فوتو: قازاقستانداعى فرانتسييا ەلشٸلٸگٸنٸڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنەن
2026 جىلعى 1–15 سەۋٸر ارالىعىندا ارمەنييا, بەلگييا كورولدٸگٸ, كانادا, فرانتسييا, ليتۆا, ماروككو كورولدٸگٸ, رۋمىنييا جەنە شۆەيتسارييا ەلشٸلٸكتەرٸ قازاقستاندا فرانتسۋز تٸلٸ مەن فرانكوفون مەدەنيەتتەرٸنٸڭ الۋان تٷرلٸلٸگٸنە ارنالعان پەنارالىق فەستيۆال – فرانكوفونييا كٶكتەمٸن بٸرلەسٸپ ٶتكٸزەدٸ. بۇل تۋرالى استانادا ٶتكەن باسپاسٶز كونفەرەنتسيياسىندا وسى ەل ەلشٸلەرٸ ايتتى, دەپ حابارلايدى Ult.kz.
فەستيۆال فرانتسۋز اليانستارى, فرانكوفون قاۋىمداستىقتارى جەنە قازاقستاندىق مەدەني مەكەمەلەرمەن ىنتىماقتاستىقتا ۇيىمداستىرىلادى. باعدارلاما اياسىندا تٷرلٸ ٸس-شارالار جوسپارلانعان: كينو كٶرسەتٸلٸمدەرٸ, كونتسەرتتەر, كونفەرەنتسييالار, ەدەبي كەزدەسۋلەر, كٶرمەلەر, فرانتسۋز تٸلٸ مەن فرانكوفون ەندەرٸ بويىنشا بايقاۋلار.
فرانكوفونييا كٶكتەمٸنٸڭ 16-شى شىعارىلىمى قازاقستاننىڭ بٸرنەشە قالاسىندا ٶتەدٸ: الماتى, استانا, شىمكەنت, قاراعاندى, ٶسكەمەن جەنە قوستاناي قالالارىندا.

فوتو: سيلۆان گيوگەن / قازاقستانداعى فرانتسييا ەلشٸلٸگٸنٸڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنەن
فرانتسۋز تٸلٸ – ەلەمدەگٸ كەڭ تارالعان تٸلدەردٸڭ ٸشٸندە تٶرتٸنشٸ ورىندا: ونى بەس قۇرلىقتا 396 ميلليون ادام سٶيلەيدٸ. بۇل تۋرالى فرانتسييانىڭ قازاقستانداعى تٶتەنشە جەنە ٶكٸلەتتٸ ەلشٸسٸ سيلۆان گيوگەن ايتتى.
“فرانتسۋز تٸلٸ وقىتىلاتىن تٸلدەر اراسىندا تانىمالدىعى بويىنشا ەكٸنشٸ ورىندا – 51 ميلليون وقۋشى. فرانتسۋز تٸلٸ 29 ەلدە رەسمي مەرتەبەگە يە جەنە بۇۇ, ناتو, ەۋرو وداق سيياقتى حالىقارالىق ۇيىمداردا قولدانىلادى”, – دەيدٸ ەلشٸ.
سونىمەن قاتار قازاقستاندا فرانتسۋز تٸلٸن 11 000 ستۋدەنت وقيدى, ال شامامەن 25 000 ادام بۇل تٸلدە سٶيلەيدٸ ەكەن.
سونىمەن قاتار ەلشٸ ەلٸمٸزدە بٸرقاتار مەكتەپتەر اياسىندا فرانتسۋز تٸلٸن وقىتاتىن ورتالىقتار مەن فرانتسۋز مەدەني ورتالىقتارىندا دا فرانتسۋز تٸلٸ كۋرستارى جۇمىس ٸستەيتٸنٸن ايتتى. ەلشٸنٸڭ سٶزٸنشە قازاقستان حالقى فرانتسۋز تٸلٸنە جوعارى قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىر.
“جاقىندا الماتى مەن استانا قالالارىندا فرانتسۋز مەكتەپتەرٸ اشىلادى. مەكتەپكە بالالاردى 3 جاستان الامىز. بالالاردىڭ فرانتسۋز تٸلٸن مەڭگەرٸپ كەلۋٸن تالاپ ەتپەيمٸز, مەتەپ ديرەكتورى بالالاردى ٶزٸ تاڭداپ الادى. اتا-انالار بالالارىن فرانتسۋز جٷيەسٸمەن وقىتاتىنىن, بۇل جٷيە قازاقستاننىڭ جٷيەسٸنە ۇقسامايتىنىن تٷسٸنۋلەرٸ كەرەك. قازاقستاندىقتاردىڭ فرانتسۋز مەكتەبٸنە قىزىعۋشىلىعى جوعارى ەكەنٸن كٶرٸپ تاڭقالدىق”, – دەپ وتىر سيلۆان گيوگە.
قازاقستان مەن ەۋروپا ەلدەرٸ اراسىنداعى مەدەني-گۋمانيتارلىق بايلانىستار سوڭعى جىلدارى جاڭا دەڭگەيگە كٶتەرٸلٸپ كەلەدٸ. ەسٸرەسە تٸل مەن مەدەنيەت ارقىلى ٶزارا تٷسٸنٸستٸكتٸ نىعايتۋ – قازٸرگٸ جاھاندانۋ دەۋٸرٸندەگٸ ماڭىزدى باعىتتاردىڭ بٸرٸ. وسى رەتتە حالىقارالىق مەدەني شارالار حالىقتار اراسىنداعى ديالوگتى دامىتۋعا جەنە سەرٸكتەستٸكتٸ تەرەڭدەتۋگە ىقپال ەتٸپ جاتىر.
قازٸرگٸ جاھاندانۋ زامانىندا ەلدەردٸڭ ٶزارا قارىم قاتىناسىن دامىتۋدا اتالعان ٸس شارا سيياقتى اۋقىمدى جوبالاردىڭ رٶلٸ زور ەكەنٸن بەلگييا كورولدٸگٸنٸڭ قازاقستانداعى تٶتەنشە جەنە ٶكٸلەتتٸ ەلشٸسٸ ەريك دە مايەر اتاپ ٶتتٸ.

فوتو: ەريك دە مايەر / قازاقستانداعى فرانتسييا ەلشٸلٸگٸنٸڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنەن
“ادامدار قازٸر جاڭا تەحنولوگييالار ارقىلى سٶيلەسەتٸنٸ مەلٸم جەنە قوعامدا قىسىم كٶبەيگەن قازٸرگٸ زاماندا ٶزارا تٷسٸنٸسپەۋشٸلٸك ارتقانى بايقالادى. فرانتسۋز تٸلٸ ارقىلى ديالوگ حالىقتار مەن مەدەنيەتتەر اراسىندا بەرٸك بايلانىس ورناتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. بۇعان قازٸرگٸ بٸزدٸڭ جيىنىمىز دەلەل دەۋگە بولادى. الداعى ەكٸ اپتا ٸشٸندە ٶتەتٸن شارا اياسىندا مەدەنيەتارالىق بايلانىستىڭ ماڭىزى مەن بريۋسسەل جەنە استانا اراسىنداعى بەرٸك ۇستانىمىنىڭ ماڭىزىن باسا ايتقىمىز كەلەدٸ”, – دەدٸ ەلشٸ.
1970 جىلى قۇرىلعان فرانكوفونييانىڭ حالىقارالىق ۇيىمى (فحۇ) فرانتسۋز تٸلٸن ٸلگەرٸلەتۋ جەنە تٸلدٸك ەرالۋاندىلىقتى قولداۋ ماقساتىندا, سونداي-اق بٸلٸم بەرۋ, مەدەني ديالوگ, تۇراقتى دامۋ, ىنتىماقتاستىق, دەموكراتييا جەنە بەيبٸتشٸلٸكتٸ دامىتۋ ٷشٸن 90 مٷشە مەملەكەت پەن ٷكٸمەتتٸ بٸرٸكتٸرەدٸ.
فرانكوفونيياعا مٷشە مەملەكەتتەر مەن ٷكٸمەتتەر باسشىلارىنىڭ 19-شى كونفەرەنتسيياسى 2024 جىلدىڭ قازان ايىندا فرانتسييانىڭ ۆيللەر-كوترە جەنە پاريج قالالارىندا ٶتتٸ. كەلەسٸ سامميت 2026 جىلدىڭ سوڭىندا كامبودجادا ٶتەدٸ.
قازاقستاندا فرانكوفونييا كٶكتەمٸ 16 جىلدان بەرٸ ىنتىماقتاستىقتىڭ باستى مەدەني وقيعاسى بولىپ كەلەدٸ.
فرانكوفونييا كٶكتەمٸنٸڭ ەلٸمٸز بويىنشا ٶتەتٸن ٸس-شارالارىنىڭ باعدارلامالارىن قازاقستانداعى فرانتسييا telegram ارناسىنان وقۋعا بولادى.