
Foto: jsk.kz
Almatyda qazaq animatsiiasynyń kórnekti ókili, rejisser, sýretshi ári ustaz Ersaiyn Ábdirahmanovtyń 80 jyldyq mereitoiyna arnalǵan aýqymdy is-shara ótti. «Rejisser jáne ustaz Ersaiyn Ábdirahmanovtyń murasy» atty dóńgelek ústelde onyń ulttyq animatsiia men derekti kino ónerine qosqan zor úlesi jan-jaqty talqylandy.
Sheberdiń shyǵarmashylyǵy kórermenderdiń jadynda saqtalǵan. Onyń «Boztorǵai», «Qozy men Qosaiaqtyń jaqsylyq izdeýi», «Qyzǵylt eshkiler elinde» atty animatsiialyq filmderi altyn qorǵa engen týyndylar retinde joǵary baǵalanady. Keiin rejisser derekti kino salasynda da tabysty eńbek etip, «Jańa Arqa», «Ólim tranziti» sekildi mańyzdy jobalardy júzege asyrdy.
1993–2001 jyldary Temirbek Júrgenov atyndaǵy qazaq ulttyq óner akademiiasy kino fakýltetiniń dekany qyzmetin atqaryp, kino óndirisinde ǵana emes, bilim berý salasynda da eńbek etti.
Dóńgelek ústel barysynda rejisserdiń qazaq animatsiiasy men derekti kinonyń qalyptasýyndaǵy róli, onyń kórkemdik jáne ádisnamalyq ustanymdarynyń búgingi kino biliminn berer mańyzy keńinen sóz boldy. Sondai-aq, onyń pedagog retindegi eńbegi men shákirt tárbieleýdegi ustanymy erekshe atap ótildi.
Temirbek Júigenov atyndaǵy qazaq ulttyq óner akademiiasy qabyrǵasynda ótken is-shara aiasynda rejisserdiń fotosýretteri men grafikalyq jumystarynan kórme uiymdastyrylyp, «Rejisser Ersaiyn Ábdirahmanov» atty monografiiasynyń tusaýkeseri ótti. Sonymen qatar, onyń derekti filmderi men «Boztorǵai», «Qozy men Qosaiaqtyń jaqsylyq izdeýi» animatsiialyq týyndylarynyń kórsetilimi kórermen nazaryna usynyldy.
«Rejisser Ersaiyn Ábdirahmanov» atty monografiiasynyń avtory Nurgúl Abdolla:
«Osy kúnge deiin, ókinishke orai, Ersaiyn Ábdirahmanovtyń animatsiialyq filmderinde qoldanylǵan sanaýly ǵana qýyrshaqtary saqtalǵan. Olardy biz kórmege usyndyq. «Batyr Baian» filminde sýretshi bolyp jumys jasaǵandyqtan, qalǵan eskizderinde saqtap, kórmege qoidyq. Búgingi is-shara qonaqtarǵa, akademiia stýdentterine tanymdyq kesh bolady degen senimdemin. Monografiialyq eńbekke keletin bolsaq, kitapta Ersaiyn Ábdirahmanovtyń túsirgen filmderi men mýltfilmderine tereń taldaý jasalǵan. Mamandyǵym kinotanýshy bolǵandyqtan, bul eńbekte kásibi kinotanýshylyq taldaý da júrgizildi. Biz rejisserdi joǵary dárejede dáripteýimiz kerek. Sebebi, onyń shyǵarmashylyǵynda dostyq, jaqsylyq pen jamandyq, otbasylyq máseleler ashyq ári aiqyn kóterilgen. Derekti filmderinde de Qazaqstandaǵy 90 jyldary oryn alǵan oqiǵalar kórinis tabady. Búgingi kesh joǵary deńgeide ótedi dep senemiz. Jaqyndary, týysqandary, áriptesteri jáne jary Qatira Orynbaeva keshimizdiń qadirli qonaqtary bolmaq», – deidi.
Ersaiyn Ábdirahmanovtyń jary Qatira Orynbaeva:
«Arada 25 jyl ótse de bet-beinesin, eńbekterin baǵalap, qurmettep jatqandaryńyzǵa kóp raqmet! Keleshekte jetkinshek jastar bul eńbekterdi óz paidalaryna qoldanyp, dáripteidi dep senemiz. Ómirden ótkenine 25 jyl zý ótip óte shyǵypty. Ol óte balajandy, otbasyn jaqsy kóretin adam bolatyn. Árdaiym qoldap-qorǵap júretin. Dostary, áriptesteri men akademiia ujymyna alǵysym sheksiz. Ersaiyn Ábdirahmanovtyń shyǵarmashylyǵy – ulttyq ekran óneri tarihyndaǵy airyqsha qubylys. Onyń eńbekteri qazaq animatsiiasynyń kórkemdik órisin keńeitip qana qoimai, derekti kinonyń qoǵamdyq mánin tereńdete tústi. Onyń esimi qazaq kino mádenietinde rejisser, sýretshi, pedagog ári ult rýhaniiatyna adal qyzmet etken tulǵa retinde máńgilikke saqtalady», – degen pikirin bildirdi.
Zere Seisenqyzy,
T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq ulttyq óner akademiiasy
KINO jáne TV fakýlteti
animatsiia rejissýrasy jáne interaktivti media kafedrasy
mediajýrnalistika mamandyǵynyń 3-kýrs stýdenti