قىزىلوردا وبلىسى ارال اۋدانىندا بيىلعى قۋاڭشىلىق جاعدايىن بايلانىستى تٶتەنشە جاعداي جارييالاندى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
وبلىس ەكٸمٸ گٷلشارا ەبدٸقالىقوۆانىڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن تٶتەنشە جاعدايلاردىڭ الدىن الۋ جەنە ولاردى جويۋ جٶنٸندەگٸ وبلىستىق كوميسسييانىڭ كەزەكتەن تىس وتىرىسىندا اتالعان مەسەلە جان-جاقتى تارازىلاندى.
«بيىل ارال اۋدانىندا قۇرعاقشىلىق جاعدايى كٶرٸنٸس بەردٸ. سالدارىنان 559 مال باسىنىڭ شىعىنعا ۇشىرادى. قىزىلوردا جەنە ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى قۋاڭشىلىق جاعدايعا بايلانىستى پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ قاجەتتٸ شارالاردى قابىلداۋ جٶنٸندە ٷكٸمەتكە تاپسىرما بەرگەنٸ بەلگٸلٸ. العاشقى كەزەكتە مال باسىن امان الىپ قالۋ ٷشٸن سۋ ۇڭعىماسىن قازۋ, جايىلىمدىق جەنە شابىندىق جەرلەردٸ سۋلاندىرۋ ماقساتىندا كانالدار تازالانىپ, سۋ توسپالارى سالىنۋى كەرەك. بۇل جوبالار تولىق جٷزەگە اسۋى ٷشٸن سىردارييا ٶزەنٸنٸڭ بۇرماۇلاق ارناسىن بٶگەپ, اسپاي سۋاعىتقىسىن ٸسكە قوسۋ ارقىلى, اقشاتاۋ-قامباش كٶلدەر جٷيەسٸن سۋلاندىرۋ جۇمىستارى جٷرگٸزۋگە بولادى. جوعارىدا اتالعان جۇمىستاردىڭ ٸرٸ كٶلەمدەگٸ قارجىنى قاجەت ەتۋٸنە بايلانىستى رەسپۋبليكا بيۋدجەتٸنەن قارجى بٶلۋ جٶنٸندە ٷكٸمەتكە حات جولداندى», - دەدٸ وبلىس ەكٸمٸ.
ەسكە سالايىق, بٷگٸندە قۋاڭشىلىق جاعدايداعى اۋىلدىق وكرۋگتەر «قىزىل», «سارى» جەنە «جاسىل» بولىپ 3 ايماققا بٶلٸنٸپ, تٸزبەسٸ ەزٸرلەنگەن. ونىڭ ٸشٸندە قىزىلعا 13, سارىعا 6, جاسىلعا 4 اۋىلدىق وكرۋگ ەنگٸزٸلگەن.
اۋدان بويىنشا 205 822 باس مالعا قاجەتتٸ ازىق كٶلەمٸ 184 640 توننانى قۇراسا, بٷگٸنگٸ كٷنگە اۋدانعا العاشقى بٶلٸگٸ جەتكٸزٸلۋدە. بۇدان بٶلەك اۋدان بويىنشا ەرٸكتٸ جاستاردان 14 جاساق قۇرىلىپ, ولار شٶپ ورۋ ناۋقانىنا ٶز ٷلەسٸن قوسۋدا. اتالعان جاساقتار قازٸرگٸ تاڭدا قازالى اۋدانىنىڭ قاراشەڭگەل, كٶلارىق وكرۋگٸ, قارماقشى اۋدانىنىڭ جاڭاجول اۋىلى جەنە سىردارييا اۋدانى ن. ٸليياسوۆ جەنە شٸركەيلٸ اۋىلدارىنىڭ شابىندىق جەرلەرٸندە مال ازىعىن دايىنداۋدا. سونداي-اق, اۋدان دەلەگاتسيياسى كٶرشٸلەس اقتٶبە وبلىسىنىڭ ىرعىز اۋدانىندا جەرگٸلٸكتٸ شارۋاشىلىقتارمەن كەزدەسٸپ, شٶپتٸ قولجەتٸمدٸ باعادا الۋعا كەلٸسٸم جاسالدى. قازٸر وندا ارالدىق 5 بريگادا شٶپ ورىمىن باستاپ كەتتٸ.
كوميسسييا وتىرىسىندا ارال اۋدانىنىڭ ەكٸمٸ سەرٸك سەرماعامبەتوۆ قابىلدانعان شارالار تۋرالى بايانداپ, مەسەلەنٸ شەشۋ ٷشٸن قاجەتتٸ ٸس-شارالاردى ۇسىندى. اۋداندا مال ٶلٸمٸنٸڭ الدىن الۋ, قاۋٸپسٸزدٸك شارالارىن كٷشەيتۋ ماقساتىندا سۋاتتار مەن كٶل جيەكتەرٸنە اۋىل تۇرعىندارىنىڭ كٶمەگٸمەن كەزەكشٸلٸك جۇمىستارى ۇيىمداستىرىلىپ, جاعداي باقىلاۋعا الىندى. سونىمەن قاتار, ەر ەلدٸ مەكەن بويىنشا ارنايى CALL-ورتالىعى ٸسكە قوسىلدى. قازٸرگٸ تاڭدا مال ٶلٸمٸنٸڭ تٸركەلۋٸ توقتادى.
قالىپتاسقان جاعدايدى سارالاعان ايماق باسشىسى ارال اۋدانىنىڭ ەكٸمٸنە وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى, تابيعي رەسۋرستار جەنە تابيعات پايدالانۋدى رەتتەۋ باسقارمالارىمەن بٸرلەسٸپ, تيٸستٸ مينيسترلٸكتەرمەن جۇمىس جاساۋ قاجەتتٸگٸن ەسكە سالدى. سونداي-اق, وبلىستىق جۇمىلدىرۋ دايىندىعى باسقارماسىنا تابيعي رەسۋرستار جەنە تابيعات پايدالانۋدى رەتتەۋ باسقارماسىمەن بٸرلەسٸپ, وبلىستىق جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگاننىڭ تٶتەنشە رەزەرۆٸنەن قارجى بٶلۋ ٷشٸن تيٸستٸ قۇجاتتار تٸزبەسٸن ەزٸرلەپ, وبلىستىق قارجى باسقارماسىنا ۇسىنۋدى تاپسىردى. مۇنان بٶلەك, وبلىستىق قارجى باسقارماسىنا جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگاننىڭ تٶتەنشە رەزەرۆٸنەن قارجى بٶلۋدٸ قاراستىرۋ قاجەتتٸگٸن قاپەرگە سالدى.
وبلىس ەكٸمٸ وبلىستىق جۇمىلدىرۋ دايىندىعى باسقارماسىنا شۇعىل تٷردە اۋدانعا قاراستى ەلدٸ مەكەندەر مالدارىن سۋارۋ ٷشٸن بٸرٸنشٸ كەزەكتە قاجەتتٸ 3 سۋ ۇڭعىماسىن قازۋ جۇمىستارىن ۇيىمداستىرۋدى مٸندەتتەدٸ. بۇل رەتتە «بۇرماقۇلاق» سۋ ارناسىن ۋاقىتشا بٶگەۋ جەنە بەكتاۋ كانالىن تازارتۋ جەنە توسپا سالۋ, جايىلىمدىق جەنە شابىندىق جەرلەردٸ سۋلاندىرۋ ماقساتىندا سىر بەتكەيٸندە ورنالاسقان ەلدٸ مەكەندەردەگٸ 7 كانالدىڭ ارناسىن تازالاۋ جەنە سۋ توسپالارىن سالۋ جۇمىستارىنىڭ جوبا-سمەتالىق قۇجاتتارىن ەزٸرلەۋ قاجەت. ەگەر رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قولداۋ تاپقان جاعدايدا كانالدىڭ ارناسىن تازالاۋ جەنە سۋ توسپالارىنىڭ قۇرىلىسىن سالۋ, 12 ۇڭعىمانى ٸسكە قوسۋدى ۇيىمداستىرۋ كەرەك.
ايماق باسشىسى تابيعي رەسۋرستار جەنە تابيعات پايدالانۋدى رەتتەۋ باسقارماسىنا «نۇرالى جارما» كانالىنىڭ ارناسىن تازالاۋ جەنە سۋ توسپاسىن سالۋ جۇمىسىنا ەزٸرلەنگەن جوبا-سمەتالىق قۇجاتتامانى مەملەكەتتٸك ساراپتامادان ٶتكٸزۋدٸ, وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنا ارال اۋدانى ەكٸمدٸگٸمەن بٸرلەسٸپ, اۋىل شارۋاشىلىعى جانۋارلارىن جەم-شٶپپەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا تاسىمالداۋعا قاجەتتٸ جانار-جاعارماي شىعىنىن ٶتەۋ ٷشٸن وبلىستىڭ تٶتەنشە رەزەرۆٸنەن قارجى بٶلۋدٸ ۇسىنۋ تاپسىردى. سونداي-اق وبلىستىق كەسٸپكەرلەر پالاتاسىمەن بٸرلەسٸپ, جەم-شٶپ باعالارىن تۇراقتاندىرۋ بويىنشا جۇمىستاردى ۇيىمداستىرۋى تيٸس. وسى سالاداعى كەسٸپكەرلەردٸڭ بٸرٸنشٸ كەزەكتە ٶڭٸردەگٸ شارۋاشىلىقتاردى قامتاماسىز ەتۋٸن باقىلاۋعا الۋى قاجەت. ال, ارال اۋدانىنىڭ ەكٸمٸنە اۋدان بيۋدجەتٸنەن اسپاي سۋاعىتقىسىن ٸسكە قوسۋ جەنە 49 سۋ ۇڭعىماسىنىڭ تٶلقۇجاتىن ەزٸرلەۋ جۇمىستارىن ۇيىمداستىرۋدى, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قولداۋ تاپقان جاعدايدا سۋ سورعىلارى مەن ارنايى تەحنيكالاردى ساتىپ الۋدى مٸندەتتەدٸ.
