Bar álemniń nazaryn urlaǵan Rio alamany da óz máresine jetti. Tórtkúl dúnie kóz tikken dúbirli dodaǵa qatysqan el quramasy 3 altyn 5 kúmis 9 qola medalmen 22-orynnan kórindi.
London olimpiadasynda alǵashqy júlde altynmen bastalyp edi. Artynsha altyn medal qarsha borady. Al, Riodaǵy alǵashqy júldemiz qola boldy. Keiinnen altynymyz azaiyp, qolamyzdyń qatary molaia tústi. Tórt jyl burynǵy jetistikti qaitalaý qiynǵa soqty. Degenmen, halyq tilegin arqalap, ult namysyn tý qylǵan qyz-jigitterimiz júlde jolynda jan aiamai kúresti.
El úmit artqan aýyr atletterimiz bul básekege tolyq quramda qatysa almady. Jarys jaqyndaǵanda Ilia bastaǵan myqtylarymyzdyń doping daýyna iligýi – halyq kóńilindegi kúdik bultyn qalyńdatty... Alaida ziltemirshilerimiz jerge qaratpady. Qazaqstan quramasynyń qorjynyna alǵash bolyp altyn medal salǵan Nijat Rahimov chempion atanyp qana qoimai, álem rekordyn jańartty. Aýyr atletterimiz ekinshi quramda qatysqanyn qaramastan, 1 altyn, 1 kúmis, 3 qola medalmen jalpy esepte besinshi orynǵa ie boldy.
Bul rette «kúmis qyzymyz» Jazira Japarquldyń jóni bólek. Ol qazaq qyzdary arasynan shyqqan tuńǵysh olimpiada júldegeri atandy. Buǵan deiin kórkem gimnast Áliia Iýsýpova bul atty iemdenýge bir taban jaqyn bolyp edi. Ol Afina olimpiadasynda 4-oryn alsa, Beijiń olimpiadasynda 5-orynnan kóringen edi. Bul olimpiada olimp shyńyn baǵyndyra almai júrgen qazaq qyzdary úshin sátti boldy. Balýan qyz Elmira Syzdyqova men boksshy Dariǵa Shákimova da júldegerler qatarynan kórinip, el mereiin asyrdy.
Bozkilemdegi jigitterimiz birinen soń biri utylyp jatqanda, áielder quramasy erledi. Úkilep qosqan tórt balýanymyzdyń úsheýi júldeli boldy. Giýzel Maniýrovanyń kúmisi, Elmira men Ekaterinanyń qola júldesi Qairat Saǵadiev jattyqtyratyn qyzdar quramasynyń jarysqa jaqsy daiyndyqpen barǵandyǵyn baiqatty. Áielder quramasy buryndary mundai jetistikke jetpegen bolatyn.
Braziliiadaǵy báseke Qazaqstan quramasy úshin Dmitrii Balandinniń sensatsiialyq jeńisimen, Eldostyń jankeshti ónerimen, Vasilii Levittiń altynǵa bergisiz kúmisimen este qaldy.
Eki Olimpiadada júlde alǵan Ádilbek Niiazymbetov, Ivan Dychko, Olga Rypakova, Giýzel Maniýrovalardyń da eńbegin erekshe atap ótken jón.
Kúlli qazaq senim artqan boksshylarymyz 1 altyn, 2 kúmis, 2 qolamen komandalyq esepte besinshi orynǵa turaqtady. 91 kelige deiingi salmaqta Olimpiada oiyndaryna barǵan tuńǵysh qazaqstandyq boksshy Vasilii Levittiń finaldyq jekpe-jegi Riodaǵy daýly oqiǵalardyń birine balandy. Levittiń reseilik boksshyny qýyp júrip sabaǵanyn barlyq jankúier kórse de, jeńis qarsylasqa berildi. Zaldaǵy jankúierlerdiń kelispeýshiliginen týyndaǵan shý álemdik bokssúier qaýymnyń narazylyǵyna ulasyp, AIBA basshylaryna deiin jetti.
Qazaq jankúierleri sharshy alańdaǵy ádiletsizdiktiń kesiri Qairat Eraliev pen Oljas Sáttibaevqa da tidi dep esepteidi. Tóreshiler bura tartpaǵanda eki boksshymyz da júldegerler sapynan kóriner edi. Sattarhanov synǵa túsken salmaq dárejesinde Eralievtiń de jasyndai jarqyrar shamasy bar-tyn. Amal qaisy?..
Basqaǵa ketken esemizdi Eleýsinov qaitaryp berdi. «Qazaqtyń salmaǵyna» balanǵan 69 keli salmaq dárejesinde jeńis dástúri jalǵasty. 2004 jyly Afinada Baqtiiar Artaev, 2008 jyly Bejińde Baqyt Sársekbaev, 2012 jyly Serik Sápiev altyn alǵan salmaqta Daniiar úzdik shyqty. Salmaq dərejeleri ózgermei turǵan kezde, Sidneide (2000 jyly) Ermahan Ybyraiymov ta 71 kelide jeńimpaz atanǵan edi. Demek, bes birdei olimpiadada qazaq boksshylary orta salmaqta úzdik atanyp keledi.
Kelesi Olimpiada astanasy – Tokio qalasy. Londondaǵy jetistikti qaitalaý úshin hám asyp túsý úshin sportshylarymyzǵa tyń serpilis qajet sekildi. Qatelikterden sabaq alý, jetistikterdi eselei túsý jaýapty organdardyń quzyrynda. Legionerlerge ǵana úmit artpai, ár aimaqta tartydai shashylǵan talanttarymyzdy taýyp, qatarǵa qossaq. Boksta álemdi ózine qaratqan ózbekterdiń tamasha jetistigi qazaq sportshylarynyń da jigerin janýy tiis. Ult namysy synǵa túskende, uldarymyzdyń urany «ne bel ketedi, ne belbeý ketedi» bolsa! Táńirim tolaǵailarymyzǵa Tokioda top jarý baqytyn buiyrtsyn!
Sherhan Talap
.jpg)
