تانىمال دٸن قىزمەتكەرٸ نۇرلان يمام وتباسىنداعى ۇل مەن قىز بالانىڭ ورنى تۋرالى ايتىپ, پەرزەنتٸنٸڭ جىنىسىنا بايلانىستى تاڭداۋ جاسايتىن اتا-انالارعا وي سالدى, دەپ حابارلايدى ult.kz.
ەلەۋمەتتٸك جەلٸدە تاراعان بەينەجازبادا يمام ەربٸر بالانىڭ دٷنيەگە كەلۋٸ ٷلكەن نىعمەت ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. ونىڭ سٶزٸنشە, اتا-انا ۇلدى ارتىق كٶرٸپ, قىز بالانىڭ قادٸرٸن تٶمەندەتپەۋٸ كەرەك.
"جاراتۋشى قىز بەرسە دە, ۇل بەرسە دە, ادام ريزا بولۋى كەرەك. بۇل – جاراتقاننىڭ تاعدىرى. بٸراق جاسىراتىنى جوق, كٶپ ادام ۇل كٷتەدٸ. الايدا ادام جاقسىلىقتى ۇلدان كٶرە مە, قىزدان كٶرە مە, ەلدە مٷلدە كٶرمەي مە, ونى ۋاقىت كٶرسەتەدٸ. سوندىقتان نە بەرسە دە شٷكٸرشٸلٸك ەتۋ كەرەك", – دەدٸ نۇرلان يمام.
دٸن قىزمەتكەرٸ كەيبٸر وتباسىلاردا ۇل بالانىڭ دٷنيەگە كەلۋٸن ەرەكشە قۋانىش ساناپ, قىز تۋعان جاعدايدا كٶڭٸلٸ تولمايتىنداردىڭ بار ەكەنٸن دە جاسىرمادى. ول مۇنداي كٶزقاراستىڭ دۇرىس ەمەستٸگٸن ايتىپ, قىز تەربيەسٸنٸڭ دە ٷلكەن جاۋاپكەرشٸلٸك ەرٸ قۇرمەت ەكەنٸن جەتكٸزدٸ.
"ەڭ جوعارعى نەرسە – قىز بوسانعان شاڭىراق ۇلىقتالادى. پايعامباردىڭ (وعان اللانىڭ سالاۋاتى مەن سەلەمٸ بولسىن) ٶزٸ ماقتاعان", – دەدٸ ول.
نۇرلان يمام سٶزٸن جالعاي وتىرىپ, قىز بالانىڭ ەكە ٶمٸرٸنە تيگٸزەتٸن ەسەرٸن سيپاتتايتىن قىزىقتى وقيعامەن بٶلٸستٸ.
"بٸر ازامات: "ەگەر ەيەلٸم ۇل بوسانسا, بالامدى ٶزٸم تەربيەلەيمٸن. ونىمەن بٸرگە سپورتقا بارامىن, تٷرلٸ ٸسپەن اينالىسامىن", – دەيدٸ. سوندا بٸرەۋ ودان: "ال ەگەر قىزىڭ دٷنيەگە كەلسە شە?" – دەپ سۇرايدى. ەلگٸ ازامات: "وندا ول مەنٸ تەربيەلەيدٸ", – دەپ جاۋاپ بەرگەن", – دەدٸ يمام.
وسى مىسال ارقىلى دٸن قىزمەتكەرٸ قىز بالانىڭ ەكەسٸنە دەگەن ىقىلاسى مەن مەيٸرٸمٸ ونىڭ ٶمٸرگە دەگەن كٶزقاراسىنا دا ەسەر ەتەتٸنٸن تٷسٸندٸردٸ. سونداي-اق بالا تەربيەسٸ تەك اتا-انانىڭ پەرزەنتٸنە باعىت-باعدار بەرۋٸمەن شەكتەلمەيتٸنٸن, كەيدە بالانىڭ ٶزٸ دە ٷلكەندەرگە ٶمٸرلٸك ساباق بولاتىنىن مەڭزەدٸ.
جەلٸدە تاراعان بەينەجازبا كٶپشٸلٸكتٸڭ نازارىن اۋدارعان. پٸكٸر قالدىرعانداردىڭ اراسىندا يمامنىڭ سٶزٸن قولداپ, قىز تەربيەلەپ وتىرعانىنا قۋاناتىنىن جەتكٸزگەن اتا-انالار دا بار. ولاردىڭ بٸرٸ بەس قىزدىڭ ەكەسٸ ەكەنٸن ايتىپ, پەرزەنتتەرٸنٸڭ بارىنا شٷكٸرشٸلٸك ەتەتٸنٸن جازعان.
نۇرلان يمامنىڭ ايتۋىنشا, اتا-انا ٷشٸن ەڭ ماڭىزدىسى – بالانىڭ ۇل نەمەسە قىز بولىپ دٷنيەگە كەلۋٸ ەمەس, ونىڭ اماندىعى, دۇرىس تەربيە الىپ, سانالى ازامات بولىپ ٶسۋٸ.
نۇرلان يمام كٸم?
نۇرلان بايجٸگٸتۇلى اسانوۆ – قازاقستاندىق بەلگٸلٸ يمام, تەولوگ جەنە دٸنتانۋشى, ەلەۋمەتتٸك جەلٸدە "نۇرلان يمام" ەسٸمٸمەن كەڭٸنەن تانىلعان دٸن قىزمەتكەرٸ. ول 1979 جىلى 1 قاڭتاردا جامبىل وبلىسىنىڭ مەركٸ اۋدانىندا دٷنيەگە كەلگەن. بالا كەزٸنەن دٸني ورتادا تەربيەلەنٸپ, يسلام ٸلٸمٸنە ەرتە قىزىعۋشىلىق تانىتقان. ٶزٸنٸڭ ايتۋىنشا, دٸني جولدى تاڭداۋىنا مەركٸ مەدرەسەسٸندە قىزمەت ەتكەن ناعاشى اتاسى جاقسىمبەتتٸڭ ىقپالى زور بولعان. نۇرلان بايجٸگٸتۇلى "نۇر-مٷباراك" ەگيپەت يسلام مەدەنيەتٸ ۋنيۆەرسيتەتٸندە بٸلٸم العان. سونىمەن قاتار تاتارستاندا, قىرعىزستان مەن ٶزبەكستاندا دٸني بٸلٸمٸن جەتٸلدٸرٸپ, مەسكەۋدە پسيحولوگييا سالاسىن وقىعان.
ول ەر جىلدارى جامبىل, قاراعاندى جەنە قوستاناي وبلىستارىندا يمامدىق قىزمەت اتقارعان. كەيٸن ٶسكەمەن قالاسىنداعى شىعىس قازاقستان وبلىستىق مەشٸتٸندە جۇمىس ٸستەگەن. قازاقستان مۇسىلماندارى دٸني باسقارماسىنىڭ مەلٸمەتٸنشە, 2011 جىلدان باستاپ ٶسكەمەن ايماعىنىڭ ٶكٸل يمامى قىزمەتٸن اتقارىپ, 2015 جىلى بۇل قىزمەتتەن كەتكەن. بۇدان بٶلەك, اقتٶبە وبلىسىنىڭ ٶكٸل يمامى جەنە "نۇر عاسىر" مەشٸتٸنٸڭ باس يمامى بولعان. 2023 جىلعى مامىردا استاناداعى ىرىسكەلدٸ قاجى اتىنداعى مەشٸتتٸڭ باس يمامى بولىپ تاعايىندالعان.
نۇرلان يمام ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەر ارقىلى دٸني تاقىرىپتاردى قاراپايىم تٸلمەن تٷسٸندٸرۋٸمەن كٶپشٸلٸككە تانىلدى. ول TikTok پەن Instagram پلاتفورمالارىندا وتباسى قۇندىلىقتارى, بالا تەربيەسٸ, يماندىلىق جەنە ادامگەرشٸلٸك مەسەلەلەرٸن جيٸ قوزعايدى. دٸن قىزمەتكەرٸ ۋاعىز بارىسىندا كٷندەلٸكتٸ ٶمٸردەن الىنعان مىسالدار مەن ەزٸلدٸ پايدالانۋىمەن ەرەكشەلەنەدٸ. ونىڭ جاستارمەن كەزدەسۋلەرٸ قازاقستاننىڭ تٷرلٸ ٶڭٸرلەرٸندە ۇيىمداستىرىلىپ كەلەدٸ. مۇنداي كەزدەسۋلەردە ول ۇلتتىق دەستٷر, ٷلكەنگە قۇرمەت, بٸلٸم جەنە قوعامداعى جاۋاپكەرشٸلٸك مەسەلەلەرٸنە نازار اۋدارادى.
نۇرلان بايجٸگٸتۇلى تەلەباعدارلامالار مەن سۇحباتتارعا دا قاتىسىپ, دٸن مەن قوعامعا قاتىستى پٸكٸرلەرٸن بٸلدٸرٸپ جٷر. 2024 جىلى "جەتٸنشٸ ارناداعى" سۇحباتىندا ٶزٸنٸڭ 14 جاسىندا يمامدىق جولعا تٷسكەنٸن ايتقان. ول ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى ساقتاۋدىڭ ماڭىزىن اتاپ ٶتٸپ, قازاقتىڭ سالت-دەستٷرٸ مەن دٸني تەربيەنٸڭ بايلانىسى تۋرالى جيٸ سٶز قوزعايدى. 2026 جىلعى قىركٷيەكتە جارييالانعان ۋنيۆەرسيتەت مەلٸمەتٸندە ونىڭ استاناداعى ىرىسكەلدٸ قاجى مەشٸتٸنٸڭ باس يمامى قىزمەتٸن اتقارىپ جٷرگەنٸ كٶرسەتٸلگەن.