13 قىركٷيەكتە قر پرەزيدەنتٸنٸڭ جارلىعىمەن يمانعالي تاسماعامبەتوۆ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قورعانىس مينيسترٸ لاۋازىمىن بوساتىپ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەمەر-مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى بولىپ تاعايىندالدى.
قورعانىس مينيسترلٸگٸندە ەلباسى – قر قك جوعارعى باس قولباسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قاتىسۋىمەن كەڭەس ٶتتٸ. «يمانعالي نۇرعاليۇلى تاسماعامبەتوۆ مۇندا سەتتٸ جۇمىس اتقاردى. مەن قويعان تاپسىرمالاردى ناقتى ورىندادى. مەنٸڭ جارلىعىممەن ول پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى بولىپ تاعايىندالدى. قۇتتىقتاپ, جاڭا قىزمەت ورنىندا سەتتٸلٸك تٸلەيمٸن. بۇل لاۋازىمدا دا جٷكتەلگەن تاپسىرمالاردى ادال جەنە تولىق ورىندايتىنىنا سەنٸمدٸمٸن. مينيسترلٸكتەگٸ اتقارعان جۇمىسى ٷشٸن يمانعالي نۇرعاليۇلىنا العىس بٸلدٸرٸپ, وعان تولايىم تابىس تٸلەگٸم كەلەدٸ», - دەدٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆ. يمانعالي تاسماعامبەتوۆ قر قورعانىس مينيسترٸ لاۋازىمىن 2014 جىلعى قازان ايىنان باستاپ اتقاردى. قورعانىس مينيسترلٸگٸنٸڭ رەسمي سايتى تاسماعامبەتوۆتىڭ بۇل لاۋازىمدا قانداي ٸس-شارالارىمەن ەستە قالعانىن ەسكە تٷسٸردٸ.
ەسكەري تەحنيكانى ساتىپ الۋ مەن ٶندٸرۋ
2015 جىلى قر قارۋلى كٷشتەرٸنٸڭ تاريحىندا العاش رەت قازاقستاندىق ەسكەري-ەۋە كٷشتەرٸ 4++ ٷلگٸدەگٸ سۋ جاڭا جوعارى مانەۆرلٸ كٶپ فۋنكتسيونالدىق ەكٸ ورىندىق سۋ-30سم جويعىشىمەن, جاڭا مي-171ش كٶلٸكتٸك-جاۋىنگەرلٸك تٸكۇشاعىمەن, جاڭا س-295 ەسكەري-كٶلٸك ۇشاعىمەن تولىقتى.
استانادا «ارلان» كٶپ ماقساتتى مانەۆرلٸ بروندى ماشينالاردىڭ, ياعني, مينالار مەن بالليستيكالىق سناريادتاردان كەرەمەت قورعايتىن جاۋىنگەرلٸك ٸس-قيمىلداردىڭ تٶتەنشە مانەۆرلٸ اسپابىنىڭ ٸسكە قوسۋى رەتكە كەلتٸرٸلدٸ.
2016 جىلعى قاڭتاردىڭ سوڭىندا قورعانىس مينيسترٸ يمانعالي تاسماعامبەتوۆ يوردانيياعا بارىپ, كورول ابدۋللاح II يبن ەل-حۋسەين ەل-حاشيميمەن "قازاقستان پاراماۋنت ينجينيرينگ" كومپانييا زاۋىتىنىڭ ٶنٸمٸ – 50 قازاقستاندىق «ارلان» بروندالعان دٶڭگەلەكتٸ ماشيناسىن ساتۋ تۋرالى ۋاعدالاستى.
2016 جىلدىڭ ناۋرىزىندا قر قورعانىس مينيسترٸ العاشقى قازاقستاندىق پاترون زاۋىتى قۇرىلىسىنىڭ باستالۋىنا جول اشتى. اتالعان جوبا ەزٸرلەنٸپ, قر قك جوعارعى باس قولباسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا ٸسكە اسىرىلۋدا.
جاۋىنگەرلٸك دايارلىق 2015 وقۋ جىلى بويىنشا
قر قك-دە 2208 ەرتٷرلٸ وقۋ-جاتتىعۋ (ونىڭ ٸشٸندە, بٶلٸمشەلەر مەن ۆزۆودتاردىڭ جاۋىنگەرلٸك وق اتۋلارى) ٶتكٸزٸلدٸ. 2014 جىلى – 1807, بۇل الدىڭعىمەن سالىستىرعاندا 18 پايىزعا كٶبٸرەك. ولاردىڭ ٸشٸندە: قارۋدىڭ ەر تٷرٸنەن پراكتيكالىق وق اتۋلار كٶرسەتكٸشتەرٸ 8 پايىزعا, ەۋە كەمەلەرٸندەشٸ ۇشۋلار ساعاتى 4 پايىزعا, كورابلدٸ جاۋىنگەرلٸك وقۋ-جاتتىعۋلاردى پىسىقتاۋ 12,1 پايىزعا, ەسكەرلەردٸڭ دالالىق شىعۋى 32,2 پايىزعا كٶبٸرەك بولدى.
بٸر جىلعى بارلىق ٸس-شارالاردىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ەسكەرلەردٸڭ جاۋىنگەرلٸك دايارلىعىنىڭ سانى مەن ساپاسى 7,2%-عا ارتتى. بارلىق وقۋ-جاتتىعۋلار جوسپارلى تەرتٸپتە جٷرگٸزٸلەدٸ. ۇلعايۋى جاۋىنگەرلٸك دايارلىق بارىسىنىڭ قارقىنى جەنە قارۋلى كٷشتەرگە قويىلاتىن تالاپتارمەن بايلانىستى.
2015 جىل ەلٸمٸزدٸڭ قارۋلى كٷشتەرٸندە ەسكەرلەردٸڭ كەنەتتەن تەكسەرٸلۋٸمەن ەرەكشەلەندٸ. بۇل تەكسەرۋلەر تەكسەرٸلگەن قۇرامالاردىڭ جاۋىنگەرلٸك ەزٸرلٸگٸنٸڭ جاي-كٷيٸن دەيەكتٸ باعالاۋعا, بار پروبلەمالاردى انىقتاۋعا, ارنالۋى بويىنشا تاپسىرمالاردى ورىنداۋدا كومانديرلەر مەن بارلىق جەكە قۇرامعا تەجٸريبە جيناقتاۋعا مٷمكٸندٸك بەردٸ.
2016 جىل العاش رەت قولدانىلعان كٶشپەلٸ وتىرىستار پراكتيكاسىمەن باستالدى. قر قورعانىس مينيسترٸ «وڭتٷستٸك» ٶڭٸرلٸك قولباسشىلىعىنىڭ تاراز گارنيزونىندا كٶشپەلٸ القا وتىرىسىن ٶتكٸزدٸ. دابىل بويىنشا قورعانىس مينيسترلٸگٸ ورتالىق اپپاراتىنىڭ ەسكەري قىزمەتشٸلەرٸ كٶتەرٸلدٸ. العاش رەت ورتالىق اپپارات ەسكەري قىزمەتشٸلەرٸ جيىننان كەيٸن استانا ق ەسكەري بٶلٸمدەرٸ بٸرٸنٸڭ ماڭىندا ٶرٸستەتٸلگەن دالالىق لاگەرگە جول تارتتى.
2016 جىلدىڭ اقپانىندا «شىعىس» ٶڭٸرلٸك قولباسشىلىعىنىڭ «شىعىس» پوليگونىندا قر قورعانىس مينيسترٸ يمانعالي تاسماعامبەتوۆ «ايبالتا-2016» جەدەل-تاكتيكالىق كوماندالىق-شتابتىق وقۋ-جاتتىعۋعا قاتىستى. «ايبالتا» وقۋ-جاتتىعۋى ەسكەرلەردٸڭ دالالىق ماشىعىن ارتتىرۋ كٷردەلٸ قىسقى جاعدايدا بٶلٸمدەر مەن بٶلٸمشەلەردٸڭ تولىق ٶرٸستەتٸلە وتىرىپ ٶتكەنٸمەن ەرەكشەلەنەدٸ. وقۋ-جاتتىعۋعا بارلىعى 5 مىڭعا جۋىق ەسكەري ىقزمەتشٸ تارتىلدى. ولار قىتىمىر كليماتتىق جاعدايدا تاباندىلىقتارى مەن تٶزٸمدٸلٸكتەرٸن كٶرسەتە بٸلدٸ.
2016 جىلدىڭ سەۋٸرٸندە قر قورعانىس مينيسترٸ يمانعالي تاسماعامبەتوۆ سارىشاعان پوليگونىندا ٶتكەن «جەردەم-2016» ارنايى وقۋ-جاتتىعۋىنا قاتىستى. اتالمىش ارنايى وقۋ-جاتتىعۋ باسقالارىنان ەدەۋٸر ەرەكشەلەنەدٸ جەنە جەتكٸلٸكتٸ ايرىقشا باعىتقا يە. ونىڭ شەڭبەرٸندە ەسكەري قىزمەتشٸلەر تٶتەنشە جاعدايلار كەزٸندە اپاتتىق سالداردى بٶلشەكتەۋدٸ جٷرگٸزەدٸ.
ماڭىزدى ٸس-شارالار
2015 جىلى قر قارۋلى كٷشتەرٸندە قازاقستاندىق ارمييا تاريحىنداعى ۇلى وتان سوعىسىنىڭ 70 جىلدىعىنا ارنالعان ەڭ ٸرٸ ەسكەرلەر پارادى ٶتكٸزٸلدٸ. بۇل پاراد ٶتكەن جىلدارداعى ەڭ كٶزتارتارع اۋقىمدى جەنە كٶپ ساندى بولدى. وعان ەلٸمٸزدٸڭ قارۋلى كٷشتەرٸنٸڭ جەكە قۇرامى مەن ەسكەري تەحنيكاسىنىڭ رەكوردتىق سانى قاتىستى.
2015 جىلى قر قورعانىس مينيسترٸ يمانعالي تاسماعامبەتوۆ ەلٸمٸزدەگٸ قر قك ەيەل ەسكەري قىزمەتشٸلەرٸ اراسىنداعى تۇڭعىش «باتىر ارۋلار» بايقاۋىنىڭ باستالۋىنا جول اشتى. قاتىسۋشىلار ٶتٸنٸم بەرٸلگەن سەتتەن باستاپ جەنە شەشۋشٸ كەزەڭگە دەيٸن نەزٸك جاندىلار ٷشٸن قيىن بولىپ كەلەتٸن ەرتٷرلٸ كەدەرگٸلەردەن ٶتتٸ.
قر قارۋلى كٷشتەرٸندە جۋرناليستەرگە ارنالعان «ەسكەري ديسكۋرس» پراكتيكالىق سەمينارى العاش رەت باستاۋ الدى. جەتەكشٸ تەلەارنالاردىڭ, راديوستانتسييالاردىڭ, رەسپۋبليكالىق گازەتتەر مەن جۋرنالداردىڭ, اقپاراتتىق اگەنتتٸكتەردٸڭ جۋرناليستەرٸ جاۋىنگەرلٸك ٸس-قيمىلدار اۋدانىندا جۇمىس جاساۋدا پراكتيكالىق دايىندىقتان ٶتٸپ, ەسكەري وقيعالاردى جارييالاۋ ەرەكشەلٸكتەرٸن زەردەلەيدٸ. «ەسكەري ديسكۋرس» سەمينارى 4 رەت ٶتكٸزٸلدٸ. 2 رەت «سپاسسك» وقۋ-جاتتىعۋ ورتالىعىندا, «تۇيىق سۋ» الپلاگەرٸندە, سونداي-اق, كاسپيي جاعالاۋىندا.
2015 جىلدىڭ 1 جەلتوقسانىندا مەملەكەت باسشىسى – جوعارعى باس قولباسشى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ قاتىسۋىمەن ەلٸمٸزدٸڭ تاريحىنداعى تۇڭعىش ەسكەري-تاريحي مۋزەيٸ اشىلدى. مۋزەي قورىندا ەجەلگٸ دەۋٸردەن قازٸرگٸ ۋاقىتقا دەيٸنگٸ قازاق حالقىنىڭ ەسكەري تاريحى مەن مەدەنيەتٸ ەسكەرتكٸشتەرٸنٸڭ ناقىشىن كەلتٸرەتٸن سيرەك كەزەدەسەتٸن جەنە بٸرەگەي جەدٸگەرلەر بار.
ەلٸمٸزدٸڭ اۋماعىنداعى ەڭ اۋقىمدى وقيعالاردىڭ بٸرٸ IV حالىقارالىق «KADEX-2016» قارۋ-جاراق پەن ەسكەري-تەحنيكالىق مٷلٸك كٶرمەسٸنٸڭ ٶتكٸزٸلۋٸ بولدى. 4 كٷن ٸشٸندە قازاقستاندىق جەنە شەتەلدٸك قورعانىس-ٶنەركەسٸبٸ كەشەنٸنٸڭ بارلىق كٷشٸ مەن قۋاتى كٶرسەتٸلدٸ.
بيىلعى جىلى العاش رەت قر قورعانىس مينيسترلٸگٸندە وفيتسەرلەر ٷشٸن ماڭىزدى رەسٸم گەنەرالداردى زاپاسقا شىعارىپ سالۋ – جاۋىنگەرلٸك تۋمەن قوشتاسۋ سالتاناتتى رەسٸمٸ ٶتكٸزٸلدٸ.
قر قورعانىس مينيسترلٸگٸ مەن رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ قورعانىس مينيسترلٸگٸ تٶرت حاتتاماعا قول قويدى. سوعان سەيكەس جامان-تاۋ, سارىشاعان جەنە تايسويعان سىناما پوليگوندارىن پايدالانۋ جەنە جالعا الۋ تەرتٸبٸ ٶزگەردٸ. نەتيجەسٸندە پايدا قازبالارىنىڭ كەن ورىندارى مەن كوممۋنيكاتسييالار ورنالاسقان جالعا الۋدان 1,6 ملن. گا اۋماق شىعارىلىپ, قازاقستانعا بەرٸلدٸ.
جاستارعا ەسكەري-پاتريوتتىق تەربيە بەرۋ
جاستارعا ەسكەري-پاتريوتتىق تەربيە بەرۋگە ٷلكەن نازار اۋدارىلدى. قاراعاندى وبلىسىنىڭ «سپاسسك» وقۋ-جاتتىعۋ ورتالىعىنىڭ بازاسىندا قازاقستانداعى العاشقى «ايبىن» رەسپۋبليكالىق ەسكەري-پاتريوتتىق جيىنى ٶتتٸ.
2015 جىلدان باستاپ قازاقستاننىڭ تٷكپٸر-تٷكپٸرٸندە «ەرلٸك ساباقتارى» ٶتكٸزٸلە باستادى. وعان قورعانىس مينيسترلٸگٸ مەن قر قارۋلى كٷشتەرٸنٸڭ ەسكەري قىزمەتشٸلەرٸ بەلسەنە اتسالىسادى. ۇشقىشتار, تەڭٸزشٸلەر جەنە ٶزگەلەر قاتىسقان ساباقتا وقۋشىلاردى پاتريوتيزمگە, ەلدٸ ماقتان تۇتۋعا تەربيەلەۋ, ناعىز پاتريوت پەن وتان قورعاۋشىسى بەينەسٸن قالىپتاستىرۋ تۋرالى ەڭگٸمەلەپ, ولاردى ەل مەن ٶڭٸردٸڭ تاريحىمەن تانىستىردى.
ەسكەري قىزمەتشٸلەردٸ باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ
2016 جىلدىڭ شٸلدەسٸندە قازاقستاننىڭ شىعىسىندا اياگٶز گارنيزونىندا 90 ەسكەري قىزمەتشٸ مەن ولاردىڭ وتباسىلارى جاڭا قونىستويىن تويلادى. مۇندا كٷردەلٸ جٶندەۋدەن كەيٸن تۇرعىن ٷي پايدالانۋعا بەرٸلدٸ. ەسكەري قىزمەتشٸلەردٸ قىزمەت اتقارۋ ورىندارىندا ساپالى تۇرمىستىق جاعدايمەن قامتاماسىز ەتۋ بٷگٸنگٸ تاڭدا قىزمەت باعىتىنىڭ بٸرٸ بولىپ قالۋدا. ارمييا حالىقارالىق ويىندارى
2016 جىلى العاش رەت قازاقستان اۋماعىندا ارمييا حالىقارالىق ويىندارى ٶتتٸ.
تٷنگٸ جاعدايدا وق اتۋ ٷشٸن قاتىسۋشىلارعا قازاقستاندىق ٶندٸرٸستٸڭ «اسەلسان» تٷنگٸ كٶرۋ كٶزدەۋٸشتەرٸ ۇسىنىلدى. وپتيكا مەرگەندەرگە تٷنگٸ ۋاقىتتا وق اتۋعا, سونداي-اق, سايىستىڭ جەكە سەتتەرٸن تٷسٸرۋگە مٷمكٸندٸك بەردٸ. وسى جىلى العاش رەت تٸكەلەي ەفيردە قازاقستان قورعانىس مينيسترلٸگٸنٸڭ رەسمي سايتى ارقىلى ويىنداردىڭ كٶرسەتٸلگەنٸ دە ەرەكشە بولدى.
بيىلعى جىلى ارمييا حالىقارالىق ويىندارىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا بٸز جالپىكوماندالىق ەكٸنشٸ ورىندى ەنشٸلەدٸك. ەلەمنٸڭ 19 ەلٸنٸڭ 120 كومانداسى, مىڭداعان مىقتى ەسكەري كەسٸپقويلار, جٷزدەگەن بٸرلٸك ەسكەري تەحنيكا مەن اۆياتسييا ەكٸ اپتا بويى ٶز ٸسٸندە ٷزدٸك دەگەن اتاق ٷشٸن باق سىناستى.
حالىقارالىق قارىم-قاتىناس
قورعانىس مينيسترلٸگٸ ەلەمنٸڭ 42 ەلٸمەن سەرٸكتەستٸك قارىم-قاتىناس ورناتتى. 12 ەلمەن ەسكەري-تەحنيكالىق ىنتىماقتاستىق تۋرالى جاڭا كەلٸسٸم جاسالدى. ولاردىڭ ٸشٸندە ارمەنييا, رەسەي, بەلارۋس, گرۋزييا, يزرايل, ٷندٸستان, قىتاي, قىرعىزستان, تەجٸكستان, تٷركييا, ۋكراينا, فرانتسييا.
ەسكەري ىنتىماقتاستىققا كەلەر بولساق, ٶتكەن جىلى قازاقستان قورعانىس مينيسترلٸگٸنٸڭ ٶكٸلدەرٸ 30-دان اسا ٸس-شاراعا قاتىستى.
2015 جىلدىڭ قىركٷيەگٸندە قازاقستانداعى «سارىشاعان» پوليگونى مەن رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ «اشۋلۋك» پوليگونىندا «جاۋىنگەرلٸك دوستاستىق» تمد ەشقق ەسكەري-ەۋە كٷشتەرٸ مەن ەسكەرلەرٸنٸڭ جاۋىنگەرلٸك وق اتۋىمەن وقۋ-جاتتىعۋدىڭ بەلسەندٸ فازاسى ٶتتٸ.
ۇلى وتان سوعىسىنىڭ 70 جىلدىعىنا ارنالعان 2015 جىلعى شٸلدەنٸڭ 24-ٸ مەن تامىزدىڭ 1-ٸ ارالىعىندا مەسكەۋدە ٶتكەن ەسكەري-سپورتتىق ويىندار دا اتاۋلى ٸس-شاراعا اينالدى. ودان باسقا, ٶتكەن جىلدىڭ تامىزىندا قازاقستاندا قورعانىس مينيسترلەرٸ كەڭەسٸنٸڭ حاتشىلىعى جەنە تمد مەملەكەتتەرٸنٸڭ قورعانىس مينيسترلٸكتەرٸمەن بٸرلەسە «دوستاستىق جاۋىنگەرٸ» ەسكەري تەحنيكالىق شەبەرلٸكتٸڭ VII بايقاۋى ۇيىمداستىرىلدى.
ونىڭ ٷستٸنە قازاقستاندىق ەسكەريلەر «دالا قىرانى – 2015», «ٶزارا ٸس-قيمىل – 2015», «التىن ٷكٸ», «ورتالىق – 2015», «قاراتاۋ – 2015», «قابىلان جولى – 2015», «مىزعىماس باۋىرلاستىق – 2015», ۇقشۇ-نىڭ ۇجدك جەنە ت.ب. سيياقتى ماڭىزدى حالىقارالىق سايىستارعا قاتىستى.
قارۋلى كٷشتەر سەرجانتتار قۇرامىنىڭ ٶزگە دە ەلدەرمەن ىنتىماقتاستىعى دامۋدا. سونىمەن, اعىمداعى جىلعى قاڭتاردىڭ 26-ى مەن 30-ى ارالىعىندا استانادا قر قك مەن اقش قك سەرجانتتار قۇرامىنىڭ سيمپوزيۋمى ٶتتٸ.
ۇلت پورتالى
