اقوردادا جوعارى ەسكەري جەنە ارناۋلى اتاقتار, سىنىپتىق شەندەر, سونداي-اق, ەسكەريلەر مەن قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ قىزمەتكەرلەرٸنە سالتاناتتى تٷردە وردەندەر مەن مەدالدار تاپسىرۋ رەسٸمٸ ٶتتٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" اقورداعا سٸلتەمە جاساپ.
قاسىم-جومارت توقاەۆ جيىنعا قاتىسۋشىلاردى وتان قورعاۋشى كٷنٸمەن جەنە جەڭٸس مەيرامىمەن قۇتتىقتاپ, حالقىمىزدىڭ ەرلٸك دەستٷرٸن تانىتاتىن قوس مەرەكە بيىل تەۋەلسٸزدٸگٸمٸزدٸڭ 30 جىلدىعى اياسىندا ٶتٸپ جاتقانىن ايتتى.
– ەگەمەندٸكتٸڭ قادٸر-قاسيەتٸ – جەردٸڭ تۇتاستىعى مەن ەلدٸڭ تىنىشتىعىندا. وسى اسىل قۇندىلىقتاردى قارۋلى كٷشتەرٸمٸز قاس قاقپاي كٷزەتٸپ تۇر. تەۋەلسٸزدٸك جىلدارىندا تۇڭعىش پرەزيدەنتٸمٸز, ەلباسى نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ ارقاسىندا مەملەكەتٸمٸزدٸڭ مىقتى قورعانىس جٷيەسٸن قالىپتاستىردىق. ەسكەرٸمٸزدٸڭ بەس قارۋىن سايلادىق. ساربازدارىمىزدىڭ جاۋىنگەرلٸك رۋحىن كٶتەرٸپ, كەسٸبي ماشىعىن شىڭدادىق. بٷگٸندە ارمييامىز – ەلدٸگٸمٸزدٸڭ بەرٸك قالقانى, تەۋەلسٸزدٸگٸمٸزدٸڭ مىزعىماس تۇعىرى, – دەدٸ پرەزيدەنت.
قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستاننىڭ بەيبٸتشٸلٸك پەن تۇراقتىلىقتى قالايتىن مەملەكەت ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. بٸراق ۇلتتىق مٷددەگە نۇقسان كەلتٸرەتٸن كەز-كەلگەن ەرەكەتكە تويتارىس بەرە الامىز. سوڭعى ۋاقىتتا جەر جٷزٸندە تٷرلٸ قاقتىعىستار كٶبەيٸپ كەتتٸ.
– ساراپشىلار الپاۋىت مەملەكەتتەر اراسىنداعى تارتىستاردى قىرعي-قاباق سوعىس كەزەڭٸندەگٸ احۋالمەن تەڭەستٸرۋدە. تمد اۋماعىندا, تٸپتٸ, ٸرگەلەس كٶرشٸ ەلدەردە جانجالدار پايدا بولىپ جاتىر. ەسكٸ داۋلارعا قازٸرگٸ تٷيتكٸلدەر قوسىلىپ, جاعداي كٷردەلەنە تٷستٸ. بۇل – بەرٸمٸزدٸ الاڭداتىپ وتىرعان مەسەلە. سوندىقتان ارقانى كەڭگە سالماي, ۇلتتىق قورعانىس ٸسٸندە تەمٸردەي تەرتٸپ ساقتاۋىمىز كەرەك. بٸزدٸڭ ەسكەرٸمٸز جەنە بارلىق كٷشتٸك قۇرىلىمدار سىرتتان كەلگەن قاۋٸپ-قاتەرگە تويتارىس بەرۋگە ەردايىم ساقاداي-ساي دايىن بولۋعا تيٸس, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
پرەزيدەنت ٶز سٶزٸندە ارمييا مەن كٷشتٸك قۇرىلىمدار ەلٸمٸزدٸڭ ەگەمەندٸگٸ مەن ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸكتٸڭ باستى كەپٸلٸ سانالاتىنىن ايتتى. جاھاندىق ٶزگەرٸستەر مەن گەوستراتەگييالىق تۇراقسىزدىق جاعدايىندا ەلەمدە ەسكەري قىزمەتشٸلەردٸڭ رٶلٸ بٸرنەشە ەسە ارتا تٷسەدٸ. بٷگٸندە قازاقستاندى ٶزگە جۇرتتار ٶڭٸرلٸك جەنە حالىقارالىق تۇراقتىلىقتىڭ ۇيىتقىسى رەتٸندە مويىندايدى. ەسكەري قىزمەتشٸلەر بۇۇ-نىڭ بٸتٸمگەرشٸلٸك ميسسيياسى اياسىندا ٶزدەرٸنە جٷكتەلگەن مٸندەتتٸ تابىستى اتقارۋدا. ال ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك ورگاندارىنىڭ قىزمەتكەرلەرٸ «جۋسان» ارنايى وپەراتسيياسىن مٸنسٸز ورىندادى. پوليتسييا مەن پروكۋراتۋرانىڭ قىزمەتٸ كەزەڭ-كەزەڭٸمەن جەتٸلدٸرٸلٸپ كەلەدٸ.
– مەنٸڭ تاپسىرمام بويىنشا قۇقىق قورعاۋ جٷيەسٸن رەفورمالاۋ جۇمىستارى باستالدى. ونىڭ تيٸمدٸ جٷزەگە اسىرىلۋى حالىقتىڭ بيلٸك ينستيتۋتىنا دەگەن سەنٸمٸن ەدەۋٸر ارتتىرىپ, قوعامداعى قۇقىقتىق تەرتٸپ پەن ەلەۋمەتتٸك ەدٸلدٸكتٸ نىعايتۋعا سەپتٸگٸن تيگٸزەدٸ. ەلٸمٸزدٸڭ قورعانىس قابٸلەتٸن كٷشەيتۋ ٷشٸن مەملەكەت ەسكەري دايىندىق پەن قارۋلى كٷشتەردٸ جابدىقتاۋعا باسا مەن بەرەدٸ. ەسكەري قىزمەتشٸلەردٸڭ, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ جالاقىسى ٶسٸپ, ەلەۋمەتتٸك تۇرعىدان قورعالۋى بٸرتٸندەپ جاقسارىپ كەلەدٸ. ەسكەري قىزمەتشٸلەرگە جان-جاقتى قولداۋ كٶرسەتۋ مەملەكەتتٸڭ ايرىقشا نازارىندا بولادى, – دەدٸ مەملەكەت باسشىسى.
قاسىم-جومارت توقاەۆ ەلٸمٸزدە ٶز ٶمٸرٸن وتان قورعاۋعا ارناعان كەسٸبي ماماندار از ەمەس ەكەنٸن ەرەكشە اتاپ ٶتٸپ, بٷگٸنگٸ ماراپات پەن العىستى بارشا ەسكەري قىزمەتشٸلەرگە, كٷشتٸك قۇرىلىم قىزمەتكەرلەرٸنە كٶرسەتٸلگەن شىنايى قۇرمەت دەپ باعالادى.
– سٸزدەردٸڭ وتانشىلدىق رۋحتارىڭىز, ەڭ الدىمەن, جاس ۇرپاق ٷشٸن جاقسى ٷلگٸ-ٶنەگە. ولار سٸزدەرگە قاراپ بوي تٷزەيدٸ. سٸزدەر ەرەن ەڭبەك پەن ناعىز ەرلٸكتٸ پاش ەتٸپ كەلەسٸزدەر. جوعارى مەملەكەتتٸك ماراپاتتار وتان الدىنداعى قىزمەتتەرٸڭٸزگە جاڭا جٸگەر بەرەدٸ دەپ سەنەمٸن, – دەدٸ پرەزيدەنت.
مەملەكەت باسشىسى بارلىق ەسكەري قىزمەتشٸلەر مەن قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى قىزمەتكەرلەرٸنە وتان الدىنداعى ادال قىزمەتٸ ٷشٸن العىس ايتتى.
سالتاناتتى رەسٸم بارىسىندا مارات قۇسايىنوۆقا, رۋسلان شپەكباەۆقا گەنەرال-لەيتەنانت ەسكەري اتاعى; ايدار ايمۇرزينگە, رٷستەم اقبالينگە, نۇرلان الديياروۆقا, الماز احماديەۆكە, سەرٸك بورامباەۆقا, مەرەكە كٷشٸكباەۆقا, قۋانىشبەك ٷشتاەۆقا گەنەرال-مايور ەسكەري اتاعى; ايبار دۋانباەۆقا, شىڭعىس قوڭقاشەۆقا, رۋسلان سەيسەمباەۆقا ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك گەنەرال-مايورى ارناۋلى اتاعى; مۇرات بايمۇقاشەۆقا, وڭال بەكيەۆكە, اقىنقالي دەرمەنوۆكە, ارىستانعاني زاپپاروۆقا, نۇرلان مەسٸموۆكە, مارات تٶلەباەۆقا پوليتسييا گەنەرال-مايورى ارناۋلى اتاعى; جانات ەشماعامبەتوۆكە ەدٸلەت گەنەرال-مايورى ارناۋلى اتاعى; قايرات ەبدٸحانوۆقا, جارقىنبەك باقاشباەۆقا, ماقسات قوجاباەۆقا, سەرٸك شالاباەۆقا 3-سىنىپتى مەملەكەتتٸك ەدٸلەت كەڭەسشٸسٸ سىنىپتىق شەنٸ; نۇرلان شابدارعا 3-ساناتتى جوعارى بٸلٸكتٸلٸك سىنىبى بەرٸلدٸ.
سونىمەن قاتار ٸس-شارا بارىسىندا ٸ دەرەجەلٸ «داڭق» وردەنٸمەن مەملەكەتتٸك كٷزەت قىزمەتٸ باستىعىنىڭ ورىنباسارى تالعات مۇحتاروۆ; ٸٸ دەرەجەلٸ «داڭق» وردەنٸمەن ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸنٸڭ قاراعاندى وبلىسى بويىنشا دەپارتامەنتٸنٸڭ باستىعى كەندەباي ادامبەكوۆ, سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ٸس-قيمىل اگەنتتٸگٸ تٶراعاسىنىڭ بٸرٸنشٸ ورىنباسارى ولجاس بەكتەنوۆ, ۇلتتىق ۇلان «باتىس» ٶڭٸرلٸك قولباسشىلىعىنىڭ قولباسشىسى ارمان جۇماعاليەۆ ناگرادتالدى.
بۇدان بٶلەك ٸ دەرەجەلٸ «ايبىن» وردەنٸ ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸ دەپارتامەنت باستىعىنىڭ ورىنباسارى ەدٸلجان الشىنوۆقا, قازاقستان رەسپۋبليكاسى قارۋلى كٷشتەرٸ باس شتابى ينجەنەرلٸك ەسكەرلەر دەپارتامەنتٸنٸڭ باستىعى نۇرلان قونىسوۆقا; ٸٸ دەرەجەلٸ «ايبىن» وردەنٸ ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸ شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ پوليتسييا دەپارتامەنتٸ ٶسكەمەن قالاسىنىڭ پوليتسييا باسقارماسى پاترۋلدٸك پوليتسييا باتالونىنىڭ ينسپەكتورى نۇرجان كەكەەۆكە, باس پروكۋراتۋرانىڭ دەپارتامەنت باستىعى سەرٸك كەرٸپبەكوۆكە, قارجىلىق مونيتورينگ اگەنتتٸگٸ تەرگەۋ دەپارتامەنتٸنٸڭ باسشىسى سايات ساۋكومبەكوۆكە, تٶتەنشە جاعدايلار مينيسترلٸگٸ ٶرتكە قارسى قىزمەت كوميتەتٸ تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى مارات حاسەنوۆكە; ٸٸٸ دەرەجەلٸ «ايبىن» وردەنٸ مەملەكەتتٸك كٷزەت قىزمەتٸنٸڭ ايرىقشا ماقساتتاعى كٷشتەرٸ «باتىر» پرەزيدەنتتٸك پولكٸنٸڭ مامانى ەۆگەنيي پيۆەنگە تابىستالدى.
ال ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸ جامبىل وبلىسىنىڭ پوليتسييا دەپارتامەنتٸ جەرگٸلٸكتٸ پوليتسييا قىزمەتٸ باسقارماسىنىڭ اعا ينسپەكتورى ديليافرۋز كينجەحانوۆا «قۇرمەت» وردەنٸمەن ماراپاتتالدى.
ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸنٸڭ كٶلٸكتەگٸ پوليتسييا دەپارتامەنتٸ قىزىلوردا ستانتسيياسىنداعى جەلٸلٸك پوليتسييا بٶلٸمٸنٸڭ اعا ينسپەكتورى دارحان ەبدٸكەرٸموۆ, تٶتەنشە جاعدايلار مينيسترلٸگٸ قوستاناي وبلىسى تٶتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتٸ ٶرت سٶندٸرۋ جەنە اۆارييالىق-قۇتقارۋ جۇمىستارى قىزمەتٸ № 5 ٶرت سٶندٸرۋ بٶلٸمٸنٸڭ بٶلٸمشە كومانديرٸ ۆلاديمير بەلياكوۆ, تٶتەنشە جاعدايلار مينيسترلٸگٸ نۇر-سۇلتان قالاسى تٶتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتٸ ٶرت سٶندٸرۋ جەنە اۆارييالىق-قۇتقارۋ جۇمىستارى قىزمەتٸ № 6 مامانداندىرىلعان ٶرت سٶندٸرۋ بٶلٸمٸنٸڭ اعا ٶرت سٶندٸرۋشٸ-قۇتقارۋشىسى ايدارحان كەمالادينوۆ, ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸ الماتى وبلىسىنىڭ پوليتسييا دەپارتامەنتٸ تالدىقورعان قالاسىنىڭ پوليتسييا باسقارماسى پاترۋلدٸك پوليتسييا روتاسىنىڭ ينسپەكتورى دەۋرەن نەرٸكباەۆ, ٸشكٸ ٸستەر مينيسترلٸگٸنٸڭ باتىس قازاقستان وبلىسى بويىنشا قىلمىستىق-اتقارۋ جٷيەسٸ دەپارتامەنتٸ رۋ-170/1 مەكەمەسٸنٸڭ باقىلاۋشىسى ابىلاي تٶلەەۆ «ەرلٸگٸ ٷشٸن» مەدالٸمەن ناگرادتالدى.
«جاۋىنگەرلٸك ەرلٸگٸ ٷشٸن» مەدالٸ قورعانىس مينيسترلٸگٸنٸڭ 18404 ەسكەري بٶلٸمٸ دەسانتتىق-شابۋىلداۋشى باتالونىنىڭ كومانديرٸ جاسۇلان بايباراقوۆقا, قورعانىس مينيسترلٸگٸ 15632 ەسكەري بٶلٸمٸنٸڭ كومانديرٸ جانات بەكتۇرعانوۆقا, قازاقستان رەسپۋبليكاسى قارۋلى كٷشتەرٸ باس شتابىنىڭ دەپارتامەنت باستىعى ەلنۇر بيسەمباەۆقا, قورعانىس مينيسترلٸگٸ 14776 ەسكەري بٶلٸمٸنٸڭ اعا وفيتسەرٸ ماكسيم دوبروسەلسكييگە, قورعانىس مينيسترلٸگٸنٸڭ 21450 ەسكەري بٶلٸمٸ موتواتقىشتار باتالونى روتاسىنىڭ تەحنيگٸ – اعا مەحانيگٸ-جٷرگٸزۋشٸسٸ نۇرجان جاريياقۇلعا, قورعانىس مينيسترلٸگٸنٸڭ 21814 ەسكەري بٶلٸمٸ زىمىران-ارتيللەرييالىق كەمەسٸنٸڭ (3-دەرەجەلٸ) كومانديرٸ باۋىرعالي يماشەۆقا, قازاقستان رەسپۋبليكاسى قارۋلى كٷشتەرٸ ەۋە قورعانىس كٷشتەرٸ قولباسشىسىنىڭ باسقارماسى جاۋىنگەرلٸك دايارلىق باسقارماسىنىڭ اعا ينسپەكتورى-ۇشقىشى – باعىت اعا وفيتسەرٸ ەرلان قوزعۇلوۆقا, ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸنٸڭ باسقارما باستىعى شىناركٷل سەيداحمەتوۆاعا بەرٸلدٸ.
