ەلدە جاستاردىڭ باسپانالى بولۋىنا تيٸمدٸ مەملەكەتتٸك باعدارلاما جوق — دەپۋتات

ەلدە جاستاردىڭ باسپانالى بولۋىنا تيٸمدٸ مەملەكەتتٸك باعدارلاما جوق — دەپۋتات


فوتو:dauletten.kz

بٷگٸن پارلامەنتتٸڭ تٶمەنگٸ پالاتاسىندا ٶتكەن وتىرىستا مەجٸلٸسمەن دەۋلەت مۇقاەۆ ٷكٸمەتتەن جاستاردىڭ تيٸمدٸ باسپانا الۋىنا جاعداي جاساۋدى سۇرادى دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".

دەۋلەت مۇقاەۆتىڭ قر پرەمەر-مينيسترٸنٸڭ ورىنباسارى قانات بوزىمباەۆقا جولداعان ساۋالىنىڭ تولىق نۇسقاسى تٶمەندە:

جاستار – قوعامنىڭ قوزعاۋشى كٷشٸ, ەلٸمٸزدٸڭ ەرتەڭٸ. جاستارعا جان-جاقتى قولداۋ كٶرسەتۋ مەملەكەت مٸندەتتەرٸنٸڭ باسىم باعىتتارىنىڭ بٸرٸ. 

جاستار ەلدەگٸ وقيعالاردىڭ بەل ورتاسىندا جٷر. ەلٸمٸزدە ورىن العان تٶتەنشە جاعدايلاردا دا تٶبە كٶرسەتەتٸن دە جاستار, قولداۋشىلار دا جاستار. ال بٸزدە ٷكٸمەت تاراپىنان جاستارعا تيٸستٸ دەڭگەيدە كٶڭٸل بٶلٸنٸپ جاتىر ما? ەڭ باستى قاجەتتٸلٸك باسپانا مەسەلەسٸ دە شەشٸمٸن تاپپاي وتىر. 

جىرى باسىلماعان جاستارعا بەرٸلگەن جالدامالى پەتەر جايىندا رومان ۆاسيلەۆيچكە دە دەپۋتاتتىق ساۋال جولداعانمىن. جاستاردى تۇرعىن ٷيمەن قامتاماسىز ەتۋ مەسەلەسٸ ٷكٸمەتتٸڭ باقىلاۋىندا دەپ قىسقا قايىرعان. جاستاردىڭ تالاپ-تٸلەگٸن ناقتى شەشٸمدەر مەن ەرەكەتتەر جاسايدى دەگەن نيەتپەن قايتا جولداپ وتىرمىن. 

2019 جىلدان بەرٸ استانا, الماتى, شىمكەنت قالالارىندا جالدامالى پەتەرگە ورنىققان جاستاردىڭ سانى 10 000-عا جۋىقتادى. 2019 جىلى باسپانا العان جاستاردىڭ باسپانانى بوساتۋىنا دا از ۋاقىت قالدى. بٷگٸندە مەگاپوليستەردەگٸ جاستاردىڭ دالادا قالۋ قاۋپٸ جوعارى. تاعى بٸر قوسارىم- ٶتكەن جىلى بەرٸلۋ كەرەك پەتەرلەر الماتى قالاسىنىڭ جاستارىنا ەلٸ دەر بەرٸلمەدٸ. ناقتى تٸزٸم, نەتيجە شىقپادى.

جالدامالى پەتەر العان جاستاردىڭ قارجى جيناپ, ٶز باسپانالارىن الا الماۋدىڭ دا ٶزٸندٸك سەبەپتەرٸ دە بار. 

2019 جىلدان بەرٸ ينفلياتسييا دەڭگەيٸ دە شارىقتاپ, ٷي باعاسى جىلدان جىلعا ٶستٸ. وسىدان 5 جىل بۇرىن رەسپۋبليكا بويىنشا پەتەردٸڭ ورتاشا شارشى مەترٸ 200 مىڭ بولسا, قازٸر 400 مىڭعا جۋىقتادى. ياعني, 2 ەسە ٶستٸ. شىندىققا تۋرا قاراساق, باسپاناعا قارجى جيناۋدان, قىمباتشىلىق قىسپاققا الىپ كٷنكٶرٸس مەسەلەلٸ الدىڭعى ورىنعا شىقتى. بۇل بٸر.  

ەكٸنشٸدەن, ەلدە جاستارعا ارنالعان تيٸمدٸ مەملەكەتتٸك باعدارلاما جوق. ەلدە تيٸمدٸ باعدارلامانىڭ جوقتىعىنان جاستار باسپانا الۋ ٷشٸن شەتەل اسىپ جۇمىس ٸستەۋگە مەجبٷر. كەلمەي قالىپ قويىپ جاتقانى قانشاما. بۇل ەلٸمٸزدە دارىندى, تالانتتى جاستاردىڭ ازايۋىنا الىپ كەلۋدە.

ٷشٸنشٸدەن, جالدامالى پەتەر العان جاستار ٶزگە دە مەملەكەتتٸك باعدارلامالار مەن ٷي كەزەگٸندە تۇرۋ مٷمكٸندٸگٸنەن ايىرىلعان. اقشاسىن جيناپ, تٷيٸپ وتىرعان جاستار, باسقا باعدارلاماعا قاتىسا الماسا قالاي باسپانالى بولماق.

بٸز قاراپايىم ەڭبەك ادامىنا قۇرمەت كٶرسەتۋٸمٸز كەرەك – دەپ پرەزيدەنتٸمٸز قاسىم-جومارت كەمەلۇلى ايتقانداي, ەڭبەك ادامىنىڭ نەگٸزگٸ باستاۋى دا وسى جۇمىسشى جاستار ەمەس پە? جۇمىسشى جاستارعا قولداۋ كٶرسەتسەك, وسىنداي ازاماتتار ەرتەڭ ەلٸمٸزدٸڭ دامۋىنا زور ٷلەس قوسارى سٶزسٸز. 

جوعارىدى اتالعان فاكتورلاردى ەسكەرە وتىرىپ, جاستاردىڭ تيٸمدٸ باسپانا الۋىنا جاعداي جاساۋ جەنە كەمٸ 10%-دىق باستاپقى جارنامەن ٶزدەرٸ تۇرىپ جاتقان باسپاناسىن ساتىپ الۋعا مٷمكٸندٸك بەرۋ مەسەلەلەسٸن قاراستىرۋدى قايتا سۇرايمىن. جەنە دە پايىزدىق مٶلشەرلەمەسٸ دە 5%-دان اسپاۋى تيٸس. نەمەسە جالدامالى پەتەردە تۇرۋ مەرزٸمٸن ۇزارتۋ كەرەك.

جاۋاپتى زاڭنامادا بەلگٸلەنگەن مەرزٸمدە جازباشا ۇسىنۋىڭىزدى سۇرايمىن.