Búgin – Qadir túni. Qaida jáne qalai ótkizýge bolady?

Búgin – Qadir túni. Qaida jáne qalai ótkizýge bolady?

Foto: kawa-news.com

Búgin – Qadir túni. Bul – berekeli Ramazan aiynda keletin qasietti tún. Ramazan aiynyń sońǵy on túni musylman úshin óte mańyzdy. Sebebi Qadir túninde qasietti Quran Kárim túse bastady. Sondyqtan Islam dininde bul tún erekshe baǵalanady, dep habarlaidy Ult.kz.

«Qadir» – arab sózi. Tildik maǵynasy qadirli, qasietti, ólshemmen bekitilgen, artyq-kemi joq, durys degen maǵynalarǵa saiady. Al shariǵi termindik maǵynasyna «bir jylda bolatyn isterdi belgilep, sonyń jazylýyna Alla Taǵalanyń úkim beretin túni» dep anyqtama berilgen. Quran Kárimde «Qadir» súresi bar. Osynyń ózi-aq bul túnniń asa ardaqty ekeninen habar beredi.

Osy túnniń erekshelikteri men ótkizý amaldary týraly QMDB tóraǵasynyń orynbasary, naib múfti Sansyzbai Qurbanuly men ýaǵyz-nasihat bóliminiń meńgerýshisi Batyrjan Berdenuly tarqatyp aityp berdi.

Foto: muftyat.kz

Sansyzbai ustaz Qurbanuly:

«Kúnniń abzaly juma desek, túnniń abzaly osy – Qadir. Qadir túni nemen qadirli boldy, ony kim qadirli qyldy? Alla Taǵala ony qadirli qyldy. Óitkeni bul maquluq bolmaǵan, jaratylmaǵan Quran Kárim, bul aspan esigi ashylyp, bul adamzatqa týra joldy nusqaý, hidaiat, qýanysh keltirgen Quran Kárimniń túsken túni. Ramazan aiy – Quran túsilirgen ai. Qadir túniniń saýaby óte kóp. Jer betine qansha tas, qansha qum bolsa sonsha perishteler jer betine  túsedi».


Batyrjan ustaz Berdenuly:

«Alla Taǵala pendelerine kúnderdi, túnderdi berip qoidy. Sondai túnderdiń duǵasy qabyl bolatyn merzimdi jasyryp qoidy. Óitkeni pende sony izdesin, pende soǵan umtylsyn, adam balasy soǵan áreket qylsyn dep. Jalpy adam balasy ashyq jatqan nársege qarai bermeidi ǵoi. Jabyq turǵan nársege baryp, ishinde ne bar eken dep qyzyǵyp qaraidy. Qasietti juma kúnin alaiyqshy, juma kúninde sondai bir saǵat bar, sol ýaqytta pendeniń duǵasy qabyl bolatyn ýaqyt dedi. Biraq biz quptannyń kezi me, namazdan keiin be, namazdan buryn ba, tańerteń be, keshke me bilmeimiz. Biraq biz duǵa jasap, sol kúnniń qasietin Alladan suraimyz. Mine, Allanyń hikmeti bul túndi de jasyryp qoidy. Iaǵni derekter bar, hadister bar, qarap otyrsaq, bul sońǵy 10 kúnniń taq túnderinen izdeimiz».


Qadir túni – kúlli musylmannyń 83 jyldyq saýaptan úmit etip, Alla Taǵalanyń razylyǵyn izdep meshitke keletin erekshe ýaqyt. Barlyq meshitte Quran hatym duǵasy jasalyp, jamaǵat tańsárige deiin qulshylyq qylatyn airyqsha sát.

Osy oraida el arasynda kóp talqylanatyn «Bul túndi qalai ótkizgen durys? Meshitke barý shart pa?» degen saýaldyń da jaýabyn izdep kórdik.

Sansyzbai ustaz Qurbanuly:

«Árine, meshitke barǵany jaqsy. Biraq bul shart, ýájip dep aita almaimyz. Osy kúni qandai qulshylyq jasaidy, quran oqi ma, duǵa oqi ma, joq álde dini kitap oqi ma, qandai bolsyn bári de qabyl bolady».


Foto: muftyat.kz

Batyrjan ustaz Berdenuly:

«Qadir túnine adam balasy birinshi rýhani daiyndalý kerek. Rýhani daiyndyq neden bastalady? Adam balasy aldymen júregin tazalaýdan bastaý kerek. Júrek nemen tazalanady? Júrek nietpen tazalanady. Qadir túnine jaqsylap yqylas qoiyp, nietin jańartý kerek. Odan keiin onyń júreginen duǵa shyǵady. Derekterde mysaly, Aisha anamyz (Alla Taǵala ol kisige razy bolsyn) Paiǵambarymyzǵa (s.s.a)  «sol kúnge jetsem, Qadir túni ekenin bilsem, ne dep duǵa jasaiyn?» degende, qysqa ǵana mátin kórsetken. «O, Jaratqan Alla, sen meiirimdisiń, sen keshirimdisiń, keshirgendi jaqsy kóresiń. Meni keshire kór, jarylqai kór». Bul qysqa ǵana duǵanyń ishinde barlyǵy bar. Birinshi Allanyń keńshiligi bar. Iaǵni sol kúni kim alaqanyn jaiyp Alladan suraidy, Alla Taǵala sol pendesin keshiremin dep tur. Óitkeniń Alla keshirgendi jaqsy kóredi.
Qadir túni – taǵdyr túni. Qadir túni saǵan berilgen múmkindik. Sondyqtan júrekpen bul túni biz ishimizdegi barlyq qalaýymyzdy Alladan suraýymyz kerek. Ózimizge, otbasymyzǵa, bala-shaǵamyzǵa, elimizge, otanymyzǵa, ata-anamyzǵa, burynǵy ótken ata-babalarymyzǵa, marqum bolǵandarǵa da, tirshiliktegi adamdarǵa da duǵa jasai alamyz. Musylmannyń eń úlken qorǵany – duǵasy».


Ǵalymdar bul túnniń ataýyna bailanysty birneshe sebep keltirgen. Birinshiden, Qadir túni – sháraf, iaǵni qadirli, sharapatty, abyroily tún. Ekinshiden, Qadir taǵdyr maǵynasynda keledi, iaǵni osy túni bir jylda bolatyn oqiǵalar men bolmystyń taǵdyry, rizyq-nesibesi men ajaly jazylady. Úshinshiden, Qadir sózi qurmetti, qasietti degen maǵynaǵa saiady. Qadir túnin uiyqtamai, qulshylyqpen ótkizgen kisi Alla Taǵalanyń quzyrynda qurmetke bólenedi deidi.