كٶكشەتاۋ قالاسىندا مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ بالالارعا كٶمەك كٶرسەتۋ باعىتىندا «ەرەكشە ٶمٸر» مٷگەدەك بالالاردىڭ اقپاراتتىق-ٷيلەستٸرۋ رەسۋرستىق ورتالىعى» قوعامدىق قورى جۇمىس ٸستەۋدە. ونى ەرەكشە قاجەتتٸلٸكتەرٸ بار بالالاردىڭ انالارى قوسىلىپ اشقان. سولاردىڭ بٸرٸ – اتالمىش قور تٶرايىمى ەلييا راقىمبەكوۆا, دەپ حابارلايلدى قازاقپارات تٸلشٸسٸ.
بٷگٸن قوعامعا ينكليۋزيۆتٸ مەدەنيەتتٸ ارتتىرىپ, ەلەۋمەتتەنۋگە ٶز ٷلەستەرٸن قوسا الاتىندىقتارىن تٷسٸنەتٸن ۋاقىت جەتتٸ. مامانداردىڭ ستاتيستيكالىق دەرەكتەرٸنە سٷيەنسەك, سوڭعى كەزدەرٸ اۋتيزم دەرتٸنە شالدىققان بالالاردىڭ سانى ارتىپ كەلە جاتقاندىعى بايقالادى. مۇنداي بالالارعا بٸرٸنشٸ كەزەكتە, دەرٸ-دەرمەك ەمەس, پەداگوگ-پسيحولوگ, لوگوپەدتٸڭ كٶمەگٸ قاجەت. ەلييا راكۋمبەكوۆا ٶزٸنٸڭ پەرزەنتٸ وسىنداي دەرتكە شالدىققانىن ەكٸ جاسىندا بايقاعان. ونىڭ ٶزگە انالارمەن بٸرلەسٸپ, «ەرەكشە ٶمٸر» مٷگەدەك بالالاردىڭ اقپاراتتىق-ٷيلەستٸرۋ رەسۋرستىق ورتالىعى» قوعامدىق قورىن اشۋعا دا وسى تٷرتكٸ بولعان.
«بٸز – اتا-انالار توبى بٸراز ۋاقىت باستاماشىلىق تانىتتىق. 2018 جىلى جەلتوقساندا العاشقى قور قۇردىق جەنە قور جانىنان ەلەۋمەتتٸك بەيٸمدەۋ ورتالىعىن اشتىق. مۇنداعى باستى ماقساتىمىز – قوعام مەن مەملەكەتتٸك ورگانداردىڭ نازارىن بالالاردىڭ اراسىندا اۋتيزم دەرتٸنٸڭ كٶبەيٸپ بارا جاتقانىنا اۋدارۋ. دەر كەزٸندە دەنساۋلىعىندا كٸنەراتى بار بالالارعا دياگنوستيكا جاساۋ جەنە وڭالتۋ شارالارىن قولعا الۋ ارقىلى مٷگەدەك بالالار سانىن ازايتۋ», – دەيدٸ قور باسشىسى.
ونىڭ ايتۋىنشا, بٷگٸنگٸ كٷنٸ ورتالىققا ايىنا 20-25 بالا كەلەدٸ. بالالار پەداگوگيكالىق كوررەكتسييا بويىنشا كٶمەك الىپ, تۇرمىستىق جەنە ەلەۋمەتتەندٸرۋ داعدىلارىن ٷيرەنەدٸ. سونىمەن قاتار, ورتالىق دەنساۋلىعىندا كٸنەراتى بار بالالاردىڭ اتا-انالارىنا دا پسيحولوگييالىق كٶمەك ۇسىنادى. ورتالىقتا 6 پەداگوگ-پسيحولوگ ەر بالامەن جەكە جۇمىس ٸستەۋدە. مۇندا سال اۋرۋىنا شالدىققاندار ٷشٸن زاماناۋي جابدىقتار, «اكروبات» ترانسفورمەرٸ, باسقا دا قۇرالدار ورناتىلعان. يزرايل جەنە رەسەيدەن دەرٸگەر ماماندار كەلٸپ, كٶمەك كٶرسەتٸپ تۇرادى.
«ورتالىقتاعى بالالاردىڭ 80 پايىزى قالادا تۇرادى, قالعان 20 پايىزى اۋدانداردان كەلگەندەر. ولاردىڭ اراسىندا زەرەندٸ اۋدانى مەن ستەپنوگورسك قالالارىنان كەلٸپ وقيتىن بالالار دا بار», – دەيدٸ ە.راقىمبەكوۆا.
قور باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, بٷگٸنگٸ كٷنٸ پروبلەما دا جوق ەمەس. ٶز عيماراتتارى بولماعاندىقتان, ورتالىق كوتتەدج جالداپ وتىر.
«اي سايىن عيماراتتى جالعا العان ٷشٸن 400 مىڭ تەڭگە اقشا تٶلەيمٸز. بۇل, ەرينە, از اقشا ەمەس. ارزانداۋ عيمارات الساق, وعان بالالار سىيمايدى. تالاپ بويىنشا, ەر پەداگوگتٸڭ ٶز كابينەتٸ بولۋى تيٸس. سول سەبەپتٸ, اتا-انالاردىڭ بالالارى ٷشٸن جوعارى اقى تٶلەۋٸنە تۋرا كەلەدٸ. ەگەر ٶز عيماراتىمىز بولسا, ورتالىققا كەلۋ اقىسى دا تٶمەن بولار ەدٸ», - دەپ مەلٸم ەتتٸ ە.راقىمبەكوۆا.
ول بۇل مەسەلەمەن قالا, وبلىس ەكٸمٸنە دە جٷگٸنگەن ەكەن. ونداعىلار قولدان كەلگەنشە كٶمەكتەسۋگە ۋەدە دە بەرگەن. ەزٸرگە, بۇل مەسەلە وڭ شەشٸلەتٸن ەمەس.
ٶتكەن جىلى ورتالىق «سامۇرىق-قازىنا» ۇلتتىق ەل-اۋقات قورىنىڭ 3 ميليون تەڭگە گرانتىنا يە بولعان.
ايتا كەتەيٸك, وبلىستا «اۋتيزم» دياگنوزى قويىلعان بالالارمەن جۇمىس ٸستەيتٸن ورتالىقتىڭ جەتٸسپەۋشٸلٸگٸ بايقالادى. دەگەنمەن, ينكليۋزيۆتٸ كابينەتتەردٸڭ جۇمىسى جاندانىپ, ٶزٸنە جٷكتەلگەن فۋنكتسيياسىن ويداعىداي اتقارۋدا. بٷگٸنگٸ تاڭدا اقمولا وبلىسىنىڭ مەكتەپتەرٸندە دامۋىندا ەرەكشەلٸگٸ بار 2 مىڭنان استام بالا تەلٸم-تەربيە الۋدا. نەگٸزگٸ جۇمىس ونى ەلەۋمەتتەندٸرۋگە باعىتتالعان. ياعني, ينكليۋزيۆتٸ ورتا قالىپتاستىرىلۋدا. وبلىستاعى تٶرت جٷزدەن استام مەكتەپتە ينكليۋزيۆتٸ سىنىپتار اشىلدى. ونىڭ بەسەۋٸ كٶكشەتاۋداعى №19 مەكتەپتە اشىلدى. وندا بٸردەن بەسٸنشٸ سىنىپتاردا 89 بالا بٸلٸم الۋدا. بۇل مەكتەپتەردە بالالاردىڭ الاڭسىز بٸلٸم الۋىنا بارلىق جاعداي جاسالعان. نىسانداردا 736 پاندۋس ورناتىلعان. ٶتكەن جىلى تاعى 16 مەكەمەگە قۇنى بٸر ميلليون تەڭگە قارجىعا كٶتەرٸلگٸشتەر مەن پاندۋستار ورناتىلدى. بيىلعى 2020 جىلى 11 مەكەمەگە ٷش ميلليوننان استام قارجى قاراستىرىلىپ وتىر. وسىدان-اق, بٷگٸنگٸ كٷنٸ قوعام اراسىندا ينكليۋزيۆتٸ مەدەنيەت قالىپتاسا باستاعانىن بايقاۋعا بولادى.
