Kollaj: Kazinform/Akorda.kz
Qazaqstan álemdik deńgeide bedelin nyǵaitty. El prezidenti Qazaqstan men Ortalyq Aziia aimaǵyndaǵy halyqaralyq diskýrsqa eleýli úles qosty. Birikken Ulttar Uiymy Bas Assambleiasynyń 78-sessiiasynyń jalpy pikirsaiystaryna, Dúniejúzilik klimattyq sammitke jáne negizgi memlekettermen jáne óńirlik bloktarmen sammitterge qatysý Qazaqstandy álemdik arenada belsendi qatysýshy retinde tanytty, – dep habarlaidy «Ult aqparat».
Halyqaralyq mindettemelerdi saqtaý jáne ashyq saiasat basqa elderden túsinistik pen qoldaýdy tartady, bul EO-nyń sanktsiialar jónindegi arnaiy ókili Devid O’Sallivannyń saparlarymen rastalady.
Aldaǵy 2024 jyly Qazaqstan osy baǵyttaǵy jumysyn jalǵastyrady, mysaly, birqatar ókildi sammitter men forýmdar josparlanǵan.
Aǵymdaǵy jyldyń maýsym aiynda birqatar memleketter men jahandyq kompaniialardyń basshylarynyń qatysýymen ótetin Astana halyqaralyq forýmy mańyzdy oqiǵa boldy. Bul platforma dástúrli túrde klimattyń ózgerýi, azyq-túlik tapshylyǵy jáne energetikalyq qaýipsizdik siiaqty jahandyq máselelerdi talqylady.
Astana halyqaralyq forýmy – dialog alańy, onyń missiiasy: birinshiden, álemdegi jaǵdaidy ashyq talqylaý; ekinshiden, aldymyzda turǵan negizgi qiyndyqtar men daǵdarystardy anyqtaý; úshinshiden, ózara yntymaqtastyq rýhynda dialog arqyly osy qiyndyqtarǵa qarsy turý; tórtinshiden, kópjaqty qatynastardyń ortaq mádenietin jańartý jáne qalpyna keltirý; jáne besinshiden, beibitshilik, progress jáne yntymaqtastyq úshin daýystardy kúsheitý.
Jahandyq klimattyq kún tártibine yqpal etýge arnalǵan BUU Bas Assambleiasy aiasynda Frantsiiamen «Bir sý sammiti» halyqaralyq forýmyn birlesip uiymdastyrý týraly kelisimniń mańyzy zor.
Qazaqstanǵa birden birneshe bedeldi halyqaralyq uiymdarǵa: Shanhai yntymaqtastyq uiymyna, Ujymdyq qaýipsizdik sharty uiymyna, Aziiadaǵy ózara is-qimyl jáne senim sharalary jónindegi keńeske, Túrki memleketteri uiymyna, Túrki memleketteri uiymyna tóraǵalyq etý múmkindigi túrinde joǵary senim artty. Araldy qutqarý halyqaralyq qory, Azyq-túlik qaýipsizdigi jónindegi Islam uiymy.
Aimaq elderi men yqpaldy syrtqy oiynshylar arasyndaǵy qarym-qatynastardyń belsendi damýy joǵary deńgeide turaqty jáne senimdi dialogsyz múmkin emes edi. «S5+» formatynyń ózektiligi artyp keledi. Sońǵy jyldary aitarlyqtai jetistikterge qol jetkizildi, Ortalyq Aziia memleketteri basshylarynyń jyl saiynǵy Konsýltativtik kezdesýleri nátijeli boldy. Bul Ortalyq Aziianyń geosaiasi shyndyqqa ózindik kózqarasy, saýda, investitsiia, biznes jáne innovatsiia salalaryndaǵy keń múmkindikteri bar serpindi damyp kele jatqan aimaq ekenine bailanysty. Aitpaqshy, biyl Qazaqstan osyndai formattaǵy kelesi kezdesýdi ótkizedi.
Dúniejúzilik kóshpendiler oiyndarynyń Qazaqstanda ótýi úlken oqiǵa bolmaq. Olardyń ulttyq sport túrleri men salaýatty ómir saltyn nasihattaýda da, Uly dala kóshpeliler órkenietiniń muragerleri – baýyrlas halyqtar arasyndaǵy mádeni-gýmanitarlyq bailanystardy keńeitýde de mańyzy zor.
V Dúniejúzilik kóshpendiler oiyndary aiasynda Qazaqstanǵa 100-den astam elden delegatsiia keledi dep kútilýde. Bul oiyndardyń ereksheligi sporttyq, mádeni jáne ǵylymi baǵdarlamalardyń úilesiminde. Oiyn josparyna 20 jarys jáne 10 kórsetý sport túri kiredi jáne 110 medal jiyntyǵy sarapqa salynady. Jarystar at sporty, ulttyq kúres, sadaq atý, qus aýlaý túrleri, dástúrli intellektýaldyq oiyndardan ótedi.
2024 jyly Qazaqstannyń syrtqy saiasi baǵdary onyń geosaiasi strategiiasynyń negizgi aspektisine ainalady. Respýblika ártúrli óńirlik jáne jahandyq oiynshylarmen qarym-qatynasty nyǵaita otyryp, kópvektorly yntymaqtastyqty belsendi damytýda.
Qazaqstannyń syrtqy saiasatynyń mańyzdy elementi ekonomikalyq bailanystardy, ásirese kólik jáne saýda joldaryn damytý jaǵdaiynda nyǵaitýǵa umtylý bolyp tabylady. Eldiń jahandyq problemalardy, sonyń ishinde klimattyń ózgerýi men turaqty damýdy sheshýge baǵyttalǵan halyqaralyq bastamalarǵa belsendi qatysýy da atap ótilgen.
Kúrdeli jaǵdailarda qazaqstandyq diplomatiia ikemdilik pen jan-jaqty yntymaqtastyqqa umtylýdy kórsetedi, bul ózgermeli álemde ulttyq múddelerdi qamtamasyz etý úshin qolaily jaǵdailar jasaidy.
