13 shildede Qytaidyń iri týristik jáne qarjy ortalyqtarynyń biri Dalian qalasynda Áielderdi damytý boiynsha «QHR men Ortalyq Aziia qatynastarynyń 30 jyldyǵy» atty Forým onlain formatta ótti.
Forýmnyń basty mindeti áielderdi damytý salasyndaǵy sońǵy 30 jylda qol jetkizgen birlesken jumys nátijelerin talqylaý, tájiribe jáne úzdik tájiribemen almasý, sondai-aq Turaqty damý salasyndaǵy kún tártibi sheńberindegi maqsattardy ilgeriletý boldy.
Forým Qytai men Ortalyq Aziia elderi arasyndaǵy diplomatiialyq qatynastardyń ornaǵanyna 30 jyl tolýyna arnalǵan. Oǵan Qytai Halyq Respýblikasynan, Ortalyq Aziianyń bes elinen 200-den astam delegat jáne Shanhai yntymaqtastyq uiymynyń ókilderi qatysty. Elder delegatsiialaryn kóshbasshy áielder, áielder isteri jónindegi memlekettik uiymdardyń jáne áielder uiymdarynyń basshylary, densaýlyq saqtaý, ǵylym jáne tehnika salasyndaǵy belgili mamandar, OA elderiniń elshileri, halyqaralyq uiymdardyń diplomattary qatysty.
Forýmnyń ashylýynda QR Prezidentiniń janyndaǵy Áielder isteri jáne otbasylyq-demografiialyq saiasat jónindegi ulttyq komissiianyń tóraiymy, QR Prezidenti Ákimshiligi Basshysynyń orynbasary Aida Balaeva quttyqtaý sóz sóiledi.
Balaeva óz sózinde Qazaqstan táýelsizdik alǵan sátten bastap áielderdiń quqyqtaryn qorǵaý kepildikterin oryndaýda nyq turǵanyn aitty. Ulttyq komissiia tóraǵasy: «Bul mindettemelerdi biz ózimizge 1995 jyly Beijiń is-qimyl platformasyna qol qoiý, sondai-aq 1998 jyly áielderge qatysty kemsitýshiliktiń barlyq nysandaryn joiý týraly Konventsiiany ratifikatsiialaý arqyly alǵan bolatynbyz», - dep atap ótti.
«2020 jyly Qazaqstan Prezidentiniń tapsyrmasy boiynsha sailaý partiialyq tizimderinde áielder men jastar úshin 30% kvota engizý áielder quqyǵyn saiasi ilgeriletý baǵytyndaǵy mańyzdy qadam boldy. Depýtattyq mandattardy bólý kezinde kvotany mindetti esepke alý týraly norma zańnamalyq túrde bekitildi. Sheshim qabyldaý deńgeiinde áielderdiń 30%-dyq úlesine qol jetkizý týraly mindet qoiyldy.
Búginde óńirdegi genderlik meinstriming boiynsha Qazaqstan kóshbasshy bolyp tanyldy. Ótken jyldyń maýsym aiynda Parijde ótken Beijiń is-qimyl platformasynyń 25 jyldyǵyna arnalǵan «Teńdik urpaǵy» jahandyq forýmy aiasynda Qazaqstan Prezidenti Q.Toqaev genderlik zorlyq-zombylyq jáne ekonomikalyq ádilettilik boiynsha kópjaqty áriptestik koalitsiialary aiasynda Qazaqstannyń ózine mindettemeler alǵanyn aitty, - dep málimdedi Aida Balaeva.
Sondai-aq, Qazaqstan delegatsiiasynyń jetekshisi: «Biz úshin dostas eldermen genderlik teńdik salasyndaǵy jumys tájiribemizben bólisý, birlesken gýmanitarlyq missiialarǵa kómek kórsetý jáne qatysý óte mańyzdy. Osylaisha, óńirlik aýqymda Qazaqstan aýǵan áielderin Qazaqstan men Ózbekstan ýniversitetterinde oqytý boiynsha Eýroodaqpen birlesken baǵdarlamaǵa bastamashylyq etti», - dep atap ótti.
Aida Balaeva Forým alańy ózekti máselelerdi birlesip talqylaýǵa jáne olardyń tiimdi sheshý joldaryn anyqtaýǵa múmkindik beretinine senim bildirdi.
Forýmda densaýlyq saqtaý salasyndaǵy qazaqstandyq ǵylymdy «Biologiialyq qaýipsizdik problemalaryn ǵylymi-zertteý institýty» RMK Bas direktory, qazaqstandyq QazVac vaktsinasyn ázirleýshi Kúnsulý Zakaria tanystyrdy.
Forýmǵa qatysýshylar Qytai men Ortalyq Aziia qarym-qatynastarynyń 30 jyldyq damýy ulttyq deńgeide damýǵa serpin berip qana qoimai, óńirdegi beibitshilikti qoldaý úshin naqty jaǵdai jasaǵanyn atap ótip, mynadai bastamalardy kóterdi: birlesken kúsh-jigerdi óńirdegi beibitshilik damý men qaýipsizdik pen turaqtylyqty qorǵaýǵa baǵyttaý; áielderdiń jan-jaqty damýy úshin qolaily jaǵdai jasaý; «Bir beldeý jáne bir jol» bastamasyn birlesip iske asyrýǵa áielderdiń kúshin jumyldyrý.
