora Súleimenova.
Is-shara aiasynda «Túrkitaný» seriiasymen shyqqan «Áleýmettik lingvistikalyq terminder sózdigi» kitabynyń tusaýkeseri ótti. Avtorlary: E.Súleimenova, N.Shaimerdenova, J.Smaǵulova, D.Aqanova. Kitap 2024 jyly «Qazaq ýniversiteti» baspa úiinde jaryq kórdi. «Túrkitaný» seriiasynyń bas redaktory – filologiia ǵylymynyń doktory, professor J.Q.Túimebaev.
Is-shara qatysýshylaryna qyzyqty baiandamalar men prezentatsiialar usynyldy.
«Tilderdiń júielik tipologiiasy: G.P.Melnikovtyń lingvistikalyq tujyrymdamasy» atty baiandamany filologiia ǵylymynyń doktory, RÝDN (Máskeý q.) Orys tili jáne mádenietaralyq kommýnikatsiia kafedrasynyń professory Uldanai Baqtygereeva jasady. Spiker fizika jáne ligvistika ǵalymyna atsalysqan ǵalym G.P.Melnikovtyń zertteýleri men eńbekteri týraly baiandady. «Aldyńǵy qatardaǵy ǵalymdarmen salystyrǵanda Gennadii Melnikov tildiń ishki determinantynyń kommýnikativti sharttylyǵynan týyndaitynyn aitqan. Til – eń aldymen, oilaý quraly emes, kommýnikativti qurylǵy. G.Melnikov siz basqa mádenietke sińisip aýysqannyń ózinde, oǵan eshqashan tolyq sińise almaitynyńyzdy jáne basqasha bolmaitynyńyzdy aitty. Homo sapienstiń oilaýy ámbebap, áitpese biz bir-birimizdi túsine almas edik. Biz bir túrmiz. Jalpy oilaý sanasyn tildik oilaýmen anyqtaý múmkin emes», – dep atap ótti.
«Q.Bektaevtyń lingvistikalyq tujyrymdamasy: Qazaqstandaǵy kompiýterlik lingvistikanyń bastaýy» taqyrybynda filologiia ǵylymynyń kandidaty, Astana IT University (Astana q.) assistent-professory Djemma Amanjolova baiandama jasady. Orys filologiiasy jáne álem ádebieti kafedrasynyń professory, QazUÝ Túrkologiia jáne altaistika ǴZI atqarýshy direktory Nursulý Shaimerdenova «V.D.Arakinniń júielik tipologiiasy jáne túrki tilderiniń tipologiialyq pasporty» taqyrybynda prezentatsiia usyndy.
Sondai-aq dóńgelek ústelde filologiia ǵylymynyń doktory, Túrkologiia jáne altaistika ǴZI «Qoljazbalar zerthanasynyń» meńgerýshisi Uljan Musabekova, QazUÝ doktoranty, Túrkologiia jáne altaistika ǴZI «Qoljazbalar zerthanasynyń» jetekshi mamany Aqquralai Iskendir, T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq ulttyq óner akademiiasynyń Qazaqstan tarihy jáne áleýmettik ǵylymdar kafedrasynyń professory Meńdiǵanym Shaimerdenova, QazUÝ-dyń Orys filologiiasy jáne álem ádebieti kafedrasynyń doktoranty Ainur Kikbaeva jáne t.b. baiandama jasady.
Shara sońynda ǵalymdar júielik til tipologiiasyna qatysty máselelerdi talqylap, sondai-aq belgili lingvisterdiń birqatar zertteýlerine salystyrmaly taldaý jasady.
Qaragóz Serikqyzy,
ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ, Baspagerlik, redaktorlyq jáne dizainerlik óner
kafedrasynyń oqytýshysy
