قاسقا جولدىڭ بويىندا ورنالاسقان ەكٸ قابات شاعىن ٷيدٸڭ اۋلاسىنا ات باسىن تٸرەدٸك. ٷستٸندە سپورت كوستيۋمٸ بار, بۇرىنعى قارابۇيرا شاشى اقشىلتىم تارتقان, جٸگٸت اعاسى قارسى الدى. اتا دەستٷر بويىنشا سەلەمدەستٸك. ادامدى العاشقى تٷيسٸگٸ الدامايدى دەۋشٸ ەدٸ, ەۋەلٸ اڭعارعانىمىز: تۇلعاسى - شيكٸ سۋى قۇرعاپ, قاقتاي تارتىلعان اق سامىرسىننىڭ كەپكەن ٶزەگٸندەي شىمىر, بەت ەلپەتٸندە جاساندى تاڭدانىستىڭ سىزى دا جوق, بەيعام كٶز تاستاپ, بايىپپەن قارايتىن جٸتٸت اعاسىنىڭ باستاۋىمەن تابالدىرىق اتتادىق.
- ٷيگە جٶندەۋ جۇمىستارىن جٷرگٸزٸپ جاتىر ەدٸك, بٷگٸن جۇمىسشىلاردى دوعارىپ قويدىق... سٸزدەر كەلەمٸز دەگەن سوڭ.
- وقاسى جوق.
وسىلاي قىسقا قايىرعان ەكٸاۋىز سٶزدەن سوڭ, جايلانىپ تٶردەن ورىن الدىق. ەلقيسسا دەپ ەڭگٸمەنٸ باستادىق.
بٸزدٸ قارسى العان جٸگٸت اعاسى, ياعني باس كەيٸپكەرٸمٸزدٸڭ اتى-جٶنٸ – ەلەۋسٸنوۆ مارات تەلٸپۇلى. ماماندىعى - باپكەر. ناقتىراق ايتقاندا: 2006 جىلى ستۋدەنتتەر اراسىندا ەلەم چەمپيونى اتانعان, 2009 جىلى ازييا بٸرٸنشٸلٸگٸندە قولا جٷلدەنٸ جەڭٸپ العان, قازاقستان بٸرٸنشٸلٸكتەرٸندە توپ جارىپ جٷرگەن بوكسشى دەۋرەن ەلەۋسٸنوۆ پەن 2006 جىلى ستامبۋل قالاسىندا ٶتكەن كادەتتەر اراسىندا ەلەم چەمپيوناتىنىڭ جەڭٸمپازى, 2008 جىلى گۆادالاحارا قالاسىندا (مەكسيكا) جاستار اراسىندا ٶتكەن ەلەم چەمپيوناتىنىڭ كٷمٸس جٷلدەگەرٸ. 2010 جىلى گۋاندجوۋ قالاسىندا ازييا ويىندارىنىڭ چەمپيونى بولعان دانييار ەلەۋسٸنوۆتٸڭ تۋعان ەكەسٸ ھەم باپكەرٸ.
قۇداي بەرگەن قوس ۇلىن قيياعا سامعاتىپ, قىزىعىن كٶرٸپ, ەمبە ەكە, ەمبە باپكەر مٸندەتٸن قاتار اتقارىپ, جەتٸستٸگٸنە جەلپٸنٸپ, قايىرىلسا قامىعىپ, سامعاسا ساعىنىپ, بويىنداعى باپكەرلٸك نەرٸن باسقاعا ەمەس, تۇلا بويىن جارىپ شىققان ٶز ۇلدارىنا سٸڭٸرٸپ جٷرگەن قادٸرلٸ ەكە ماراتتىڭ تۋعان جەرٸ سوناۋ يتارقاسى قييانداعى قايىڭدى اۋىلى ەكەن. قايىڭدى اۋىلى كازتالوۆكاعا قارايدى. ياكي بۇرىنعى ورال وبلىسى.
اتاسى جاۋدان قايتپاعان...
دانييار ەلەۋسٸنوۆ وڭ جاقتا
مارات تەلٸپۇلىنىڭ بالالىق شاعى كەڭەستٸك دەۋٸردٸڭ توقىراۋ-تىنىشتىق كەزەڭٸنە دٶپ كەلگەندٸكتەن اۋىلدىڭ قاتارداعى قاراپايىم قاراسيراق بالالارى تەرٸزدٸ - مال قايىرىپ, شٶپ شاۋىپ, جٷگٸرٸپ جٷرٸپ... ەرجەتٸپتٸ. ەكەسٸ تەلٸپ اۋىلدا ۇستاز. باستاۋىش كلاسقا ساباق بەرگەن. العاشقى ەلٸپپەنٸ ەكەسٸ ٷيرەتٸپتٸ. قىزىق. ۋاقىت شٸركٸن بٸر اۋناپ ٶتكەندە, بالا مارات باپكەر بولىپ ەكەسٸ سيياقتى ٶز ۇلدارىنا بوكس ەلپپەسٸن ٶزٸ ٷيرەتتٸ. اتا قازاقتىڭ «ەكە كٶرگەن وق جونار» دەيتٸنٸ وسى شىعار.
ايتپاقشى, مەكەڭنٸڭ زەۋ-زاتى ەجەلدەن قازاقييانىڭ كٸشٸ ورداسىنىڭ ٸرگەلٸ ۇستىنى ون ەكٸ اتا بايۇلىنىڭ «الاشا» تارماعىنان ەكەن. حٷٸٸٸ عاسىردىڭ باسىندا ٶمٸر سٷرگەن قۇدايقۇلۇلى بايباراق باتىر بۇل ەۋلەتتٸڭ ارعى اتاسى. بايباراق باتىر 14 جاسقا تولعاندا جاۋ تٷسٸرٸپ, مال الماققا ەدٸل قالماقتارىن شابادى. بٸراق قاپىدا جاۋدىڭ قولىنا تٷسٸپ قالادى. قالماقتىڭ حانى قولى بايلاۋلى جاتقان جاپ-جاس بالاعا, «ەي, قازاق سەنٸ قازٸر بوساتىپ جٸبەرسەم, نە ٸستەر ەدٸڭ?» دەپ سىناي سۇراق قويادى. سوندا جاس باتىر: «ۇرانداپ كەلٸپ سەنٸڭ ەلٸڭدٸ قايتا شابار ەدٸم» دەپتٸ. قىسقاسى, ماراتتىڭ بابالارى جاۋدان قايتپاعان...
ماراتتىڭ ەكەسٸ تەلٸپ ەلەۋسٸنوۆ اۋىل-ايماققا تانىمال كٷيشٸ بولعان دەسەدٸ. تٸپتٸ مەسكەۋدە ٶتكەن كسرو ۇلتتار ٶنەرٸنٸڭ فەستيۆالىنا دا شاقىرتۋ العان كەزٸندە. اناسى قاجىمۇراتوۆا زيبا بالا-شاعانىڭ قامىن كٷيتتەگەن ابزال انا. كٶپ جىل قاراعاندى وبلىستىق دراما تەاترىندا قىزمەت ەتكەن, قر-عا ەڭبەك سٸڭٸرگەن ەرتٸس قاجىمۇراتوۆ سەردەش مەكەڭنٸڭ تۋعان ناعاشى اعاسى. جاراتقان يەم, بۇل شاڭىراققا ٶنەر مەن سپورتتى قاتار دارىتقان. وعان دەلەل ايتىپ جاتۋدىڭ ٶزٸ ارتىق سيياقتى.
جيىرما جاسىمدا بوكس قولعابىن كيدٸم
جوعارىداعى ويلاردى ساناعا سارالاي وتىرىپ, مەكەڭە: «ٶزٸڭٸز سپورتپەن قاشان ايلانىستىڭىز?» دەپ, سۇراق قويدىم. مەكەڭ اسا بٸر ۇستامدىلىقپەن, قولىندا قالامى شوشايىپ وتىرعان ماعان بارلاي-بايىپتاي قاراپ الىپ سٶز باستادى.
- مەن سپورتپەن سونىڭ ٸشٸندە بوكسپەن 20 جاسىمدا, ياعني 1981 جىلدان باستاپ اينالىستىم. ودان بۇرىن بٸزدٸڭ اۋىلدا دەنەشىنىقتىرۋ پەنٸنەن كەسٸبي تٷردە ساباق ٶتكٸزەتٸن ۇستاز بولمادى. كادر بولماعاندىقتان ارمييادا بورىشىن ٶتەپ كەلگەن ازاماتتار ەسكەري دايىندىق پەنٸمەن قوسىپ ٷيرەتٸپ جٷردٸ. 1979 جىلى ەل قاتارلى مەندە ەسكەرگە اتتاندىم. ەكٸ جىل ۋكراينا جەرٸندە بورىشىمدى ٶتەپ كەلٸپ, 1981 جىلى كٷزدە الماتىداعى اۋىلشارۋاشىلىق ينستيتۋتىنىڭ دايىندىق بٶلٸمٸنە وقۋعا تٷستٸم. ينستيتۋتتىڭ ٸشٸندە بوكس ٷيٸرمەسٸ بار ەكەن. ونى عازەز قۇدايبەرگەنوۆ دەيتٸن اعامىز جٷرگٸزٸپ جٷردٸ. وسىلاي بوكس سپورتىنىڭ العاشقى ەلٸپپەسٸن ٷيرەندٸم. بۇل قادامىم ۇزاققا بارمادى. اۋىلداعى اتا-انامنىڭ جاعدايىنا بايلانىستى وقۋدى دوعارا تۇرۋعا تۋرا كەلدٸ. اينالىپ اۋىلعا كەلدٸم. جاعىداي وڭالعان سوڭ كەلەسٸ جىلى الماتىعا قايتا كەلٸپ زاۋىتقا جۇمىسقا ورنالاستىم. عازەز اعانىڭ ٷيٸرمەسٸنە قالماي بارىپ تۇردىم. جاقسى سپورتشى بولۋ ٷشٸن بٸلٸم كەرەك ەكەنٸ تٷسٸنٸكتٸ. سٶيتٸپ, بالقاش قالاسىنداعى پەدوگوگيكالىق تەحنيكۋمعا قۇجات تاپسىرىپ, دەنەشىنىقتىرۋ ماماندىعى بويىنشا وقۋعا قابىلداندىم. بوكسقا دەگەن ىنتا-ىقىلاسىمدى ارقالاپ الەكساندر اپاچينسكييگە (بوكسشى ۆ.جيروۆتىڭ باپكەرٸ) بارىپ, جاتتىعۋدى جالعاستىردىم. كەيٸن كٶكەشەۆ جولداس دەيتٸن اعامىزدا جاتتىقتىم. جاسىم ەۋدەم جەرگە كەلٸپ قالعانى بولماسا, قابٸلەتٸم دە, بەيٸمدٸلٸگٸمدە جاقسى بولدى.1984 جىلى قازٸرگٸ بالالارىمنىڭ اناسى عالييا نۇرمۇقانقىزى ماناباەۆا ەكەۋمٸز وتاۋ قۇردىق. 1985 جىلى وقۋىمدى اياقتاپ, قاسىما جۇبايىمدى ەرتٸپ تۋعان اۋىلىما ورالدىم...
تومار مٶشەك ھەم قويدىڭ جٷنٸنەن جاسالعان قولعاپ
وسىلاي جيىرما جاسىندا بوكس قولعابىن كيگەن ازامات تۋعان اۋىلىنا ۇستاز بولىپ ورالادى. بٸلٸكتٸ بولۋ ٷشٸن بٸلٸم كەرەك ەكەنٸن ەرتە ەسكەرگەن مارات تەلٸپۇلى قاعاز-قۇجاتىن ارقالاپ بارىپ, ورال پەدوگوگيكالىق ينستيتۋتىنىڭ دەنە تەربيەسٸ فاكۋلتەتٸندە سىرتتاي وقۋعا تاپسىرىپ قويادى دا, قايىڭدىنىڭ ساباننان تۇرعىزعان شاعىن مەكتەبٸندە بوكس ٷيٸرمەسٸن اشىپ كەپ جٸبەرەدٸ. ٶزٸ جەتپەگەن بيٸككە شەكٸرتتەرٸ جەتسٸن, ٶزٸ قونباعان قيياعا بالعىن بالالارى قونسىن. اللا باياندى عۇمىر, مىقتى دەنساۋلىق بەرسە, بٸلگەن-تٷيگەنٸڭدٸ بالاعا ٷيرەتكەننەن ارتىق باقىت بار ما?! سول بالاڭ قىراندار عانا قوناتىن تۇعىردان ٶزٸڭە قاسقايىپ قاراپ تۇرسا... بۇدان ٶتكەن لەززات بولا ما?! دەمەك ەڭبەك ەتۋ كەرەك!!!
مەكەڭ شىنىندا اۋىلدا جٷرٸپ ايانباي ەڭبەك ەتتٸ. بٷگٸنگٸ جەتكەن بيٸگٸ سول اۋىلدا جٷرگەندە تٶككەن تەرٸنٸڭ, كٶرگەن قيىنشىلىعىنىڭ ٶتەۋٸ ٸسپەتتەس. قۇداي ادال ەڭبەككە بەرەدٸ دەگەن وسى. ايتالىق, العاش اۋىلدا ٷيٸرمە اشقاندا بالالار دٷڭكٸلدەتٸپ ۇراتىن مٶشەك جوق. سودان جۇبايى عالييا ەكەۋٸ تومىرسىقتاي كەپكەن تومار تاۋىپ كەلٸپ, ونى جٷنٸ قالىڭ قويدىڭ تەرٸسٸمەن قاپتاپ, اراسىنا اعاش ٷگٸندٸسٸن نىعىزداپ سالىپ, جوقتان بار جاسايدى. ودان كەيٸن قالادان دەرمانتين (قاتتى ماتا) ساتىپ ەكەلٸپ, ونى كەسٸپ-پٸشٸپ قولعاپ, شلەم جاسايدى. شەكٸرتتەرٸ كەنەپتەن جاسالعان شلەمدٸ كيٸپ الىپ, قوي جٷنٸ قولعاپپەن قاسقىرداي قىرىلىسادى. مەكەڭنٸڭ كٶڭٸلٸ توق.
«ۋا, قىراندار بٸز قايدا كەتٸپ بارامىز?»
قايىڭدى اۋىلى رەسەيدٸڭ پوسەلكالارىمەن ٸرگەلەس قونىستانعان. اراسى بار-جوعى 18 شاقىرىم. مەكەڭ شەكٸرتتەرٸن شۇبىرتىپ كٶرشٸ اۋىلداردى ارالاپ شىعادى. ولارمەن جولداستىق كەزدەسۋلەر ٶتكٸزەدٸ, ورايى كەلسە ولاردا قايىڭدىلىقتاردى جارىستان قالدىرمايدى. كٷندەر ٶتە كەلە مەكەڭنٸڭ شەكٸرتتەرٸ جىلى-جۇمساققا دەندەگەن بٶلتٸرٸكتەي قارسى شاۋىپ, ولجا تٷسٸرە باستايدى. ەيتەۋ اۋىل-اۋدان ارالىق جارىستاردا دەس بەرەتٸن تٷرٸ جوق.
قايىڭدىلىقتاردىڭ وسىلاي اتى شىعا باستايدى. 1989 جىلى وقۋشىلار اراسىنداعى اۋداندىق بٸرٸنشٸلٸكتە قايىڭدى كومانداسى بارلىق سالماقتى شاپپاي باعىندىرادى. وسى قۇرامدى الىپ مەكەڭ وبلىستىق بٸرٸنشٸلٸككە اتانادى. جولاي باپكەر شەكٸرتتەرٸنە: «ۋا, قىراندار بٸز قايدا كەتٸپ بارامىز?» دەيدٸ. بالعىن جاستار بٸر اۋىزدان, «جارىسقا كەتٸپ بارامىز?» دەپ جامىرايدى. «وعان نە ٷشٸن كەتٸپ بارامىز?». بالالار ٷنسٸز, بەرٸ دە بەلگٸلٸ ەمەس پە, دەگەندەي ۇستازىنا بارلاي قاراپ قويادى. مارات: «ۋا, جٸگٸتتەر بٸز تەك جەڭۋ ٷشٸن كەتٸپ بارامىز» دەپ ساڭق ەتەدٸ. بالا قىراندار دٷر سٸلكٸنٸپ, قاناتىن قومدايدى. ەجەلگٸ ٷندٸ جۇرتىندا, «قويدى ارىستان باسقارسا, قويلار ارىستانعا اينالادى, ال, ارىستاندى قوي باسقارسا, ارىستاندار قويعا اينالادى» دەيتٸن تەرەڭ تەمسٸل بار. جوعارىداعى وقيعا دەل سونىڭ كەبٸ.
قىسقاسى, وبلىستىق بٸرٸنشٸلٸكتٸڭ 12 سالماعىنىڭ 9-ىندا قايىڭدىلىقتار فينالدىق بەسەكەگە جولداما الادى. وسىلاردىڭ 5-ۋٸ چەمپيون, 4-ۋٸ كٷمٸس جٷلدەگەر.
جوعالعان شەكٸرتتەر
ەل ەرٸكسٸز قولداعى مال-مٷلكٸن تاماققا ايىرباستاپ, جۇمىس ٸزدەپ قالاعا قاراي اعىلدى. بەيپٸل اعىننىڭ ٸشٸندە بٸزدٸڭ كەيٸپكەرٸمٸز مارات تەلٸپۇلىدا بار-تىن. وسى بٸر الاساپىرانىڭ ورتاسىندا مەكەڭ بۇرىن سىرتتاي وقىعان ورال پەدوگوگيكالىق ينستيتۋتى جاڭا تيتۋل يەلەنٸپ «ماحامبەت ٶتەمٸسۇلى اتىنداعى باتىس قازاقستان مەملەكەتتٸك ۋنيۆەرسيتەتٸ» بولىپ ٶزگەرٸپ شىعا كەلمەسٸ بار ما! ۋنيۆەرسيتەت ماراتتى جارتى ستاۆكاعا جۇمىسقا قابىلدايدى.
«ٶتە بٸر قيىن كٷندەر ەدٸ بۇل» – دەپ, ەسكە الادى بٸزدٸڭ كەيٸپكەرٸمٸز. راسىندا سولاي, ونىڭ شەت جاعىن كٶرگەندەر بٸلەدٸ. مەكەڭنٸڭ الاتىن جالاقىسى 3 جارىم مىڭ تەڭگە, ونىڭ 2 مىڭىن پەتەر اقىعا تٶلەيدٸ. جۇبايى عاليياعا مامان جۇمىس تابىلماي بازارعا بارىپ ساۋدا ٸستەۋگە مەجبٷر بولىپتى. ٷش بالاسى بار. ٷلكەنٸ دينارا ورتا مەكتەپتە وقيدى. ورتانشى بالاسى دەۋرەن 12 جاستا, كەنجەسٸ دانييار مەكتەپ تابىلدىرىعىن جاڭا اتتاعان...
قيىن كٷندەرمەن ارپالىسا جٷرٸپ مارات ويداعى ارمانىنان اينىعان جوق. باسقالار سيياقتى ساۋدا قۋىپ كەتسە نەمەسە ٸرگەدەگٸ رەسەيمەن سەرٸكتەستٸك قۇرىپ, بيزنەس جٷرگٸزسە, قوي دەپ تۇرعان كٸم بار. بٸراق مەكەڭ بەرٸن جيىپ قويىپ ۋنيۆەرسيتەتٸڭ ٸشٸنەن بوكس ٷيٸرمەسٸن اشتى. العاش اۋىلدا بوكستىڭ قىر-سىرىن ٷيرەتكەن ۇلى دەۋرەندٸ باپتاۋعا كٸرٸستٸ. وسى بٸر اۋىر كٷندەر جايلى باپكەر, «نەبٸر تالانتتى شەكٸرتتەرٸم بار ەدٸ, كٶبٸ تۇرمىس تاۋقىمەتٸنەن بولىپ بوكستان قول ٷزٸپ كەتتٸ, ەيپەگەندە...» دەپ, سٶزٸنٸڭ اياعىن جۇتىپ, ەسكە الادى. نارىق داۋىلى جالماپ كەتكەن شەكٸرتتەرٸن ويلاپ, باسىن شايقايدى.
بوكسقا كەگٸ كەتپەگەن باپكەر
بٸراق... ماراتتىڭ بوكستا كەگٸ كەتكەن جوق. دەۋرەنٸن باپتاي بەردٸ, باپتاي بەردٸ. دەۋرەنٸ 2000 جىلى 14 جاسىندا سەرٸك قوناقباەۆتىڭ وليمپيادا جٷلدەسٸن الۋىنا 20 جىل تولعان ٷلكەن تۋرنيردە تۇساۋى كەسٸلٸپ, قولا مەدالعا يە بولدى. ودان كەيٸن كەلەسٸ جىلى اتباساردا ٶتكەن جاسٶسپٸرٸمدەر اراسىنداعى ەل بٸرٸنشٸلٸگٸندە 51 كەلٸ سالماقتا اتوي سالىپ توپ جاردى. ٸلە 2002 جىلى قىزىلوردا قالاسىندا ۇيىمداستىرىلعان وقۋشىلار سپارتاكياداسىندا جەڭٸس تۇعىرىنان تٷسپەدٸ. 2003 جىلى جاستار اراسىندا قر چەمپيوناتىندا كٷمٸس مەدال الىپ, كەلەسٸ جىلى سپارتاكيادا دا توپ جارىپ ەلٸمٸز قۇراماسىنا الىندى. 2004 جىلى ەرەسەكتەر اراسىنداعى قازاقستان بٸرٸنشٸلٸگٸندە شەشۋشٸ سايىستا باقىت سەرسەكباەۆپەن قولعاپ تٷيٸستٸرٸپ, 21: 22 ەسەبٸمەن سەل جەڭٸلٸس تاپتى. قىسقاسى دەۋرەننٸڭ قارسىلاستارى بولعان – باقتييار ارتاەۆ پەن باقىت سەرسەكباەۆتىڭ ەكەۋٸ دە وليمپيادا جەڭٸمپازى ەكەنٸن ەسكەرسەك, دەۋرەننٸڭ دە وسال بوكسشى ەمەس ەكەنٸن پايىمداۋعا بولادى.
ال, دەۋرەننٸڭ ٸزٸن باسىپ ەنتەلەپ كەلە جاتقان ٸنٸسٸ دانيياردىڭ قازٸرگٸ اياق تاستاسى بٶلەك. جاسٶسپٸرٸمدەر اراسىندا ەكٸ دٷركٸن ەلەم چەمپيونى, جاستار اراسىندا ەلەم چەمپيوناتىنىڭ كٷمٸس جەنە قولا جٷلدەگەرٸ. ازييا ويىندارىنىڭ جەڭٸمپازى,
حالىقارالىق دەرەجەدەگٸ سپورت شەبەرٸ.
«دانييار ەلەۋسٸنوۆ ٶزٸنٸڭ تەحنيكاسى مەن تاكتيكاسىن ٷنەمٸ جەتٸلدٸرٸپ وتىراتىن بوكسشى. ٶز باسىم تەحنيكالىق بوكستى جاقسى كٶرەم جەنە دانيياردىڭ ستيلٸنە كٶڭٸلٸم تولادى» دەيدٸ, بوكستان قازاقستان ۇلتتىق قۇراماسىنىڭ باس جاتتىقتىرۋشىسى مىرزاعالي ايتجانوۆ.
دانيياردىڭ بوكسقا كەلۋٸ دە ويدا جوقتا بولعان سىڭايلى. ەكەسٸ مەن اناسى دانيياردىڭ بوكسشى بولۋىن قالاي قويماعان. مارات مىرزا جۇمىسقا اتتانعاندا 7 جاسار دانيياردى دا الا كەتەتٸن. ول جاس قۇلىنداي ويناقتاپ زالدا شاۋىپ جٷرەتٸن. مەكەڭ اق تەر, كٶك تەر بولىپ شەكٸرتتەرٸنە بوكس ٷيرەتەدٸ. قىراعى بالا ويناپ جٷرٸپ-اق قاعىپ الا بەرگەن عوي. سودان بٸر كٷنٸ دانييار ەكەسٸنە كەلٸپ: «مەندە بوكستاسايىنشى» دەپ سۇرانىپ قويمايدى. ياكي, زارى كەلگەندە تٷلكٸ اڭسايتىن بالا بٷركٸتتەي تٸلەنٸپ بولمايدى. «سەنٸ ەلٸ بالاسىڭ عوي...». دانييار توپشىسىن تٷيٸپ العان, قىران قاباعى قاتۋلى, ەلٸ تٸلەنٸپ تۇر. قايتار تٷرٸ جوق. سودان... ەۋسەلەسٸن كٶرەيٸن دەپ ەكەسٸ جاتتىعۋعا بٸرشاما تٶسەلگەن ٶزٸنەن جاسى ٷلكەن بالامەن شىعارىپ جٸبەرەدٸ. قاراپ تۇرسا دانيياردىڭ سوققىسى جاتتىق, تەحنيكاسى تەپ-تەۋٸر, جەتٸ جىل بوكسپەن اينالىسقان بالانى وپ-وڭاي سىلق ەتكٸزٸپ ۇتىپ كەتەدٸ. سول كٷننەن باستاپ دانييار بوكسشى بولدى.
بەكەن قايراتۇلى,
ۇلت پورتالى
