ماڭعىستاۋلىق ەكوامباسسادور: قاراكٶل كٶلٸنە حالىقارالىق مەرتەبە بەرۋ كەرەك

ماڭعىستاۋلىق ەكوامباسسادور: قاراكٶل كٶلٸنە حالىقارالىق مەرتەبە بەرۋ كەرەك

ماڭعىستاۋلىق ەكوامباسسادور ەدٸلبەك قوزىباقوۆ رامسار كونۆەنتسيياسى قازاقستان تابيعاتىنا قانداي پايداسىن تيگٸزەتٸنٸن تٷسٸندٸردٸ, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.

ونىڭ ايتۋىنشا, 1971 جىلدىڭ 2 اقپانىندا يراننىڭ رامسار قالاسىندا نەگٸزٸنەن سۋدا جٷزەتٸن قۇستار مەكەندەيتٸن حالىقارالىق ماڭىزى بار سۋلى-باتپاقتى جەرلەر تۋرالى كونۆەنتسييا نەمەسە رامسار كونۆەنتسيياسى قابىلدانعان. قازاقستاندا بۇل قۇجات 2007 جىلى كٷشٸنە ەندٸ.

بٷگٸنگٸ تاڭدا قازاقستاندا حالىقارالىق ماڭىزى بار سۋلى-باتپاقتى 10 القاپ بار, جالپى اۋدانى - 3 281 398 گا.

«ورتالىق ازيياداعى رامسار كونۆەنتسيياسىنىڭ قاعيداتتارىن ٸلگەرٸلەتۋ ٷشٸن بەس ەل (قازاقستان, قىرعىزستان, تٷركٸمەنستان, ٶزبەكستان جەنە تەجٸكستان) اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق پەن ٶزارا ٸس-قيمىلدى كٷشەيتۋ ارقىلى 2016 جىلى ورتالىق ازييانىڭ رامسار ٶڭٸرلٸك باستاماسى قۇرىلدى. ٷلكەن اۋماقتى ەكسپرەسس-باعالاۋ جۇمىسىنا مەنٸمەن بٸرگە ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ تابيعي رەسۋرستار جەنە تابيعات پايدالانۋدى رەتتەۋ باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ەسەنقوس ەدٸلباەۆ پەن اقتاۋ قالاسىنىڭ حيمييا-بيولوگييا باعىتىنداعى نازارباەۆ زيياتكەرلٸك مەكتەبٸ ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى باقىتگٷل جاقسىلىقوۆا قاتىستى. بٸزگە پوستكەڭەستٸك كەڭٸستٸكتەگٸ ەڭ بەدەلدٸ عالىم-ورنيتولوگتاردىڭ بٸرٸ, پروفەسسور ەلدار رۋستاموۆ باعا جەتپەس كونسۋلتاتسييالىق كٶمەك كٶرسەتتٸ», – دەيدٸ ەدٸلبەك قوزىباقوۆ.

ەسكە سالا كەتەيٸك, 3 اقپاندا نۇر-سۇلتان قالاسىندا «ۆولونتەرلەر جىلى» اياسىندا ەكولوگييالىق قاۋىمداستىقتار مەن ۆولونتەرلەردٸڭ سليوتٸ ٶتتٸ. ماڭعىستاۋلىق ەكوۆولونتەر, بيولوگ ەدٸلبەك قوزىباقوۆ ماڭعىستاۋ وبلىسى بويىنشا «رەسمي امباسسادور» بولىپ سايلاندى.

ول ەكوۆولونتەرلٸكپەن 2004 جىلدان بەرٸ اينالىسادى. سوڭعى جىلدارى ول جەرگٸلٸكتٸ جاستاردى بيوالۋاندىقتى ساقتاۋ جٶنٸندەگٸ تٷرلٸ ٸس-شارالار مەن جوبالارعا بەلسەندٸ تٷردە تارتادى. 

مىسالى, 2016 جىلدان باستاپ جىل سايىن قاڭتار ايىنىڭ ورتاسىندا اقتاۋ ماڭىندا قاراكٶل كٶلٸندە سۋدا جٷزەتٸن جەنە سۋ ماڭىنداعى قۇستاردىڭ حالىقارالىق قىسقى ەسەبٸن ۇيىمداستىرىپ جٷر. سينحروندى ەسەپ قۇس تٷرلەرٸنٸڭ سانىن وبەكتيۆتٸ باعالاۋعا جەنە ولاردى ساقتاۋ بويىنشا قاجەتتٸ شارالاردى ۋاقتىلى قابىلداۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. 

سونداي-اق, ول قازاقستاننىڭ نەگٸزگٸ ورنتولوگييالىق اۋماقتارىنىڭ بٸرٸ رەتٸندە قاراكٶل كٶلٸن سانيتارلىق تازالاۋ بويىنشا ەكولوگييالىق اكتسييالاردى جيٸ ۇيىمداستىرادى.

سونداي-اق, ول ماڭعىستاۋ جۇرتشىلىعىنا اقبٶكەن مٷيٸزٸن زاڭسىز ساتۋعا قارسى اۋقىمدى اقپاراتتىق كامپانييالاردىڭ باستاماشىسى جەنە ۇيىمداستىرۋشىسى رەتٸندە جەنە ٷستٸرت قورىعىن يۋنەسكو-نىڭ دٷنيەجٷزٸلٸك مۇرا تٸزٸمٸنە نوميناتسييالاۋدى قولداۋشى رەتٸندە بەلگٸلٸ. بۇل اكتسييالارعا جالپى العاندا 3000-نان استام ادام قاتىستى, ولار - نەگٸزٸنەن وقۋشىلار مەن ستۋدەنتتەر.