Foto: ashyq derekkózden
Qazir Qazaqstannyń kinoteatrlarynan «Nurikamal» filmi júrip jatyr. Bul ánniń shyǵý tarihy biraz jandy oiǵa salyp, qoǵamdy ekige qaq aiyrǵan edi. Endi mine film de kógildir ekrannan kórsetilip, kórermenniń pikiri eki arnaǵa airyldy.
El arasynda otyz jyldan artyq ýaqyt boiy tyńdalatyn týyndynyń tarihyna toqtalaiyq:
“Nurikamal” áni 1988 jyly jaryq kórgen. Ániniń shyǵý tarihy da qyzyq. Án kompozitor Turdyqylysh Iztaevtyń Nurikamal esimdi qyzǵa ǵashyq bolýynan týǵan. Ánniń sózin Turdyqylysh Iztaevtyń jary, aqyn Hanbibi Esenqaraqyzy jazypty. Erli-zaiyptynyń ol kezde úsh balasy bolǵan. Bul týraly aqyn Hanbibi Esenqaraqyzy 2020 jylda Qazaqstan telearnasyndaǵy “Tańsholpan” baǵdarlamasynda aitqan edi.
Baiaǵy án, endi kinoǵa ainalyp kórermenge jol tartty. Filmniń rejisseri Ernat Baiuzaq, al stsenariin jazǵan Qanat Ramazan. Film úlken ekranǵa shyqqannan túrli pikirler aitylyp jatyr.
«Qazaqtar, senderge ne boldy?»
Belgili baspager Baqytjan Buqarbai filmdi kórmeitinin aityp, tipti ánniń shyǵý tarihyn da unatpaitynyn Feisbýktaǵy paraqshasyna jazypty:
«Úsh balanyń ákesi Nurikamal esimdi jas qyzǵa ǵashyq bolypty. Al aqyn áieli onyń sezimin qoldap, kúieýiniń atynan osy áielge arnap mahabbat jyrlaryn jazǵan. Al, olar muny áiel danalyǵy retinde kórsetýge tyrysyp jatyr. Tipti, keibireýler shyǵarmashylyq úshin otbasyńdy qurban etýge bolady dep jazyp, ony erlik dep ataýda. Men bundai film nege dáripteletinin túsinbeimin. Meniń oiymsha, bul otbasydaǵy durys emes qarym-qatynas. Qazaqtar, senderge ne boldy? Óz basym erlerdiń bundai áreketin satqyndyq dep sanaimyn. Er adam áieli men balalarynyń aldynda jaýapty bolýy kerek. Sondyqtan ondai adamdardy túsinbeimin. Al, áieldiń áreketinen eshqandai danalyqty kórip turǵan joqpyn. Keiinirek úsheýi de otyryp sóilesip, bir-birimen jaqsy aralasqan dep jatyr. Meili! Otbasyndaǵy mundai qarym-qatynastar qoǵamǵa úlgi bolmaý kerek dep esepteimin. Iá, ómirde túrli jaǵdai bolady. Biraq bári de jariialaýǵa turarlyq emes», - dep jazdy Baqytjan Buqarbai.
Jýrnalist Gúlzina Bektasova da "Nurikamalǵa" barǵanyn aityp, Film mazmuny jaǵynan óte jaqsy dep baǵalaǵan. Alaida jýrnaistiń pirinshe film tym asyǵys-úsigis túsirilgeni baiqalady.
«Gúlbahram men Farizanyń oiyny... Gúlbahramda izdenis bar, biraq keiipkerin durys asha almaǵan. Fariza Ońǵarsynova týraly epizodty ne úshin qosqanyn túsinbedim. Róldegi qyz tipti jasandy oinady. Nýrikamaldyń rólindegi Fariza Eskermestiń beinesi bir qaraǵanda súikimdi kórinedi, biraq án arnaityndai keiipker emes. Shyn máninde, óte arzannnn (qarjylyq jaǵdaiy ǵana emes) film túsirilgeni kórinip tur. Óner bárinen biik ekenin aitqysy kelgenin túsindik, biraq bul filmge de óner týyndysy dep qaraý kerek edi. Jigitter qaýymyna unaitynyn bilem, óitkeni Hanbibi apanyń biiktigindei parasatty árbir sanaly áiel zatynan kútedi ǵoi olar», -deidi Gúlzina Bektasova óziniń áleýmettik jelidegi paraqshasynda.
«Mahabbatqa senip ózińdi sol jolda qurban ete alǵan taǵdyryń bolý kerek»
Jýrnalist, telejúrgizýshi Sáýle Ábildahanqyzy «Nurikamal» ánin, óleńin, tarihyn, Hanbibi fenomeni men Turdyqylysh sezimin túsiný úshin úlken júrek, tereń sana kerek dep esepteidi.
«Sosyn mahabbatqa senip ózińdi sol jolda qurban ete alǵan taǵdyryń bolý kerek... bárin materiiamen ólsheitinder jáne qazaqtyń ulttyq bolmysyn, minezin, taǵdyryn, tarihyn tereń bilmeiminder ol áńgimeni de, oqiǵany da, kinony da, minezdi de, taǵdyrdy da túsinbeidi... jáne olarǵa túsindiremin dep áýre bolýdyń da keregi joq... basyna túspei, eshkim bireýdiń ómirin, taǵdyryn, minezin, sheshimderin túsinbek emes...», -depti feisbýk paraqshasynda.
«Áieldikten góri aqyndyqty joǵary qoidym»
Jelide jeldei esken debatqa ainalǵan filmdi keibireýler, “Otbasyly kisiniń basqa adamǵa ǵashyq bolýy ersi qylyq” dese, basqalar aqyn Hanbibi Esenqaraqyzynyń isin erlikke balap otyr. Bul pikirge aqynnyń ózi Nege.kz portalyna bergen suhbatynda óz oiyn aitty.
Hanbibi Esenqaraqyzy filmde eshkimniń otbasyn buzý nasihattalmaǵanyn aityp, ánniń “taza adamdardan shyqqan, taza mahabbattyń úlgisi” ekenin jetkizdi.
«Bul jerde men áieldikten góri aqyndyqty, ónerdi joǵary qoidym. Abai «Kóńilge túrli oi salar, jaqsy án men tátti kúi» demei me? Biz osy sózdiń qadirine áli jetpedik. Jaqsy án oi saldy. Sondyqtan mátinin jazyp berýge týra keldi. Árine, bul maǵan da ońai boldy dep aita almaimyn. Dese de án aýǵa túsken balyqtai, torǵa túsken qustai bulqynyp turdy. Sebebi sózi joq bolǵan soń shyqpai tur. Sózin jazyp bergenim úshin kináli emes shyǵarmyn», - dedi Hanbibi Esenqaraqyzy.
Bekbolat Muhtarov
