Búgin Astanada «Quryltai sailaýy: konstitýtsiialyq negizder jáne saiasi transformatsiia» atty saraptamalyq talqylaý alańy ótti.
Quqyqtanýshy ǵalymdardy, saiasattanýshylardy, áleýmettanýshylardy, ekonomisterdi, elimizdiń jetekshi saraptamalyq ortalyqtarynyń jáne memlekettik organdardyń ókilderin biriktirgen saraptamalyq alańdy QR Prezidenti janyndaǵy Qazaqstannyń strategiialyq zertteýler institýty men Qoǵamdyq saiasat institýty uiymdastyrdy.
Saraptamalyq alańǵa qatysýshylar aldaǵy Quryltai sailaýynyń konstitýtsiialyq negizderin, jańa saiasi modeldiń jumys isteý erekshelikterin, sondai-aq Qazaqstan Respýblikasynyń jańa Konstitýtsiiasyn iske asyrýdaǵy saiasi partiialar men qoǵamdyq baqylaýdyń rólin talqylady.
Quryltai sailaýynyń konstitýtsiialyq jáne quqyqtyq negizderine arnalǵan birinshi sessiiany saiasattanýshy Ǵaziz Ábishev júrgizdi. Pikirtalas barysynda qatysýshylar jańa ókildi organdy qalyptastyrýdyń konstitýtsiialyq negizderin, sailaýdy ótkizýdiń quqyqtyq kepildikterin, qoǵamdyq baqylaý tetikteri men azamattardyń sailaý quqyqtaryn qorǵaýdy qamtamasyz etý máselelerin, sondai-aq aldaǵy sailaý naýqanyn aqparattyq súiemeldeýdiń rólin talqylady.
VIII-shi shaqyrylymdaǵy Májilistiń eks-depýtaty Marat Bashimov sailaýdy retteitin konstitýtsiialyq qaǵidattardy egjei-tegjeili talqylap, Negizgi Zań Quryltaidyń memlekettik bilik júiesindegi ornyn anyqtaitynyn jáne sailaý protsesiniń quqyqtyq standarttaryn belgileitinin atap ótti.
Saiasattanýshy, VIII-shi shaqyrylymdaǵy Májilistiń eks-depýtaty Aidos Sarym aldaǵy sailaý naýqany jańa konstitýtsiialyq modeldiń alǵashqy praktikalyq synaǵy bolady degen pikir bildirdi. Onyń pikirinshe, alǵashqy sailaýdyń sapasy jańa institýttardyń ornyqtylyǵy men qoǵamnyń olarǵa degen senim deńgeiin aiqyndaidy.
QR Ádilet ministrliginiń Zańnama jáne quqyqtyq aqparat institýtynyń direktory Janar Jigitekova sailaý zańnamasyn buzý faktileri boiynsha sot arqyly qorǵalýdyń, shaǵymdaný tetikteriniń jáne zańdyq jaýapkershiliktiń mańyzyn atap ótti.
Talqylaý alańynyń ekinshi sessiiasy jańa elektoraldyq jaǵdaida saiasi partiialardyń strategiiasy men orny máselesine arnaldy. Sessiiany QR Prezidenti janyndaǵy Qazaqstan strategiialyq zertteýler institýtynyń direktory Jandos Shaimardanov júrgizdi.
Saraptamalyq alańnyń ekinshi bóliginde partiialyq júieniń transformatsiiasy, partiialyq qurylystyń damýy, saiasi ókildiktiń sapasyn arttyrý, partiialardyń ártúrli áleýmettik toptarmen ózara is-qimyly, sondai-aq qazirgi medianyń jáne saiasi mádeniettiń sailaý úderisterine yqpaly talqylandy.
Saiasattanýshy Edýard Poletaev Quryltaidy tek partiialyq tizimder arqyly qalyptastyrýǵa kóshý saiasi partiialardyń qoǵam múddesin bildiretin negizgi institýt retindegi rólin edáýir arttyratynyn aitty.
Óz kezeginde L.N. Gýmilev atyndaǵy Eýraziia ulttyq ýniversitetiniń prorektory, saiasattanýshy Indira Rystina partiialardyń ideologiialyq biregeiligin nyǵaitý, kadrlyq áleýetin damytý jáne túrli áleýmettik toptardyń suranystaryn tereńirek túsiný qajettigine toqtaldy.
Saiasattanýshy ári mediamenedjer Syrym Itkýlov qazirgi saiasattaǵy popýlizm men tehnokratiialyq tásildiń araqatynasyna qatysty pikir bildirdi. Ol azamattardyń uzaq merzimdi senimi emotsiialyq urandarmen emes, kásibi sheshimder men partiialardyń mazmundy qyzmeti arqyly qalyptasatynyn aitty.
Qazaqstandyq qoǵamdyq damý institýty Basqarmasynyń tóraiymy Juldyzai Ysqaqova partiialardyń ártúrli aýditoriialarmen maqsatty jumys isteýine kóshý qajettigin aityp, áielderdiń saiasi kóshbasshylyǵyn damytý máselesine erekshe toqtaldy.
«Strategiia» áleýmettik jáne saiasi zertteýler ortalyǵynyń prezidenti Gúlmira Ileýova azamattardyń elektoraldyq minez-qulqyna qatysty áleýmettanýlyq kózqarasyn usyndy. Ol jańa saiasi modeldiń ornyqtylyǵy institýttardyń sapasyna ǵana emes, saiasi mádeniettiń deńgeiine jáne partiialardyń qoǵammen turaqty ózara bailanysyna da táýeldi ekenin atap ótti.
Qorytyndy talqylaý barysynda sarapshylar Quryltaiǵa alǵashqy sailaýdyń tabysty ótýi qoǵamdyq senimdi nyǵaitýǵa, demokratiialyq institýttardy odan ári damytýǵa jáne Qazaqstan Respýblikasy jańa Konstitýtsiiasynyń qaǵidattaryn iske asyrýǵa mańyzdy úles qosatynyna senim bildirdi.
