«Egemen Qazaqstan» گازەتٸندە قر پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ەل باسشىلىعى لاۋازىمىنا كٸرٸسكەنٸنە ەكٸ جىل تولۋىنا ارنالعان ماقالا جارىق كٶردٸ.
* * *
وسىدان تۋرا ەكٸ جىل بۇرىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت كەمەلۇلى توقاەۆتىڭ انت بەرٸپ, مەملەكەت باسشىسى قىزمەتٸنە كٸرٸسكەنٸ بەلگٸلٸ.
سوندا سەنٸمگە سەرت بەرە تۇرىپ, پرەزيدەنت قاسىم-جومارت كەمەلۇلى قايمانا حالقىمەن بٸرگە ٷكٸلٸ ٷمٸتپەن پاراسات بيٸگٸنەن ۇلتتىڭ جاڭا بولمىسىن قالىپتاستىرۋعا نەگٸز بولاتىن سونى باعدارلاماسىن جارييا ەتتٸ.
ول «ساباقتاستىق. ٶرلەۋ. ەدٸلدٸك» ەدٸ. دەل وسى اسىل مۇرات, ٸزگٸ قاعيدات بويىنشا ٶتكەن ەكٸ جىلداعى ەلٸمٸزدٸڭ قول جەتكٸزگەن قوماقتى تابىستارىن باعالاپ, سارالاۋعا بولادى. شىن مەنٸندە, ەلباسىنىڭ ەل ٷشٸن نەبٸر توسىن سىننان سٷرٸنبەي ٶتكەن تەكتٸ تۇلعانى تاڭداۋىن جەنە قازاقستان حالقىنىڭ جوعارى سەنٸمٸ تولىعىمەن اقتالعانىن ۋاقىت دەلەلدەپ وتىر.
ەرينە, ٶتكەن ەكٸ جىل ەلٸمٸز ٷشٸن وڭاي بولعان جوق. ارىس, قورداي جەنە ماقتاارالداعى قايعىلى وقيعالار, بٷكٸل ەلەمدٸ شارپىعان سOVID-19 پاندەميياسى جەنە سونىڭ سالدارىنان تۋىنداعان ەكونوميكالىق داعدارىس. وسىنداي كٷرمەۋٸ قيىن كٷردەلٸ كەزەڭگە قاراماستان, پرەزيدەنت بايسالدى قالپىمەن باياندى باستامالاردى جٷزەگە اسىردى. ۇلتتىق كەڭەس قۇرىلىپ, ەل ٷشٸن ٶزەكتٸ مەسەلەلەر قولعا الىندى, پرەزيدەنتتٸك كادرلىق رەزەرۆ جاساقتالدى, مۇعالٸمدەر مەن دەرٸگەرلەردٸڭ جاعدايىن جاقسارتۋ بويىنشا شارالار قابىلداندى. پرەزيدەنتتٸڭ كادرلىق شەشٸمدەرٸ مەريتوكراتييا قاعيداتىنىڭ كٶرنەكٸ ٷلگٸسٸ بولدى. دەموكراتييالىق پروتسەستەردٸڭ دامۋىن جەدەلدەتۋگە جەنە قازاقستاننىڭ ساياسي جٷيەسٸن رەفورمالاۋعا باعىتتالعان بٸرقاتار زاڭعا ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزٸلدٸ. بۇل رەتتە, سايلاۋ تۋرالى جەنە جەر جٶنٸندەگٸ داۋلى مەسەلەگە نٷكتە قويعان تاعدىرشەشتٸ زاڭداردى ايرىقشا اتاۋعا بولادى. وسىلاي «حالىق ٷنٸنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇجىرىمداماسى ناقتى جٷزەگە اسا باستادى.
پاندەمييانىڭ ناعىز قىسىپ تۇرعان شاعىندا داعدارىس جاعدايىنا قاراماستان, جاڭا اۋرۋحانالاردىڭ قۇرىلىسىن قامتاماسىز ەتتٸ. حالىقتىڭ از قامتىلعان توپتارىن قولداۋ شارالارى شۇعىل جٷزەگە اسىرىلدى, وسىلايشا مەملەكەت ٶز ازاماتتارىن قيىندىقتا قالدىرمايتىنىن كٶرسەتتٸ. سونداي-اق ازاماتتارعا ٶزدەرٸنٸڭ زەينەتاقى جيناقتارىن جىلجىمايتىن مٷلٸك ساتىپ الۋ نەمەسە ەمدەلۋ اقىسىن تٶلەۋ ٷشٸن پايدالانۋعا مٷمكٸندٸك بەرۋ تۋرالى شەشٸم مەملەكەتتٸڭ ادامداردىڭ ەل-اۋقاتىنا قامقورلىقپەن قارايتىنىنىڭ, حالىق ٷشٸن داعدارىستىڭ سالدارىن بارىنشا جەڭٸلدەتۋگە ۇمتىلىسىنىڭ ايقىن كٶرٸنٸسٸ بولدى. ەلەمدەگٸ جاعداي بارشاعا بەلگٸلٸ جەنە بٸزدٸڭ سالىستىرۋعا تۇرارلىق جاقتارىمىز بار.
گۋمانيتارلىق سالادا دا ماڭىزدى باستامالار سەتتٸ جٷزەگە اسىرىلدى. ۇلىق ۇلىستىڭ 750 جىلدىعىن, ابايدىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويىن, سونداي-اق ەل-فارابيدٸڭ 1150 جىلدىق مەرەيتويىن جوعارى دەڭگەيدە اتاپ ٶتتٸك. بۇل تويلار ۇلتتىڭ جاڭا بولمىسىن قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا, ىسىراپتان ادا, داڭعازادان اۋلاق, رۋحاني كەمەلدەنۋ باعىتىندا, قۇندىلىقتاردى جاڭعىرتۋ رايىندا ۇيىمداستىرىلدى. ەل بيلٸگٸ جوعارىدا اتالعان باستامالاردى اۋىر ەكونوميكالىق جاعدايلارعا قاراماستان جٷزەگە اسىردى. جالپى, پرەزيدەنتتٸڭ ەدەبيەتكە, ٶنەرگە, شىعارماشىلىقتىڭ دامۋىنا كٶڭٸل بٶلەتٸنٸ نازارعا الدىمەن ٸلٸنەدٸ, ونسىز ۇلتتىڭ رۋحاني دامۋى مٷمكٸن ەمەس ەكەنٸ انىق.
تٷرلٸ بولجامدارعا قاراماستان, سىرتقى ساياساتتا دا ٸرگەتاسىن ەلباسى قالاعان كٶپۆەكتورلى باعىتتىڭ ساباقتاستىعى ساقتالدى. قازاقستان ٶزٸنٸڭ ستراتەگييالىق سەرٸكتەستەرٸمەن, ەۋەلٸ ٶزٸنٸڭ ۇلتتىق مٷددەلەرٸن ەسكەرە وتىرىپ, سىندارلى ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋدى جالعاستىرۋدا. قازاقستاننىڭ حالىقارالىق بەدەلٸ ۇدايى ٶسٸپ كەلەدٸ. بۇل ورايدا 2021 جىلدىڭ 31 ناۋرىزىندا ٶتكەن تٷركٸ كەڭەسٸ مەملەكەتتەرٸ باسشىلارىنىڭ سامميتٸن اتاپ ٶتكەن جٶن. ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن تاريحي تٷركٸستان قالاسىن تٷركٸ ەلەمٸنٸڭ رۋحاني استاناسى دەپ جارييالاۋ ەلٸمٸزدٸڭ حالىقارالىق بەدەلٸن ودان ەرٸ نىعايتۋعا باعىتتالعان ماڭىزدى قادام بولدى. ق.توقاەۆتىڭ ەاەو ەلدەرٸنٸڭ كٶشباسشىلارىنا ٷندەۋٸ ەۋرازييالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ تاياۋداعى بەس جىلعا ارنالعان نەگٸزگٸ باعىتتارىن ايقىنداپ بەردٸ.
ەلدٸڭ بٸرلٸگٸن ساقتاپ, ٸزگٸلٸك پەن رۋحاني ٷندەستٸككە سەرپٸن بەرۋ قاسىم-جومارت توقاەۆ پرەزيدەنتتٸگٸنٸڭ ەكٸ جىلىنداعى ەڭ باستى جەتٸستٸك دەپ سانايمىز. اسپاي, ساسپاي, «اقىرىن جٷرٸپ انىق باسقان», سەنٸمگە سەرت بەرگەن, بايىپتى بايلاممەن, بەرٸك ۇستانىممەن بولاشاققا باتىل بەت تٷزەگەن پرەزيدەنتتٸڭ ەلباسى جولىن جاراسىممەن جالعاستىرىپ, سەتٸمەن ساباقتاستىرىپ, «ساياسي جاڭعىرۋدىڭ قازاقستاندىق مودەلٸن» سىمباتتاي تٷسكەنٸ بايقالادى. تاياۋدا ەلباسى ن.ە.نازارباەۆتىڭ قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى تٶراعاسىنىڭ ٶكٸلەتتٸگٸن ق.توقاەۆقا تاپسىرۋى دا وسى ٷيلەسٸم مەن ٷندەستٸكتٸڭ ٷزدٸك ٷلگٸسٸ ٸسپەتتٸ. سوندىقتان ساباقتاستىق سالتاناتىمەن ۇلتتى ۇيىستىرا تٷسكەن ۇلاعاتتى جول ەلدٸڭ جارقىن بولاشاققا دەگەن سەنٸمٸن دە ەسەلەي تٷسەدٸ.
دارحان قىدىرەلٸ
