مەجٸلٸستٸڭ جالپى وتىرىسىندا دەپۋتات جۇلدىز سٷلەيمەنوۆا شەتەلدەگٸ قانداستاردىڭ قازاقستانداعى وقۋ ورىندارىنا تٷسۋٸ ٷشٸن قولايلى جاعداي جاساۋدى ۇسىندى, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«ەلباسى نۇرسۇلتان ەبٸشۇلى نازارباەۆتىڭ باستاماسىمەن شەتەلدەگٸ قانداستارىمىزدى ەلگە كٶشٸرۋ تۋرالى تاريحي شەشٸمنٸڭ قابىلدانعانىنا 30-جىل تولدى. 1991 جىلدان بەرٸ ەلٸمٸزگە 1,5 ملن-نان استام قانداسىمىز اتاجۇرتىمەن تابىسىپ, تاريحي وتانىنىڭ دامۋىنا ەڭبەك ەتۋدە. ۇلتتىق قوعامدىق سەنٸم كەڭەسٸنٸڭ 6-وتىرىسىندا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ٷكٸمەتكە ۇلى كٶش داتاسىن كٷنتٸزبەگە ەنگٸزۋدٸ تاپسىرعان بولاتىن. شەتەلدە تۇراتىن ەتنيكالىق قانداستارىمىزدىڭ قازاقستاندا بٸلٸم الۋى 1994 جىلدان باستاۋ الادى. ول كەزدە قانداستارىمىزدىڭ قازاقستاندا تەگٸن بٸلٸم الۋعا ارنالعان مەملەكەتتٸك كۆوتا 2% قۇرادى. 2017 جىلى قر تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ – ەلباسىنىڭ تٸكەلەي تاپسىرماسىمەن مەملەكەتتٸك كۆوتا 4% - عا دەيٸن ٶستٸ. بٸراق بٷگٸنگٸ تاڭدا, وقۋعا تٷسۋگە نيەت بٸلدٸرگەندەردٸڭ سانى كٶپ بولۋىنا قاراماستان, ستۋدەنت اتانعاندار جىلدان جىلعا ازايۋدا», - دەدٸ ج. سٷلەيمەنوۆا ٷكٸمەت باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆتىڭ اتىنا جولداعان ساۋالىندا.
وسى ورايدا ول بۇل مەسەلەنٸڭ نەگٸزگٸ سەبەپتەرٸنە توقتالدى.
شەتەلدەگٸ قانداستارىمىز ٷشٸن قازاقستاننىڭ بٸلٸم بەرۋ مٷمكٸندٸكتەرٸ تۋرالى اقپاراتتىڭ جەتكٸلٸكسٸزدٸگٸ نەمەسە بولماۋى, شەتەلدەگٸ قانداستار اراسىندا قازاق تٸلٸن ٷيرەنۋگە تيٸستٸ وقۋ-ەدٸستەمەلٸك بازانىڭ بولماۋى, سونداي-اق ەتنيكالىق قانداستارىمىز ٷشٸن ۇبت ەمتيحاندارىن تاپسىرۋدىڭ قيىندىعى ەسەر ەتٸپ وتىر.
«ٶيتكەنٸ, قازاقستاندىق بٸلٸم بەرۋ باعدارلاماسى بويىنشا 11 جىل وقىعان تالاپكەر دە, قازاقستاندا ەشقاشان وقىماعان نەمەسە تەك 9 ايلىق دايىندىق كۋرسىنان ٶتكەن قانداستارىمىز تەڭ دەرەجەدە تەست تاپسىرادى. 2019 جىلى ۇبت-عا قاتىسۋعا قۇجات تاپسىرعاندار سانى 2000 ادام بولسا, ونىڭ 863-ٸ عانا وقۋعا تٷستٸ. ال 2021 جىلى ۇبت-عا قاتىسۋعا قۇجات تاپسىرعاندار سانى2478 ادام بولسا, سونىڭ نەبەرٸ 796-سى عانا وقۋعا تٷستٸ», - دەدٸ دەپۋتات.
Nur Otan پارتيياسى فراكتسيياسىنىڭ دەپۋتاتتارى شەتەلدەگٸ قانداستارىمىزعا ارنالعان جاڭا بٸلٸم بەرۋ كونتسەپتسيياسىن قاراستىرۋدى جەنە قانداستارىمىزدىڭ ەلگە ورالىپ, تەگٸن بٸلٸم الۋىنا قاتىستى كەلەسٸ ۇسىنىستاردى ەنگٸزدٸ:
بٸرٸنشٸدەن, ەتنيكالىق قازاقتار ٷشٸن حالىقارالىق ەمتيحاندارمەن سەيكەستەندٸرە الاتىن ۇبت-نىڭ بالامالى ەمتيحانىن ەنگٸزۋدٸ قاراستىرۋ قاجەت. سونىمەن قاتار, دايىندىق كۋرستارىن تٸلدٸك كۋرستارعا ٶزگەرتۋ ۇسىنىلدى.
ەكٸنشٸدەن, ەتنيكالىق قانداستارىمىزعا بولون پروتسەسٸ جەنە اكادەمييالىق ۇتقىرلىق ستيپەندييالىق باعدارلاماسى اياسىندا ماگيستراتۋرا مەن دوكتارانتۋراعا جەكە كۆوتا بٶلۋدٸ قاراستىرۋ ۇسىنىلدى.
ٷشٸنشٸدەن, قازاق دياسپوراسى كٶپ شوعىرلانعان ەلدەردەن ٷكٸمەتارالىق بٸلٸم بەرۋ گرانتتارى اياسىندا ەتنيكالىق قانداستاردى بارىنشا تارتۋ قاجەت.
تٶرتٸنشٸدەن, شەتەلدەگٸ ەتنيكالىق قانداستار اراسىنان پەداگوگتار مەن عىلىمي قايراتكەرلەر قاۋىمداستىعىن قۇرۋ ۇسىنىلدى. ونلاين فورماتتا قازاق ەدەبيەتٸ, قازاقستان تاريحى, بالالار ەدەبيەتٸ بويىنشا شەتەلدەگٸ قازاق قاۋىمىنىڭ تٸلدٸك ەرەكشەلٸكتەرٸن ەسكەرە وتىرىپ, ەمبەباپ كٸتاپتار ەزٸرلەۋ, Qazaq TV-دە قازاق تٸلٸن وقىتۋدىڭ تەلەۆيزييالىق نۇسقاسىن ٸسكە قوسۋ (120 ەلدٸڭ اۋديتوريياسى) كەرەك. شەتەلدٸك جوعارى وقۋ ورىندارىندا «قازاق تٸلٸ» بٶلٸمدەرٸ بار فاكۋلتەتتەرگە قارجىلىق, گۋمانيتارلىق جەنە ەدٸستەمەلٸك قولداۋ تانىتۋ ماڭىزدى.
بەسٸنشٸدەن, قازاقستان رەسپۋبليكاسى بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸ تاراپىنان قازاق مەكتەپتەرٸ ساقتالعان ٶزبەكستاندا – 370 مەكتەپكە, موڭعوليياعا – 43 مەكتەپكە ەدٸستەمەلٸك جەنە عىلىمي قولداۋ كٶرسەتۋ قاجەت. بۇل مەكتەپتەردەگٸ مۇعالٸمدەرگە بٸلٸكتٸلٸكتٸ ارتتىرۋ كۋرستارىن ۇيىمداستىرۋدى قولعا الۋ ٶزەكتٸ.
«سونىمەن قاتار, رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ اۋماعىندا قازاق تٸلٸن وقىتۋ مٷمكٸندٸكتەرٸن قاراستىرۋعا بايلانىستى بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارىمەن جۇمىستى كٷشەيتۋدٸ ۇسىنامىز», - دەدٸ ج. سٷلەيمەنوۆا.
