Qazaqstan táýelsizdik alǵan alǵashqy jyldary memleket basshysynyń shetelge resmi saparlaryn júzege asyrý úshin alys qashyqtyqqa usha alatyn zamanaýi áýe kemesi qajet boldy. Osy maqsatta 1994 jyly sol kezdegi Prezident Nursultan Nazarbaev Boeing-747 ushaǵyn satyp alǵan. Keiin bul áýe kemesine UN-001 bort nómiri berilip, ol Qazaqstan tarihyndaǵy alǵashqy prezidenttik ushaq retinde este qaldy, dep ult.kz tilshisi dalanews.kz saityna silteme jasap habarlaidy.
1994 jyly AQSh-qa josparlanǵan resmi sapar qarsańynda Qazaqstan tarapy Boeing kompaniiasynyń keń fiýzeliajdy 747 úlgisin tańdaǵan. Kei derekterde Vashingtondaǵy kezdesý kezinde AQSh prezidenti Bill Klintonnyń da osy ushaqqa qyzyǵýshylyq tanytyp, suraq qoiǵany aitylady. Sol kezde Nazarbaev bul áýe kemesiniń burynǵy Keńes keńistigindegi alǵashqy Boeing ekenin atap ótip, ony Il-96 sekildi keńestik ushaqtarmen salystyrǵanda tiimdi ári únemdi dep baǵalaǵan. Degenmen bul zaýyttan jańa shyqqan lainer emes edi.
Boeing-747SP modeli 1978 jyly shyǵarylǵan. Áýelde ol amerikalyq Trans World Airlines, iaǵni TWA áýe kompaniiasynyń quramynda qyzmet etken. Keiin birneshe iesin aýystyryp, 1994 jyldyń 6 qańtarynda Qazaqstan úkimetiniń menshigine ótken. Sol kezde áýe kemesine UN-001 nómiri berilgen.
Bul ushaq tek prezidenttik saparlarǵa ǵana paidalanylmaǵan. Kei kezeńderde ol azamattyq jáne kommertsiialyq baǵyttarda da qoldanylǵan. Óitkeni sol jyldary Qazaqstannyń áýe tasymaly salasy endi qalyptasyp jatqan edi. Keiin osy baǵyttaǵy jumystar Air Kazakhstan jáne Air Astana siiaqty áýe kompaniialarynyń qurylýyna negiz boldy.
Alaida UN-001 borty Qazaqstanda uzaq qyzmet etken joq. Shamamen eki jyldan keiin ushaq basqa iege ótip, Ulybritaniiaǵa jóneltilgen. 2002 jylǵa deiin paidalanylǵannan keiin ol qoldanystan shyǵarylyp, bólshekteýge jiberilgen.
747sp.com málimetinshe, keiin Cargolux kompaniiasy lainerdiń aldyńǵy kabinasy men joǵarǵy palýbasyn saqtap qalǵan. Bul bólikter oqý-jattyǵý maqsatynda qoldanylǵan. Qazirgi kezde ushaq fiýzeliajynyń bir bóligi Germaniianyń Felbert qalasynda saqtaýly ekeni aitylady.
UN-001 borty Qazaqstan úshin jai ǵana áýe kemesi bolǵan joq. Ol táýelsizdiktiń alǵashqy jyldaryndaǵy syrtqy saiasat, halyqaralyq saparlar men jańa diplomatiialyq bailanystardyń simvolyna ainaldy. 1990-jyldary mundai uzaq qashyqtyqqa ushatyn lainerdiń satyp alynýy Qazaqstannyń álemdik arenaǵa derbes memleket retinde shyqqanyn kórsetken mańyzdy qadamdardyń biri boldy.
