وقو-داعى حانقورعان قالاشىعى اسپان استىنداعى مۋزەيگە اينالماق

وقو-داعى حانقورعان قالاشىعى اسپان استىنداعى مۋزەيگە اينالماق

وڭتٷستٸك قازاقستان وبلىسىنداعى حانقورعان قالاشىعى الداعى ۋاقىتتا تولىق ارحەولوگييالىق قازبا, رەستاۆراتسييا جەنە كونسەرۆاتسييا جۇمىستارى جٷرگٸزٸلٸپ, اشىق اسپان استىنداعى مۋزەيگە اينالاتىن بولادى. بۇل تۋرالى سايرام اۋدانىنداعى حانقورعان قالاشىعىندا وڭتٷستٸكتەگٸ ارحەولوگييالىق تاريحي ەسكەرتكٸشتەردٸ قالپىنا كەلتٸرۋ بويىنشا ٶتكەن القالى جيىندا وڭتٷستٸك قازاقستان وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ جانسەيٸت تٷيمەباەۆ مەلٸم ەتتٸ.

جانسەيٸت قانسەيٸتۇلى جٷرگٸزٸپ وتىرعان مەجٸلٸسكە وبلىسىمىزداعى تيٸستٸ باسقارما باسشىلارى, ماماندار مەن بٸر توپ ارحەولوگ-عالىمدار قاتىستى. جيىننىڭ ماقساتى - ەلباسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» ماقالاسىنداعى «قازاقستاننىڭ كيەلٸ جەرلەرٸ» جوباسى بويىنشا ارحەولوگييالىق تاريحي ورىنداردى دامىتۋدى ناقتىلاپ, پىسىقتاپ الۋ.

وڭتٷستٸك قازاقستان وبلىسىندا ەلٸمٸزدٸڭ تاريحى مەن مەدەنيەتٸ ٷشٸن ايرىقشا ماڭىزى بار سەۋلەت جەنە ارحەولوگييا ەسكەرتكٸشتەرٸنٸڭ ٷلكەن شوعىرى ورنالاسقان. تاريحىمىزدى تٷگەندەپ, تامىرىمىزدى تانىپ, بٸلۋدە حالىقتىڭ ٶتكەن تاريحىنان ناقتى ماعلۇمات بەرەتٸن ارحەولوگييا ەسكەرتكٸشتەرٸنٸڭ الار ورنى دا ەرەكشە.

«بٷگٸن «حانقورعان» قالاشىعىن ارالاپ كٶرٸپ, ەلباسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» ماقالاسىن وبلىسىمىزدا جٷزەگە اسىرۋ ماقساتىندا جينالىپ وتىرمىز.  وبلىسىمىزدا ەسەپكە الىنعان تاريح پەن مەدەنيەت ٷشٸن ماڭىزى زور 1281 تاريحي-مەدەني مۇرا ەسكەرتكٸشتەرٸ بار. ونىڭ ٸشٸندە سەۋلەتتٸك ەسكەرتكٸشتەر 218, ارحەولوگييا ەسكەرتكٸشتەرٸنٸڭ سانى 1063-تٸ قۇرايدى. وسى تاريحي ورىندارىمىزعا كەزەڭ - كەزەڭٸمەن ارحەولوگييالىق زەرتتەۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزٸپ, قالپىنا كەلتٸرٸۋٸمٸز قاجەت», - دەدٸ وبلىس ەكٸمٸ.

وبلىسىمىزدا تۋريزم سالاسىن دامىتۋ ماقساتىندا جەرگٸلٸكتٸ ٶڭٸرلەر بويىنشا تاريحي ورىنداردى قالپىنا كەلتٸرۋ ٷشٸن ارنايى باعدارلاما دايىندالىپ, كەزەڭ - كەزەڭٸمەن ٸسكە اسىرىلاتىن بولادى.  بٸرٸنشٸ كەزەكتە قازىعۇرت, ورداباسى تاۋلارىن, ورتاعاسىرلىق وتىرار, وقسىز, ساۋران, سيداق, مەرتٶبە, حانقورعان قالاشىقتارى, جۋانتٶبە, قاراسپان, كٷلتٶبە سيياقتى ەجەلگٸ ەلدٸ مەكەندەرٸنە ارحەولوگييالىق زەرتتەۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزٸپ, قالپىنا كەلتٸرٸۋ جۇمىستارى باستالماق. سونىمەن قاتار, بٷگٸندە جويىلىپ كەتكەن ارحەولوگييا جەنە سەۋلەت ەسكەرتكٸشتەرٸنە جاتاتىن قوشقار اتا, كەرۋەن ساراي, سوزاق اۋدانىنداعى جٷسٸپبەك, جەكەل داتقا كەسەنەلەرٸن جەنە تاعى باسقا دا تاريحي نىسانداردى دا قالپىنا كەلتٸرۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزٸلمەك.

القالى جيىندا ە. مارعۇلان اتىنداعى ارحەولوگييا ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, اكادەميك باۋىرجان بايتاناەۆ حانقورعان قالاشىعىنا ارحەولوگييالىق قازبا جۇمىستارىن جٷرگٸزۋ تۋرالى بايانداما جاسادى.

مۇنان سوڭ سٶز العان «سەۋلەت بيۋرو» كمم-نٸڭ ديرەكتورى باقىتجان ەشٸرباەۆ وبلىسىمىزداعى ارحەولوگييالىق تاريحي ورىنداردى قالپىنا كەلتٸرۋ, اباتتاندىرۋ تۋرالى سٶز قوزعادى.

جيىندا تٷركٸستان قالاسىنداعى ارحەولوگييالىق ەسكەرتكٸشتەردٸڭ جاي-كٷيٸ دە تالقىلاندى. بۇل تۋرالى «ەزٸرەت سۇلتان» مەملەكەتتٸك تاريحي-مەدەني قورىق-مۋزەيٸنٸڭ ارحەولوگييا بٶلٸمٸنٸڭ مەڭگەرۋشٸسٸ مارات تۇياقباەۆ بايانداپ بەردٸ. 

جيىندى قورىتقان وبلىس ەكٸمٸ ٶڭٸرٸمٸزدەگٸ تاريحي ەسكەرتكٸشتەردٸ قالپىنا كەلتٸرۋ جٶنٸندە سالا باسشىلارىنا ناقتى تاپسىرمالار جٷكتەدٸ.