Foto: Ult.kz/JI arqyly jasalǵan
2026 jylǵy 7–10 sáýir aralyǵynda Almaty Aziianyń basty shahmat ortalyǵyna ainalyp, jańa jahandyq tsikldi ashady. Munda FIDE jáne Halyqaralyq mektep shahmat federatsiiasy (ISCF) uiymdastyratyn World Schools Team Championship 2026-nyń aziialyq kezeńi ótedi. Bul formattaǵy týrnir tarihta tuńǵysh ret ótkizilip otyr.
2026 jyly tórt qurlyq — Afrika, Amerika, Aziia jáne Eýropa — óz irikteý kezeńderin ótkizedi. Ár qurlyqtyń jeńimpazdary jeltoqsanda Grand-finalda kezdesip, mektep komandalary arasyndaǵy álem chempiony ataǵyn sarapqa salady. Almaty búkil tsiklge start beredi.
Aziia kezeńine Aziia elderinen 26 komanda qatysady. Qazirdiń ózinde Avstraliia, Bangladesh, Gonkong, Úndistan, Qazaqstan, Qytai, Qyrǵyzstan, Malaiziia, Mońǵoliia, Nepal, Jańa Zelandiia, Pákistan, Resei, Singapýr, Tájikstan, Túrikmenstan, Ózbekstan, Filippin jáne Shri-Lanka komandalary qatysatynyn rastady.
Barlyq qatysýshylar — 8–14 jas aralyǵyndaǵy mektep oqýshylary (2012 jylǵy 1 qańtar men 2018 jylǵy 31 jeltoqsan aralyǵynda týǵan). Olar tek jalpy bilim beretin mektepterdi ǵana usynady. Shahmat akademiialary, mamandandyrylǵan klýbtar jáne birneshe mektepten jinalǵan quramalarǵa qatysýǵa tyiym salynǵan. Ár komanda tórt negizgi oiynshydan jáne bir zapas oiynshydan turady. Mindetti shart: quramda keminde bir ul jáne bir qyz bolýy tiis.
Qazaqstan úsh komandany usynady:
• Astanalyq SEED Uniker School — ulttyq irikteýdiń jeńimpazy;
• Almatylyq Mahatma Gandi atyndaǵy №92 mamandandyrylǵan litsei — irikteýdiń kúmis júldegeri;
• Almatylyq RFMSh — 2025 jylǵy álem chempionatynyń kúmis júldegeri (quram tolyq jańartyldy).
Ulttyq irikteý 14–15 naýryzda Astanada ótti. Oǵan eldiń 23 úzdik mektep komandasy qatysty. Jeńimpazdar Aziia kezeńinde Qazaqstan namysyn qorǵaý quqyǵyn aldy.
Týrnir 8 týr boiynsha shveitsar júiesimen ótedi (kún saiyn eki týr). Ýaqyt baqylaýy — partiiaǵa 45 minýt + ár júriske 10 sekýnd qosylady. Jeńis úshin komanda 2 upai, teń oiyn úshin 1 upai alady.
Negizgi jarys baǵdarlamasynan bólek, uiymdastyrýshylar bai mádeni-bilim berý baǵdarlamasyn daiyndady.
Balalarǵa oiyn-saýyq master-klasstary, ata-analar men mektep muǵalimderine arnalǵan jetekshi trenerler men grossmeisterlerdiń master-klasstary josparlanǵan. Muǵalimder men ata-analarǵa arnalǵan bilim berý sessiialary, Duolingo India-men birlesken áleýmettik joba (Úndistannyń áleýmettik osal aýdandarynan kelgen qyzdar komandasy Wild Card alady), Quantum Chess kórsetilimderi, ekskýrsiialar, QJ League jáne Footlab fýtbolshylarymen birlesken jattyǵýlar, sondai-aq ulttyq dástúrlermen tanysý — «Asyq atý» oiynynyń kórsetilimi jáne dástúrli táttiler (irimshik pen shokoladty jent) daiyndaýǵa arnalǵan kýlinarlyq master-klass ótedi.
2026 jyl FIDE jáne ISCF tarapynan Bilim berýdegi shahmat jyly dep jariialandy. Bul — shahmattyń syni oilaý, strategiia, zeiin shoǵyrlandyrý, este saqtaý, tártip jáne komandalyq jumys daǵdylaryn damytýdaǵy rólin atap ótetin jahandyq bastama. Qazaqstan Respýblikasynyń Prezidenti shahmatty mektep bilimine engizýge erekshe mán beredi jáne ony intellektýaldy ult qalyptastyrýdyń mańyzdy quraly retinde qarastyrady.
World Schools Team Championship 2026 — jai týrnir emes, naǵyz balalar shahmat festivali: oiyn, jańa dostar, jarqyn áserler jáne shahmat búgingi kúni zamanaýi bilim berý men bolashaqtyń ajyramas bóligi ekenin kórsetý.
