باستاپقى جارنا مٶلشەرٸن ٶزگەرتۋ جەنە كٶپبالالى وتباسىلار, جەتٸم بالالار مەن ەرەكشە قاجەتتٸلٸكتەرٸ بار ازاماتتارعا جەڭٸلدەتٸلگەن يپوتەكا بەرۋ. وسى جەنە ٶزگە دە ٶزەكتٸ مەسەلەلەر «Nur Otan» پارتيياسى جانىنداعى جۇمىسپەن قامتۋدى جەنە حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك وسال توپتارىن قولداۋ جٶنٸندەگٸ جاڭا رەسپۋبليكالىق قوعامدىق كەڭەستٸڭ بٸرٸنشٸ ۇيىمداستىرۋشىلىق وتىرىسىندا تالقىلاندى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات" پارتييانىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
پارتييانىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸ تاراتقان اقپاراتقا سەيكەس, «Nur Otan»-نىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىن ٸسكە اسىرۋ جٶنٸندەگٸ جول كارتاسى اياسىندا بيىل ەلٸمٸزدە 17 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ٷي سالۋ جوسپارلانسا, ونىڭ 2,5 ميلليونى حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك وسال توپتارىنا ارنالعان. 2021 جىلدىڭ تٶرت ايىندا 3,5 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ٷي نەمەسە 28,9 مىڭ پەتەر پايدالانۋعا بەرٸلدٸ.
الايدا, باسپاناعا مۇقتاج ادامدار سانى كٷن سايىن ٶسۋدە. بٷگٸندە تۇرعىن ٷي كەزەگٸندە 562 مىڭ وتباسى تۇر, ونىڭ 185 مىڭىنىڭ تابىسى وتباسىنىڭ بٸر مٷشەسٸنە شاققاندا ەڭ تٶمەنگٸ كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنەن تٶمەن.
يندۋسترييا جەنە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيسترٸ قايىربەك ٶسكەنباەۆتىڭ ايتۋىنشا, ولاردى تۇرعىن ٷيمەن جەدەل قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن جەكە تۇرعىن ٷي قورىنداعى جالداۋ اقىسىنىڭ بٸر بٶلٸگٸن نۇر-سۇلتان جەنە الماتى قالالارى ٷشٸن 31 اەك, ٶزگە ٶڭٸرلەر ٷشٸن 21 اەك جەنە اۋىلدىق جەرلەر ٷشٸن 15 اەك مٶلشەرٸندە سۋبسيدييالاۋ ۇسىنىلادى.
سونىمەن قاتار, ۆيتسە-مينيستر از قامتىلعان وتباسىلارعا ارنالعان باسپانا قۇرىلىسىنا جاڭا كٶزقاراس تۋرالى ايتىپ بەردٸ.
«ەلەۋمەتتٸك وسال وتباسىلار ٷشٸن تۇرعىن ٷيدٸ پايدالانۋعا بەرۋ كٶلەمٸ جىلىنا شامامەن 10 مىڭ پەتەردٸ قۇرايدى, مۇنداي جاعدايدا پروبلەما تەك 20 جىلعا جۋىق ۋاقىتتان كەيٸن عانا شەشٸلەدٸ. سوندىقتان قاراجاتتى ەكٸمدٸكتەر سالاتىن ٷيلەردٸڭ قۇرىلىسىنا ەمەس, جەكە ينۆەستيتسييالاردى تارتۋ ٷشٸن كوممەرتسييالىق كومپانييالاردى سۋبسيدييالاۋعا باعىتتادى. جىل سايىن 37 مىڭ پەتەر تاپسىرامىز جەنە 5 جىل ٸشٸندە بارلىق از قامتىلعان وتباسىلاردى تۇرعىن ٷيمەن قامتاماسىز ەتۋگە تىرىسامىز», - دەدٸ قايىربەك ٶسكەنباەۆ.
تاعى بٸر ماڭىزدى مەسەلە – ەرەكشە قاجەتتٸلٸكتەرٸ بار ادامدارعا باسپانا بەرۋ. بۇل باعىتتاعى پەرمەندٸ تەتٸكتەردٸڭ بٸرٸ يپوتەكالىق نەسيە بەرۋ بولىپ تابىلادى.
«وتباسى بانكٸ» باسقارما تٶرايىمى لەززات يبراگيموۆانىڭ ايتۋىنشا, 2 مىڭعا جۋىق مٷگەدەكتٸگٸ بار تۇلعالار مەن مٷگەدەك بالالاردى تەربيەلەپ وتىرعان وتباسىلاردىڭ بانكتە 19,6 ملرد تەڭگە سوماسىندا نەسيەلەرٸ بار. مۇنداي وتباسىلاردىڭ جالپى سوماسى 3,7 ملرد تەڭگەنٸ قۇرايتىن 10 مىڭعا جۋىق دەپوزيتٸ بار.
«باقىتتى وتباسى» باعدارلاماسى اياسىندا مٷگەدەك بالالاردى تەربيەلەپ وتىرعان وتباسىلارعا 13,8 ملرد تەڭگە سوماسىندا 1,3 مىڭ زايم بەرٸلدٸ. بيىل وسى باعدارلاما بويىنشا حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك وسال توپتارى 27 مىڭنان استام ٶتٸنٸش جولدادى. جارتىسىنان كٶبٸ «تولىق ەمەس وتباسى» ساناتىنا جاتادى», - دەدٸ لەززات يبراگيموۆا.
ٶز كەزەگٸندە كەڭەس مٷشەسٸ يرينا سميرنوۆا سوڭعى جىلدارى كەزەكتە تۇرعانداردىڭ سانى ارتىپ, بەرٸلەتٸن پەتەرلەر سانى ازايىپ بارا جاتقانىن اتاپ ٶتتٸ.
«كەزەكتە تۇرعانداردى تۇرعىن ٷيمەن قامتاماسىز ەتۋ باياۋ جٷرٸپ جاتىر, سوندىقتان جىل ٶتكەن سايىن كەزەك كٶبەيمەسە ازايماي تۇر. مىسالى, ٶتكەن جىلى كەزەك 23%-عا ۇلعايسا, ال تۇرعىن ٷي العاندار سانى 3%-عا ازايدى. مۇنداي قارقىنمەن, كەزەكتٸڭ سوڭىندا تۇرعاندار 80 جىلدان كەيٸن عانا باسپانا الادى. سوندىقتان مٷگەدەكتٸگٸ بار ادامدار ٷشٸن تۇرعىن ٷي قورىن ۇلعايتۋ قاجەت», - دەدٸ يرينا سميرنوۆا.
ەسكە سالا كەتەيٸك, «Nur Otan» پارتيياسىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسى اياسىندا 2025 جىلعا قاراي 1 ملن وتباسى ٷشٸن 103 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ٷي بەرۋ مٸندەتٸ تۇر. ونىڭ ٸشٸندە 284 مىڭ كٶپبالالى جەنە كەدەيلٸك شەگٸندەگٸ وتباسىلار, سونداي-اق مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ ازاماتتار مەن جەتٸم بالالار بار.
وتىرىس قورىتىندىسى بويىنشا «Nur Otan» پارتيياسى اتىنان كەڭەس مٷشەلەرٸ «تۇرعىن ٷي قاتىناستارى تۋرالى» زاڭعا بٸرقاتار ٶزگەرٸستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگٸزۋدٸ ۇسىندى.
سونىمەن, ولاردىڭ پٸكٸرٸنشە, مٷگەدەك بالا 18 جاسقا تولعان كەزدە ونىڭ تۇرعىن ٷي الۋ كەزەگٸنٸڭ ساقتالۋىن, ەلەۋمەتتٸك وسال ساناتتار ٷشٸن تۇرعىن ٷي قۇرىلىسىنىڭ كٶلەمٸن ۇلعايتۋدى, «نۇرلى جەر» مەملەكەتتٸك باعدارلاماسىندا كٶزدەلگەن ەڭ تٶمەنگٸ كٷنكٶرٸس دەڭگەيٸنٸڭ شەگٸن كٶتەرۋدٸ ەسكەرگەن جٶن. بۇدان باسقا, ەلەۋمەتتٸك وسال وتباسىلارعا ساتىپ الۋ قۇقىعىنسىز بۇرىن جالعا بەرٸلگەن تۇرعىن ٷيدٸ ولاردىڭ جەكەشەلەندٸرٸپ الۋىنا مٷمكٸندٸك بەرٸلۋٸ كەرەك.
