#
#
Сейсенбі 22/08/2017

"Тыйым салу мәселесі орамал мен хижабқа қатысты емес"

  • 01.06.2017
  • 5
  • 1606

ҚР Дін істері және азаматтық қоғам министрлігінің

Мемлекет басшысының діни сипаттағы сыртқы атрибутикаға

заңмен тыйым салуды қарастыру тапсырмасы желісінде

осы мәселеге қатысты ұстанымы

Соңғы уақытта Қазақстан қоғамын өз халқының рухани дәстүрі мен ислам дінінің шынайы мәнін танымай жатып, өздерін  ислам білгірлері ретінде көрсетіп, туған-туыстары мен ата-аналарына дін үйреткісі келетін жастардың  көрініс бере бастауы алаңдатып отыр. Олардың кейбіреулері шетелдік уағызшылардың ақыл-кеңестеріне көзсіз еріп, халқымызға тән емес діни дәстүрлерге бой ұра бастауда.

Мұндай азаматтар негізінен діндарлықтың сыртқы сипатына (атрибутикасына) баса көңіл аударады. Бей-берекет сақал өсірген жігіттер мен өздерін қара жамылғымен тұмшалап алатын қыздар, шын мәнінде, халқымыздың сан ғасырлық дәстүрлі құндылықтарына және өздері өмір сүріп отырған заманауи қоғамға сес көрсеткісі келеді.  

Олар діндарлықтың сыртқы сипатын қолдану арқылы қоғамдағы көңіл-күйге селкеу түсіріп, өздерінің ислам дініне қатысты қате түсініктерін басқаларға таңғысы келеді. Бұл, өз кезегінде, қоғамымыздың діндар бөлігінде қалыптасқан дәстүрлі құндылықтардың шайылуына алып келуде.

Олар дінді шын ниетімен қабылдаған әр халықтың өз дәстүрлерін ұстануын ислам діні қолдайтынын түсінгісі келмейді.

Мұндай адамдар өздерінің бірбеткей фанатизмінде кейде тым шетке шығып, радикалдық қадамдарға барады. Мәселен, соңғы жылдары елімізде терактілер жасаған террористік топтардың барлығы дерлігін осындай тым шеткері фундаменталистік көзқарастағы жастар құраған.

Сондықтан бүгінгі күнде деструктивті діни ағымдардың ұстанушыларына тән сыртқы атрибуттарды жария көрсетуге, сонымен қатар адамның бет-жүзін толықтай немесе ішінара жауып тұратын киім түрлерін заңнамалық тосқауыл немесе шектеу қою мүмкіндігі  қарастырылуда.

ҚР Дін істері және азаматтық қоғам министрі Н.Б. Ермекбаев ҚР Парламенті Мәжілісінің Халықаралық істер, қорғаныс және қауіпсіздік комитетінің а.ж. 19 мамырда  Ақтөбе қаласында өткен көшпелі отырысында сөйлеген сөзінде қара жамылғыға тыйым салу мәселесі орамал мен хижабқа қатысты емес екендігін айтып кеткен болатын. Тыйым салу немесе шектеу адамның бет-жүзін анықтауға мүмкіндік бермейтін киім түрлеріне (никаб, чадра, паранжы, көзі ғана көрініп тұратын бас киім) ғана қатысты болады.

Министр өз сөзінде «Мемлекет басшысы ҚМДБ өкілдерімен болған кездесуде өздерінің жүріс-тұрысы мен сыртқы түрімен қоғамға жік түсіретін адамдарды айыптаған болатын. Атап айтқанда, кездесуде белгілі бір діни ағымдардың ұстанушылары екендігін және діни көзқарастарын  жария көрсету мақсатында қоғамға ашық түрде жік түсіруге жол бермеу керектігі туралы айтылды», - деп атап өтті.

Министр мемлекет барлық азаматтардың мүдделері мен құқықтарын қорғауға міндетті екенін, оның ішінде сыртқы діндарлықты білдіретін жамылғының арғы бетінде қоғамға қауіп төндіретін адамның тұрмағанына сенімді болғысы келетін және одан қорғанғысы келетін адамдардың  мүдделер мен құқықтарын қорғауға міндетті екеніне назар аударды.

Осы ретте болашақта қабылдануы мүмкін шектеулер мен тыйымдар кез-келген конфессияның діни қызметкерлеріне, шетел азаматтарына (егер қоғамдық қауіпсіздікке қатер төндірмейтін жағдайда) және адамның бет-жүзін жасыратын киімді медициналық себеппен киетін адамдарға немесе қызметтік қажеттілікпен байланысты жағдайларға таралмайтын болады.

Егер адамның сақалы өзінің сыртқы түрімен жұртшылықтың келеңсіз пікірін тудырмайса, деструктивті ағымдардың ұстанушысының белгісі болып табылмаса сақал қоюға тыйым салынбайтын болады. Бұл жағдайда мәселені адамның басқа да сыртқы атрибуттарымен бірге кешенді түрде қарастыру қажет.

Еліміздің Конституциясы мен заңдары әрбір адамға сенім  бостандығын береді және діни сенімдерінен тәуелсіз теңқұқықтылықты кепілдендіреді.

Қазіргі күнде діни сипаттағы сыртқы атрибутикаға заңмен тыйым салудың нақты шаралары туралы айту әлі ерте. Бұл жердегі мәселе еліміздің дамуының зайырлы қағидаттары мен дәстүрлі мәдениетімізден бас тартуға ашық түрде шақыратын және осы ретте діни сипаттағы сыртқы атрибуттарды қоғамнан бөліп көрсететін құрал ретінде пайдаланатын дәстүрлі емес діни ағымдардың әрекеттеріне тосқауыл қоюмен байланысты.

Мемлекет басшысының тапсырмасын орындау шеңберінде Дін істері және азаматтық қоғам министрлігі басқа да мүдделі мемлекеттік органдармен бірлесіп діни сипаттағы сыртқы атрибутикаға заңнамалық шектеу қою бойынша еліміздің заңнамалық базасын, халықаралық тәжірибені және қоғамдық пікірді мұқият зерделеу нәтижесінде мәселенің оңтайлы шешімін табатын болады.

Бізді ілгеріде өткен ата-бабаларымыз шынайы мұсылман киімімен немесе сыртқы келбетімен емес,  өзінің  ішкі сенімімен, иманының күштілігімен, өмір сүріп отырған ортасына деген  мейірімділімен және салиқалы ақыл-ойымен ерекшеленеді деп үйреткен.  Ислам дінінің жағымды тұсы – бұл жергілікті дәстүр мен мәдениетке толерантты қарауы, олардан нәр алуы.

Біз бүгінгі күнде санамызды жаңғыртуға, төл тарихымыз бен рухани байлымызды сақтауға және байыта түсуге бет түзедік. Патриотизм, отанға деген сүйіспеншілік, ел ішіндегі тұрақтылық – біздің болашағымыз. Тез өзгеріп отырған жаһандану дәуірінде Қазақстан өзінің ұлттық құндылықтарын, мәдениеті мен дәстүрлерін сақтап қалуы тиіс – өйткені ол біздің дамуымыздың және экономикалық өркендеуіміздің кепілі.

Уақыт дінді дұрыс түсіну мен ұстану үшін соған сәйкес келетін діни мәдениет пен дәстүрдің керек екенін төреші ретінде көрсетіп отыр. Діни догмаларды ой елегінен өткізбей нақпа-нақ түсіну және қолдану өте қауіпті. 

 Ұлт порталы

5 пікір

  • СабыржанБейсенбі, 01.06.2017

    Бей -берекет кеткен сақал мен ай күннің аманында қара жамылғандарға "әй" дейтін әже мен "қой" дейтін қожа бола ма, деуші едім. Оң шешім екен. Түсінер түйсік болса, соқырға таяқ ұстатқандай қылып түсіндіріпті.

  • МұратДүйсенбі, 05.06.2017

    Орамал тағу бұл хиджаб кию емес. Орамал тағу өзіміздің дәстүріміз ғой. Хиджаб арабтардың ұлттық кіимі, сол елдегі климаттық-географиялық жаңдайға байланысты сондай киім үлгісі. Біздің қыс мезгіліне қолайлы емес. Қыздарымыз бөрік, сәукеле кисе, тұрмысқа шыққанда басына орамал тартып, ақ жаулықты жасына келгенде кимешек киетін.

  • ТикаЖұма, 09.06.2017

    Сәлеметсіздер ме!Осы хиджаб мәселесі таусылмайтын тақырыпқа ұқсайды....Неге? Менің ойымша, қоғамды екіге бөліп қарастыруға болады: Бірінші топ, зайырлылық қағидатын ұстанғанды дұрыс көреді. Сондықтан, жай ғана орамал тақса болады, мемлекеттік мекемелерде хиджаб киюдің қажеті жоқ, себебі, біз-зайырлылымыз.. христиандар крест, буддистер өз атрибутикасын тақса не болады деп шырылдайды!!! екінші оптың ұстанымы: Ойланып қараңыздаршы, Құранның әмірімен түскен аятта қыздың беті мен білекке дейін қолдарының жабық болуы парыз етілген! ПАРЫЗ! Қасиетті Құранда Алла Тағала: «Уа, Пайғамбар! Жұбайларыңа, қыздарыңа және иман келтіргендердің әйелдеріне айт: үстеріне жамылғыларын түсірсін...» («Ахзап» сүресі, 59-аят) деп бұйырған. Көпшілік аятта киімнің қандай болу керектігі берілмеген, орамал ғана тақса болады деп өздерін ақтайды! АҚТАЙДЫ! Бірақ, кәне? Мемлекеттік мекемеге орамал тақсаң да шаштары тік тұрады олардың..Бойына күш-жігер жинап, хиджаб киген қыздардың алдында басымды иемін! Мен өзім мемлекеттік қызметте жұмыс істеймін... Намаз оқымаймын (қатты соған қынжылам, бірақ басымды сәждеге тигізуді күнде ойланам да, сол хиджаб киген қыздарға тағы қайран қалам да сүйсінем).. Анау жалаңаш қыздарды емес, жабық жүрген қыздарда неміз бар? НЕҢІЗ БАР? Әрине, біздің ата-бабамыз хиджаб кимеген, орамал таққан, кимешек киген дейміз.. Бірақ, бүгінгі күні кім кимешек киеді: Тіпті, әжелеріміздің өзі неге кимешек кимеске? ЖОҚ! Кимейді. тіпті қазір шаштарын неше түрлі сары қызыл еткен әжелеріміз бар емес пе! Қайдағы кимешек, орамал дейміз!!Хиджаб кию жат дейміз..Мұндай ойды қалыптастырған жат ағымдардың идеологиясы.. Хиджаб киген қызды көрсек, болды, ол Салафи ағымында дейді халық.. жаның ашиды. тағы да қайталап айтамын, хиджаб киген қыздардың күш жігері мол! екінің бірі солай оранып жүруге батылы шыдамдылығы бармайды. Өйткені, жұрт не дейді деп қобалжиды. Бірақ, Аллам не дейді, ақыретте не жауап беремін деп ойламайды!!! Хиджаб кигеннің барлығы адасқан ағымда емес! Сол үшінде Министрлік хиджабқа ттиіспейміз деп отыр. Егер ол арабтың киімі болса, салсын тыйым, құзірет олардың қолында емес пе??? Болашақта, ормала тартып, хиджаб киіп МЕМЛЕКЕТТІК мекемеде қызмет ететін қыздарды көруге жассын! Ораза айы қабыл болсын баршамызға! Ораза демекші, қаншама жастар ораза тұтам дейді, ал кигені саны дір-дір еткен, омырауы ашық! Одан да арын, намысын, сол орамал хиджабқа түйіп ораған қыздарымыздікі дұрыс емес пе?!!! Хиджаб ол қара ниқаб емес, хиджаб ол паранджа емес! Хиджаб деген - қазіргі кезде мұсылман елдерінде хиджабтың бас орамал және мойын мен қолды жауып тұратын киім секілді жеңілдетілген түрі кең тараған. ( Ислам. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2010 ISBN 9965-26-322-1) Тіпті википедиядан оқысаңыз, оны арабтың киімі деп жазбаған!!! Аллам бізге тек сабыр берсін! Бұл мәселе де өз шешімін табатынына сенемін! Менің айтқым келгені, хиджаб киген қыздарымызды қорламайық, Алланың бұйрығына бағынған құлдарын түзу жолдан адастырып өзімізге күнә артпайық!!!

  • ТикаЖұма, 09.06.2017

    Тағы айтайын дегенім, қазақ хиджаб кимеген, жат дейміз.. Қыздарды жай ғана орамал тақсын дейміз... Бірақ, бүгінгі күні, Құрандағы бұйрыққа сәйкес келетін киім үлгісі сол - хиджаб қана ғой.. Кимешекті кимейтіні айдан анық! Орамал тартатындар да бар, дегенмен, мойыны, шашы көрініп тұрады дейді хиджаб киетін қыздарымыз... Не істеуге болады деп өзім де ойланатын бодым... Себебі, хиджаб киетін қыздармен таныспын, олардың жағдайын естігенде, қалай шешсе болады бұл дауды деп ойланам.. Хиджаб киген қыздар жылайды, жүректері ауырады, себебі біз алланың бұйырғанына мойынұсынсақ, хиджаб кисек, жұмысқа тұруымыз қиын, қоғамдық орындарда бізге жақтырмай қарайды, сұқ саусақтарын көрсетеді деп жан айқайын айтады.. егер хиджабты қабылдай алмаса біздің халық, онда жаңа киім үлгісін шығарсын деймін.. Оюмен нақышталған, жабық, барлық әуретін толығымен жабатын киім ойлап тапсын!!! орамал тағатындар орамалын, хиджаб киетіндер хиджабын кие берсе не болады екен? мемлекет осы мәселені тезірек шешсе екен. Теріс ағымдардың кесірінен иманы бар қыздарымыз зардап шегуде....

  • СайынЖексенбі, 11.06.2017

    Осы хиджап дегеніңізді христиандардың монашкалары да киіп жүр ғой. Несіне оны қазаққа таңа бересіздер. Киетіндер ешкім айтпай ақ киіп жүр, ал кимейтіндерді ешқашан мәжбүрлей де, иліктіре де алмайсыздар. Ал сіз «Ахзап» сүресінен келтірген аятта қазіргілерше тас бүркеніп, тұмшаланып алсын деген бұйрық бар ма, жоқ па? Даулы мәселе. Шынтуайтында, көз арбайтын ашық-шашық киім кимесін дегенге көбірек саятын сияқты. Оның үстіне құранның қазақша аудармасының түпнұсқадан алшақ кететін, екіұдайлыққа ұрымтал жақтары да аз емес қой. Мысалы, Асқар Сүлейменов жарықтық құранның үш түрлі аудармасын қарап шығып, үшеуіне де көңілі толмағанын күнделігіне жазып кетіпті. Тіпті екуінің авторлары туралы бұл кісілердің араб тілін қаншалықты білетінін білмеймін, ал қазақша білмейтініне көзім жетіп отыр депті. Құранның арапшыл насихатпен емес, тура мағанасында дәлме-дәл тәпсірленетін аудармасына қол жеткізбейінше адасқанымыз адасқан. Сондықтан араптардың діни міндеттіліктен гөрі дәстүрлі болмыс-сипатына жақын сыртқы кейпін үлгі тұтудың еш қисыны жоқ. Тағы бір ойланатын мәселе, тұмшаланып, тым ұзын киінетін әйелдердің етегімен жер сыпырып жүретіні несі? Бұл Исламның тазалық шарттарын мансұқтау емес пе? Автобуста куә болған бір жағдай. Бір орыс әйелінің алдында отырған бір жапырақ иті секіріп түсті де автобустың лас резина еденіне дәрет сындырды. Кондуктор айқай шығарғаннан кейін, әлгі әйел кешірім де сұрамай келесі аялдамадан түсіп қалды. Тағы бірер аялдамадан кейін қазақтың әлгіндей тұмшаланып алған екі қызы кіріп, автобустың лас еденін жаңағы иттің нәжісінің үстімен сызып өтті.

Пікір қалдыру

БАННЕР