مەجٸلٸستٸڭ جالپى وتىرىسىندا دەپۋرات ەرلان سايروۆ حالىققا كٶمٸر ساتۋ تٸزبەگٸندە شامامەن 10 - عا تارتا بۋىن قالىپتاسقانىن ايتتى, دەپ حابارلايدى قازاقپارات.
«بٸزدٸڭ دەپۋتاتتىق ساۋالىمىز ەلٸمٸزدٸڭ بٸرقاتار ٶڭٸرلەرٸنەن كەلٸپ تٷسكەن ٶتٸنٸشتەرگە بايلانىستى تۋىندادى, ول ايماقتاردا تۇرمىستىق كٶمٸردٸڭ جەتٸسپەۋشٸلٸگٸنەن شيەلەنٸستٸ جاعداي قالىپتاسقان.
ەلٸمٸزدە كٶمٸردٸڭ جٷيەلٸ جەتٸسپەۋشٸلٸگٸ ٷشٸن وبەكتيۆتٸ العىشارتتار بولماسا دا, ەل ازاماتتارىنىڭ مورالدىق-پسيحولوگييالىق جاعدايىنا تەرٸس ەسەر ەتەتٸن دٷرلٸكپە جٷرٸپ جاتىر. وسىنداي جاعداي كٶمٸر ٶندٸرۋ بويىنشا ەلەمنٸڭ 10-ەلٸنٸڭ قاتارىنا ەنەتٸن مەملەكەتتە بولىپ وتىر», - دەدٸ ە. سايروۆ پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى رومان سكلياردىڭ اتىنا جولداعان ساۋالىندا.
ونىڭ ايتۋنىشا, بٷگٸنگٸ كٷنٸ حالىققا كٶمٸر ساتۋ تٸزبەگٸندە شامامەن 10 - عا تارتا بۋىن قالىپتاسقان. سونىڭ نەگٸزگٸلەرٸ: بۇل كٶمٸر ٶندٸرۋ رازرەزٸ, تەمٸر جولمەن جٶنەلتۋگە ارنالعان تيەۋ پۋنكتتەرٸ, تەمٸر جول ارقىلى تاسىمالداۋ, تەمٸرجول تۇيىقتارىندا قابىلداۋ تەرمينالدارى, كٶمٸردٸ تۇتىنۋشىلارعا جەتكٸزەتٸن تاراتۋ پۋنكتتەرٸ.
«وسى كەزەڭدەردٸڭ بارلىعىندا ەركٸم ٶز پايداسىن قىمقىرۋعا تىرىسادى, وسىعان بايلانىستى باعا قىمباتتاي بەرەدٸ. ياعني, كٶمٸر باعاسىن دەلدالدىق قۇرىلىمدار نۇسقاپ وتىر. كٶمٸردٸ بيرجالىق ساۋدالاۋدىڭ ەرەجەلەرٸ دەلدال-كەسٸپورىندارعا كٶمٸردٸ ٷلكەن كٶلەمدە ساتىپ الۋعا جەنە ونى بٸردەن رازرەزدەن ەكٸ-ٷش ەسە قىمبات باعامەن ساتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ دەپ ايتۋعا نەگٸز بار. ساتۋ نٷكتەلەرٸندەگٸ كٶمٸردٸڭ جەتٸسپەۋشٸلٸگٸ كٶمٸردٸ جەتكٸزەتٸن ۆاگونداردىڭ تاپشىلىعىنا بايلانىستى. سوندىقتان, كٶمٸر رازرەزدەن ساتۋ نٷكتەسٸنە 6 كٷندە ەمەس, 16 كٷندە جەتكٸزٸلەدٸ», - دەدٸ دەپۋتات.
ونىڭ سٶزٸنە قاراعاندا, بٷگٸندە رازرەزدەن تونناسى شامامەن 7800 تەڭگەدەن ساتىلىپ جاتقان كٶمٸر الماتى, اقمولا, قىزىلوردا, قوستاناي, شىعىس قازاقستان, سولتٷستٸك قازاقستان وبلىستارىنداعى ساۋدا نٷكتەلەرٸندە تونناسى 25-30 مىڭ تەڭگەدەن ساتىلۋدا. وسىلايشا, تٷپكٸ تۇتىنۋشى ٷشٸن باعا باستاپقىدان ٷش-تٶرت ەسە ٶسەدٸ.
«بۇل - اۋىلداعى اعايىننىڭ قالتاسى مٷلدەم كٶتەرمەيتٸن باعا. وسى قىپ-قىزىل باعاعا كٶمٸردٸڭ ٶزٸ تاپشى. قاقاعان قىستا ازاماتتار اقشاسىن تٶلەپ قويىپ, كٶمٸردٸ توسۋعا مەجبٷر. «Nur Otan» پارتيياسى فراكتسييا مٷشەلەرٸ ازاماتتار ٷشٸن تۇرمىستىق كٶمٸر قولجەتٸمدٸ جەنە ەدٸل باعامەن ساتىلۋى تيٸس دەپ سانايمىز», - دەدٸ ە. سايروۆ.
حالىققا تۇرمىستىق كٶمٸر جەتكٸزۋدٸڭ ٶتكٸر ەلەۋمەتتٸك ماڭىزدىلىعىن ەسكەرە وتىرىپ, كەلەسٸ قادامدار قاجەت:
1. اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندەردٸڭ تۇرعىندارىنىڭ تۇرمىستىق تۇتىنۋى ٷشٸن كٶمٸردٸڭ نورماتيۆتٸك قورىن قالىپتاستىرۋدى جەدەل قامتاماسىز ەتۋ.
2. كٶمٸردٸ ساتۋ ورىندارىنا تاسىمالداۋ ٷشٸن قاجەتتٸ ۆاگون سانىن بٶلۋگە باسىمدىق بەرۋ.
3. كٶمٸر باعاسىن قالىپتاستىرۋدىڭ اشىقتىعىن جەنە كٶمٸردٸ كٶتەرمە ساتىپ الۋشىلار اراسىنداعى بارىنشا بەسەكەلەستٸكتٸ قامتاماسىز ەتۋ.
4. نارىق سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ اراسىنداعى بەسەكەلەستٸككە قارسى كەلٸسٸمدەردٸ بولدىرماۋ, تۇرمىستىق كٶمٸر تۇتىنۋشىلارىنىڭ تٷپكٸلٸكتٸ باعاسىن قالىپتاستىرۋعا دەلدالدىق بايلانىستاردىڭ ەسەرٸن بولدىرماۋ بويىنشا جۇمىستاردى جٷرگٸزۋ.
