ەلباسى ٷندەۋٸمەن تاريحي وتانىمەن قايتا قاۋىشقان قانداستار قاۋىمى اتىنان بارشا باۋىرلاردى قۇشاق جايا قارسى العان قازاق حالقىنا ريياسىز ريزالىق بٸلدٸرٸپ, شەكسٸز العىس ايتقىمىز كەلەدٸ! بۇل پٸكٸردٸ «وتانداستار قورى» كەاق ۆيتسە-پرەزيدەنتٸ ماعاۋييا سارباسوۆ ايتتى.
***
«قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ – ەلباسى نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ جارلىعىمەن 5 جىلدان بەرٸ ايرىقشا قۇرمەتپەن اتالىپ ٶتەتٸن «العىس ايتۋ كٷنٸ» - ەڭ الدىمەن ەلٸمٸزدە تىنىشتىق پەن ٷندەستٸك, ٶزارا سەنٸمدٸلٸك پەن كٷللٸ قازاقستان حالقىنا دەگەن شىنايى قۇرمەتتٸڭ ورنىعۋىنا نەگٸز بولعان ۇلت كٶشباسشىسىنىڭ بەيبٸتشٸلٸك پەن كەلٸسٸم ساياساتىنىڭ سالتاناتتى كٷنٸ.
بۇل - تاعدىر تاۋانىمەن ۇلى دالامىزعا قونىس اۋدارعان تٷرلٸ ەتنوستاردىڭ قۇتتى قونىسىنا اينالعان قاسيەتتٸ قازاق جەرٸ مەن قوناقجاي حالقىمىزعا جاسالعان تاعزىمنىڭ بەلگٸسٸ. قازاق حالقى قيىن-قىستاۋ زاماندا ولاردىڭ باسىنا تٷسكەن اۋىرتپالىقتى قايىسپاي بٸرگە كٶتەرە بٸلدٸ. بۇل بٷگٸنگٸ تاڭدا ەلٸمٸزدەگٸ تٷرلٸ ۇلت ٶكٸلدەرٸ اراسىنداعى ادامگەرشٸلٸك قارىم-قاتىناستىڭ ٶنەگەلٸ ٶلشەمٸنە اينالدى.
العىس ايتۋ كٷنٸ - ەل باسىنا كٷن تۋعان كٷردەلٸ كەزەڭدٸ يىق تٸرەسە بٸرگە ەڭسەرٸپ, تەۋەلسٸز قازاقستاندى قۇرۋ جولىندا ايانباي تەر تٶككەن بارلىق ازاماتتاردىڭ بٸر-بٸرٸنە قۇرمەت بٸلدٸرەتٸن كٷنٸ.
ورايلى وسى سەتتە «وتانداستار قورى» اتىنان جەنە ٶز اتىمنان ەگەمەندٸ ەلٸمٸزدەگٸ بٸرەگەي بٸرلٸك پەن ۇلتارالىق تاتۋلىقتىڭ ۇيىتقىسى بولعان قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىن قۇرىلعانىنا 26 جىل تولۋىمەن دە شىن جٷرەكتەن قۇتتىقتايمىن!
اعىنان جارىلىپ, العىس ايتۋ - ريياسىز ريزالىقتىڭ نىشانى, سوندىقتان بٷگٸنگٸ جيىندا ەلدەگٸ قانداستار مەن شەتتەگٸ وتانداستار اتىنان العىس ارناۋىمىزعا تولىق نەگٸز بار دەپ ويلايمىن.
بٸرٸنشٸدەن, بيىل - قازاقستان رەسپۋبليكاسى تەۋەلسٸزدٸگٸنٸڭ 30 جىلدىق مەرەيتويى. ەڭ الدىمەن ايتارىم:
اق بٸلەكتٸڭ كٷشٸمەن, اق نايزانىڭ ۇشىمەن ۇلان-بايتاق ۇلى دالامىزدى قورعاعان اتا-بابامىزدىڭ اسىل ارمانى بولعان ازاتتىقتىڭ اق تاڭىن نەسٸپ ەتكەن اللاعا سانسىز شٷكٸر, شەكسٸز العىس!
كەشەگٸ كەڭەستەر وداعى تاراپ, ەنشٸسٸن العان ەگەمەندٸ ەلٸمٸزدٸ تەۋەلسٸزدٸك تەۋەكەلٸنە باستاپ, اۋمالى-تٶكپەلٸ كەزەڭدە تىعىرىقتان الىپ شىققان سارابدال ساياساتكەر ەلباسىمىزعا العىس ايتامىز!
قازاقستان رەسپۋبليكاسى دەربەس مەملەكەت رەتٸندە ٶز تەۋەلسٸزدٸگٸن جارييا ەتە سالا تۇڭعىش پرەزيدەنتٸمٸز تاعدىر تاۋانىمەن شارتاراپقا تارىداي شاشىراعان ۇلتى قازاقتىڭ بەرٸن تايلى-تۇياعىمەن ۇلى دالا ەلٸنە ورالۋعا شاقىرىپ, بٸر شاڭىراق استىنا بٸرٸگۋگە ٷندەدٸ.
سول بٸر سىندارلى شاقتا ەلباسى «الىستاعى اعايىنعا اق تٸلەك» اتتى ەيگٸلٸ حاتىن جارييالاعانى بەلگٸلٸ. قازاق كٶشٸن جانداندىرۋ ماقساتىندا «دٷنيەجٷزٸ قازاقتارى قاۋىمداستىعى» قۇرىلىپ, ەڭ العاشقى قۇرىلتاي 1992 جىلعى 28 قىرقٷيەك پەن 3 قازان ارالىعىندا الماتى قالاسىندا ٶتتٸ.
وسى قۇرىلتايدا سٶيلەگەن سٶزٸندە نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى: «بۇل دٷنيەدە بٸزدٸڭ بٸر عانا وتانىمىز بار, ول - تەۋەلسٸز قازاقستان. بٸز تۋعان مەملەكەتٸمٸزدٸڭ تەۋەلسٸزدٸگٸن باياندى ەتۋگە, قۋاتىن ارتتىرۋعا, ونىڭ يگٸلٸگٸنە, حالىقارالىق قوعامداستىقتا ابىرويىنىڭ ارتۋىنا ادال قىزمەت ەتۋگە پارىزدارمىز», ٶيتكەنٸ «بار قازاق - بٸر قازاق» دەگەن جالىندى سٶزٸن ايتىپ, ميلليونداعان ەلدٸڭ ەت-جٷرەگٸن ەلجٸرەتٸپ, الاشقا اسقاق رۋح سىيلاعان ەدٸ.
ارتىنشا اتاجۇرتتى اڭساعان اعايىندار ەلگە اعىلا باستادى. تەۋ ەتكەن تەۋەلسٸزدٸك رۋحىمەن قاناتتانعان قانداستاردىڭ ۇلى كٶشٸنە دە بيىل 30 جىل تولىپ وتىر. ەندەشە, ەلباسى ٷندەۋٸمەن تاريحي وتانىمەن قايتا قاۋىشقان قانداستار قاۋىمى اتىنان بارشا باۋىرلاردى قۇشاق جايا قارسى العان قازاق حالقىنا ريياسىز ريزالىق بٸلدٸرٸپ, شەكسٸز العىس ايتقىمىز كەلەدٸ!
سونىمەن قاتار, بىلتىردان بەرٸ جاھاندى ٸندەت جايلاپ, ادامزات اتاۋلىعا قاتەر تٶنگەن سىنداردى شاقتا شەت ەلدەردەگٸ وتانداستاردىڭ دا قالىڭ ەلٸ - قازاعىنا قايىرىمدىلىق جاساپ, جاناشىرلىق تانىتقان جاقسىلىعىن ايرىقشا اتاپ ايتقان جٶن. قاۋٸپ ەلٸ دە سەيٸلە قويعان جوق. وسىنداي كٷللٸەلەمدٸك كٷردەلٸ جاعدايدا اتاجۇرتتاعى اعايىنىنىڭ اماندىعىن تٸلەپ, گۋمانيتارلىق كٶمەكتەرٸن جولداعان شەتتەگٸ جاناشىر وتانداستارىمىزعا دا كٶپتەن كٶپ راحمەت!
تەۋەلسٸزدٸكتەن باستاۋ العان ۇلى كٶش ەلٸ تولاستاعان جوق. بٸر كەزدەرٸ تاعدىر تەلكەگٸمەن شەكارا اسىپ, شەتەلگە اۋعان اعايىنداردىڭ اتامەكەنگە اعىلۋىنا - 1997 جىلدىڭ 13 جەلتوقسانىندا «حالىقتىڭ كٶشٸ-قونى تۋرالى» زاڭعا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ قول قويۋى داڭعىل جول اشىپ بەردٸ. نەتيجەسٸندە ەلەمنٸڭ ەر تٷكپٸرٸندەگٸ تالاي قازاقتىڭ اتا قونىسقا دەگەن ساۋمال ساعىنىشى ٷزٸلمەيتٸن ٷمٸتكە, سەلكەۋسٸز سەنٸمگە اينالدى.
اتا قونىسىمەن قاۋىشقان قانداستار ٶزدەرٸمەن بٸرگە قازاقتىڭ جوعالۋعا اينالعان كەيبٸر سالت-دەستٷرلەرٸ مەن ەدەت-عۇرىپتارىن, ۇمىتىلا باستاعان كٶنە سٶزدەرٸن الا كەلدٸ دەسەك ارتىق ايتقاندىق ەمەس. شەتەلدە تۋىپ, ەگەمەندٸكپەن بٸرگە ەلٸمٸزگە ورالعان تالاي تانىمال تۇلعالار قازٸر مەملەكەتٸمٸزدٸڭ مەرەيٸن اسىرىپ, قانداس ٶنەر جۇلدىزدارى مەن ساحنا ساڭلاقتارى قازاقتىڭ اتىن ايداي ەلەمگە ەيگٸلەپ جٷر. ال, ٸسكەر باۋىرلار مەن كەسٸپكەر قانداستار حالىققا قالتقىسىز قىزمەت ەتۋدە.
ەندەشە, ەلدٸكتٸ ۇران, تاتۋلىقتى تۋ ەتكەن كٶپۇلتتى قازاقستان حالقىنا مىڭ العىس!» دەگەن اقجارما تٸلەگٸمدٸ ارنايمىن.
ماعاۋييا سارباسوۆ
«وتانداستار قورى» كەاق
ۆيتسە-پرەزيدەنتٸ
