بەيجٸڭ وليمپياداسىنىڭ اياقتالۋىنا ساناۋلى كٷندەر قالدى. بۇل - قازاقستان تەۋەلسٸزدٸك العاننان كەيٸن قاتىسىپ جاتقان سەگٸزٸنشٸ قىسقى ويىندار. 30 جىل ٸشٸندە وتاندىق سپورتشىلار اق وليمپيادادان سەگٸز عانا مەدال العان. ولاردىڭ تٶرتەۋٸ اتاقتى شاڭعىشى ۆلاديمير سميرنوۆقا تيەسٸلٸ. اتى اڭىزعا اينالعان سپورتشىمىز بەيجٸڭ تٶرٸندە قازاقستان سپورتىنداعى بٸرقاتار مەسەلەلەردٸ كٶتەرٸپ, سۇقبات بەردٸ, دەپ حابارلايدى Olympic.kz.
- ۆلاديمير ميحايلوۆيچ, 2022 جىلعى وليمپيادادان العان ەسەرٸڭٸزبەن بٶلٸسٸڭٸز. بۇل كٷندەر نەسٸمەن ەستە قالدى?
- ەڭ الدىمەن, وليمپيادا ويىندارى ٶتە جوعارعى دەڭگەيدە ٶتٸپ جاتقانىن اتاپ ٶتكٸم كەلەدٸ. ۇيىمداستىرۋشىلار تاڭداۋلى سپورت نىساندارىن سالعان. ولاردىڭ بارلىعى حالىقارالىق ستاندارتتارعا سەيكەس كەلەدٸ. بەيجٸڭدە الاۋى تۇتانعان قىسقى ويىندار ەلەم جۇرتشىلىعىن تاڭعالدىرعانى راس. ٶيتكەنٸ ەشكٸم قىتايلىقتاردىڭ وليمپيادانى قالاي ٶتكٸزەتٸنٸن بٸلگەن جوق. مٸنە ەكٸ اپتادان اسا ۋاقىت ٶتتٸ, ال ٶزٸم جوعارعى باعاعا لايىقتى دەپ نىق سەنٸممەن ايتا الامىن.
- Cٸز قازاقستاندىق اتلەتتەردٸڭ بەيجٸڭدەگٸ ٶنەرٸن باقىلاپ جٷرسٸز بە? بٷگٸنگٸ كٷنگە دەيٸنگٸ كوماندانىڭ نەتيجەسٸنە قانداي باعا بەرەسٸز?
- ەرينە, بٸزدٸڭ قۇرامانىڭ بٷگٸنگە دەيٸن بٸردە-بٸر مەدال جەڭٸپ الماعانى ٶكٸنٸشتٸ جەنە نەتيجەلەر ازداپ قىنجىلتادى. ەكٸنشٸ جاعىنان, بۇل نەتيجەلەر كٷتٸلدٸ. وعان سەبەپ تە بار. ٶيتكەنٸ, شورت-ترەك پەن موگۋلدى قوسپاعاندا, ەلەم كۋبوكتارى, الدىڭعى ماۋسىمداعى نەتيجەلەر كٶپ جٷلدە ۇتىپ المايتىنىمىزدى مەڭزەگەندەي. كونكي جارىسىندا دا ازداعان ٷمٸت بولدى. ال قالعان سپورتتاعى اتلەتتەردٸڭ ماقساتى - باستىسى قاتىسۋ. قازاقستاندىق دەلەگاتسييا نەگٸزگٸ مٸندەتتٸ ورىندادى دەپ ويلايمىن. ياعني, كٶپتەگەن سپورت تٷرلەرٸنەن جولداما ۇتىپ الدى.
اتلەتتەرٸمٸز جاقسى ٶنەر كٶرسەتۋدە, ەل نامىسىن ابىرويمەن قورعاۋدا. مٷمكٸندٸكتەرٸ مەن مەدەنيەتٸمٸزدٸ كٶرسەتۋدە. ەكٸنشٸ جاعىنان, جەڭٸس تۇعىرىنان ەزٸرگە وتانداستاردىڭ كٶتەرٸلمەگەنٸ ٶكٸنٸشتٸ. الايدا الداعى ۋاقىتتاردا وليمپيادادا جٷلدە الاتىن سپورتشىلار شىعادى دەپ ٷمٸتتەنەمٸن. وسى تۇرعىدا قازاقستان دارىندى جاستاردى ٸزدەۋگە تىرىسۋ كەرەك. ولار ٶزدٸگٸنەن كٶتەرٸلە المايدى ەمەس پە?! سپورتقا ينۆەستيتسييا قۇيۋ كەرەك, جاڭا سپورت تٷرلەرٸنە كٶڭٸل بٶلگەن جٶن, حالىقتى كٶبٸرەك تارتۋ كەرەك. بۇل شىن تالانتتار مەن قىزىعۋشىلىعى بار سپورتشىلاردى ٸرٸكتەۋ ٷشٸن ٶتە ماڭىزدى. دەل وسىنداي ەڭبەكسٸز بٸزدە ەشقاشان مەدالعا ٷمٸت بولمايدى. ال بۇل جۇمىستاردى مٸندەتتٸ تٷردە جاساۋ كەرەك.
- سٸزدٸڭ ويىڭىزشا, بۇل جۇمىستى نەدەن باستاۋ كەرەك?
- بٸزدە قىس مەزگٸلٸ بار. بٸراق سپورتىمىزدا قۇرىلىم (جٷيە) جاقسى جۇمىس ٸستەمەيدٸ. قازاقستاندا ٷنەمٸ بٸر نەرسە ٶزگەرٸپ وتىرادى. سپورتتا جەتٸستٸككە جەتۋ ٷشٸن الدىمەن جاقسىلاپ تالداۋ جاساعان دۇرىس. قاي وبلىستا قانداي سپورت تٷرلەرٸن دامىتۋعا بولادى دەگەن سەكٸلدٸ. جٷيەلٸ تٷردە ورىندالاتىن جاقسى باعدارلاما قاجەت. بۇنىڭ بارلىعىن جاساۋ ٷشٸن ەرينە قارجى, جاڭا سپورت نىساندارى كەرەك جەنە جارىس كەستەسٸن ٶزگەرتكەن دۇرىس. ولاردى حالىقارالىق دەڭگەيدە جاساۋعا ەرەكەت ەتكەن جٶن. سەبەبٸ, بەسەكەلەستٸك از بولعان جاعدايدا تالانتتاردى تابۋ قيىنعا سوعادى. بەسەكەلەستٸكتٸ ٷنەمٸ ارتتىرىپ وتىرۋ كەرەك. ول ٷشٸن بٸزگە جيٸ سپورتتىق شارالار ٶتكٸزٸپ, شەتەلدەگٸ بەسەكەلەرگە كٶبٸرەك قاتىسۋ قاجەت. ەسٸرەسە كٶرشٸلەس ەلدەرگە بارعان دۇرىس. قىسقى سپورتى جاقسى دامىعان رەسەيمەن بٸرىڭعاي ەمەس, بٸراق ٶتە جاقىن كٷنتٸزبەلٸك جوسپار جاساۋعا نە كەدەرگٸ كەلتٸرەدٸ. بۇل تەك نەگٸزٸ قۇرامدى عانا سايىستارعا جٸبەرە بەرۋ كەرەك دەگەن سٶز ەمەس. بالالار, جاسٶسپٸرٸمدەرگە دە جاعداي جاسالعانى جٶن. ەلٸمٸزدە بالالار, جاسٶسپٸرٸمدەر, ستۋدەنتتەر سپورتىن دامىتۋ كەرەك. الايدا بۇل ٷشٸن جاقسى باعدارلاما كەرەك ەكەنٸن تاعى دا قايتالاپ ايتامىن. بۇل باعدارلامانى قۇراستىرىپ شىعاتىن تالانتتى ادامدار تارتۋ كەرەك جەنە ونى ەنگٸزۋ ٶتە ماڭىزدى. بٸزدە بۇنداي مٷمكٸندٸكتەر بار, بٸراق ٷلكەن سپورتتى دامىتۋ سيياقتى قاراپايىم يدەيالاردى جٷزەگە اسىرا المايتىنىمىز ٶكٸنٸشتٸ.
- وليمپيادالىق سپورتتا ٷنەمٸ جاڭا تەرتٸپتەر قوسىلىپ وتىرادى. بٸز گەندەرلٸك تەپە-تەڭدٸكتٸ ساقتاۋ مەن جاستاردىڭ سپورت تٷرلەرٸنە ەكپٸن تٷسكەنٸن كٶرٸپ وتىرمىز. ال سٸز قىسقى وليمپياداداعى سپورت تٷرلەرٸنٸڭ دامۋ تەندەنتسييالارى قانداي دەپ ويلايسىز?
- بٷگٸندە سپورت بٸرنەشە باعىتتا دامىپ كەلەدٸ. بٸز شاڭعى, كونكي, مەنەرلەپ سىرعاناۋ, تاۋ شاڭعىسى سيياقتى دەستٷرلٸ سپورت تٷرلەرٸن ساقتاۋىمىز قاجەت. سونىمەن قاتار, جاستاردىڭ سپورتىنا مٷمكٸندٸك پەن ورىن قاراستىرۋى ماڭىزدى. فريستايل-موگۋل جەنە اكروباتيكا –سپورتتىڭ جاڭا لەبٸ. ال شورت-ترەك جاقىندا عانا بٸز ٶنەر كٶرسەتەتٸن سپورتتىڭ اراسىنا قوسىلدى. بٸزگە دەستٷرلٸ سپورتتاردى ساقتاپ, جاڭا تٷرلەرٸنە دە كٶڭٸل بٶلگەن جٶن. بۇل بالانس ەسكٸ دەستٷر مەن جاڭا سپورت تٷرلەرٸنٸڭ اراسىنداعى ٷيلەسٸم بولىپ تابىلادى. بۇل ەرقاشان وليمپيادا قوزعالىسىنا ٸلەسٸپ وتىرۋعا مٷمكٸندٸك بەرمەك.
-سٸزدٸڭ ويىڭىزشا, اتا-انالاردى قىزىقتىرىپ, بالالاردى قىسقى سپورت سەكتسييالارىنا بەرۋ ٷشٸن نە ٸستەۋ كەرەك?
- اتا-انالار بالالارىن سەكتسييالارعا بەرۋدەن قورىقپايدى. ولار قۋانا قاتىستىرادى. مەن بۇنى پروبلەما دەپ سانامايمىن. ەربٸر بالاعا قالاعان سپورتىنا باراتىنداي مٷمكٸندٸك بەرگەن جٶن. تەك مٷمكٸندٸگٸ مەن قارجىسى بار اتا-انالار عانا بالالارىن سپورتقا بەرمەۋٸ كەرەك. قاراپايىم وتباسىلاردا بالالارىن قالاعان ٷيٸرمەلەرگە قاتىستىرا الاتىنداي جاعداي قاراستىرعان ابزال. بٷگٸنگٸ كٷندەگٸ باستى مەسەلەلردٸڭ بٸرٸ - سەكتسييالاردىڭ اقىلى بولۋى. بۇل جاعدايدا قالتاسى قالىڭ ازاماتتاردا عانا تاڭداۋ بولادى. تەجٸربيەدە كٶرسەتكەندەي, باي جانۇيالاردا تالانتتى سپورتشىلار ٶتە سيرەك شىعادى. دارىندىلار اتا-اناسى كٷنٸ تٷنٸ تىڭباي ەڭبەك ەتەتٸن, جالقاۋلىقتى جات كٶرەتٸن وتباسىلاردان شىعادى. سپورت كٶپ ەڭبەكتەنۋدٸ جەنە ٷلكەن جۇمىستى قاجەت ەتەدٸ. بۇنداي جانۇيادان شىققان بالا قيىندىقتارعا تٶتەپ بەرەدٸ. سوندىقتان سپورت مەكتەپتەرٸنٸڭ ازدىعى مەن قولجەتٸمدٸ بولماۋى ەلٸمٸزدە پروبلەما بولىپ تۇر.
- قىسقى سپورتتى بٸزدە "جالعىز ادام" جاسايدى دەگەن پٸكٸر بار. مۇنداي تالانتتاردى ٸزدەۋدٸ جالعاستىرۋ كەرەك پە, ەلدە نازاردى بۇقاراعا اۋدارعان دۇرىس پا?
- ەگەر قاپتىڭ ٸشٸنەن "التىن دەندٸ" ٸزدەسەك, ونىڭ جوبامەن قايدا جاتقانىن بٸلسەك, بۇل جاقسى. ٶكٸنٸشكە قاراي, ەلەم بۇلاي جۇمىس ٸستەمەيدٸ. جاپپاي دامىتۋعا كٶڭٸل بٶلەدٸ. بۇقارا سپورتىن دامىتقان ٶتە ماڭىزدى. كٶپشٸلٸكتٸڭ اراسىنان شىن تالانتتاردى تاۋىپ, سولاردىڭ دارىنىن شىڭداي الاتىن بٸلٸكتٸ باپكەرلەر تارتۋ كەرەك. مٸنە وسى كەرەگٸ جەنە بۇل جەكە جۇمىس بولىپ تابىلادى. باسىندا بۇقارالىق سپورتپەن جۇمىس ٸستەگەن ٶتە ماڭىزدى. بۇدان باسقا جۇمىس كٶرٸپ تۇرعانىم جوق. جاي جٷرٸپ, "مٸنە, جۇلدىز ٶسٸپ كەلەدٸ, مەن ونى باۋلىپ, ەرتەڭ وليمپيادا چەمپيونىن جاسايمىن" دەپ ويلاۋ - كٶزبوياۋشىلىق. تٸپتٸ قورقىنىشتى. ٶيتكەنٸ سپورتتىڭ ٶزٸ وليمپيادا جٷلدەسٸمەن شەكتەلمەيدٸ. ازداپ سپورت ۇعىمىن كەڭەيتكەن ابزال. بٸزگە سپورت قوزعالۋ ٷشٸن, ادامدار سپورتتى جاقسى كٶرۋ ٷشٸن, جەرگٸلٸكتٸ حالىق بالالارىن ٶز ەركٸمەن سەكتسييالاردى قاتىستىرۋ ٷشٸن كەرەك. سەبەبٸ, سپورت سالاۋاتتى ٶمٸر سالتى, سپورت – كەڭ ۇعىم. بۇل ادامداردىڭ دەنساۋلىعى, ەكونوميكانىڭ تۇراقتىلىعى, حالىقتىڭ ەل اۋقاتى, ادامداردىڭ دۇرىس ويلانۋى. بارلىعىن وسىدان باستاعان ابزال. بٸز بۇنى حالىقتىڭ ساناسىنا تولىقتاي سٸڭدٸرگەن ۋاقىتتا ەلەم چەمپيوناتىندا, وليمپيادا ويىندارىنا ەل نامىسىن قورعاي الاتىن سپورتشىلاردى ٸزدەي بەرسەك بولادى. ولارمەن جۇمىستى سول كەزدە ەركٸن باستاي بەرۋگە بولادى. ال باسقا كەزەڭدەر تٷبەگەيلٸ كەرەك ەمەس.
- ەڭگٸمەڭٸزگە راحمەت!
